Thực trạng học sinh ĐBSCL bỏ học diễn ra gay gắt nhiều năm nay. Trà Vinh là địa phương có số học sinh bỏ học cao nhất, bình quân mỗi năm có từ 8%-10%. Đa số các em vì khó khăn mà đi làm theo mùa như gặt lúa, thu hoạch tôm, trồng màu…
Theo thống kê mới nhất của Phòng GD-ĐT Cầu Ngang trong năm học vừa qua, toàn huyện có trên 628 học sinh bỏ học, phần lớn là cấp 2. Còn ở huyện Trà Cú số học sinh cấp 2 bỏ học đến 800 em. Ngoài ra, ở các địa phương khác như Cà Mau, Kiên Giang, Sóc Trăng, số học sinh bỏ học cũng tăng cao.
Vì sao các em bỏ học? Theo chính quyền các địa phương, có 4 nguyên nhân: Do gia đình nghèo, cha mẹ đầu tắt mặt tối chạy gạo ăn từng bữa, nên không lo được cho con cái học hành; đa số học sinh vào học rất trễ, có em đến 10 tuổi mới vào lớp 1, và học yếu không theo kịp kiến thức, thường xuyên ngồi lại lớp, từ đó đâm ra chán học; trường lớp không thật sự hấp dẫn, trong khi trẻ em ham chơi nhiều hơn.
Đặc biệt, nhiều gia đình không quan tâm đến việc học hành của con cái, học hay không cũng được, thiếu sự động viên giáo dục. Ngoài những nguyên nhân cơ bản trên, vấn đề nhức nhối hiện nay là hàng loạt học sinh cấp 2 kéo nhau nghỉ học, chạy lên thành phố Hồ Chí Minh, hay ra Bình Dương, Đồng Nai, Vũng Tàu… làm mướn. Trong đó nhiều nhất là học sinh nữ từ 13- 16 tuổi. Chỉ riêng Long Sơn (Cầu Ngang – Trà Vinh) đến nay có trên 100 em bỏ trường lên thành phố làm mướn, nhiều em đang học sắp tới thi cuối học kỳ, nhưng vẫn nghỉ học. Nhiều gia đình có từ 2- 3 em bỏ học đi làm.
Trước tình trạng này, ngành giáo dục các địa phương, nhất là Trà Vinh, đang tìm nhiều biện pháp ngăn chặn việc bỏ học. Ngành giáo dục động viên giáo viên vận động học sinh ra lớp và tham gia dạy phổ cập. Chuyện 7 giáo viên trường trung học cơ sở Kim Hòa, huyện Cầu Ngang dạy lớp phổ cập chỉ 2 học sinh ròng rã suốt 3 tháng, mới nghe ai cũng tưởng chuyện đùa, nhưng lại là sự thật. Có nơi, thầy cô đến từng nhà vận động học sinh bỏ học ra lớp, rất nhiều em đồng ý.
Thế nhưng, khai giảng chỉ vài ngày, nhiều em lại nghỉ học hàng loạt. Tại Trường THCS Kim Hòa, 3 lớp 6, 7 và 8, mỗi lớp chỉ còn 2 em; riêng lớp 9 còn được 4 em đi học. Để đảm bảo đầy đủ môn học, trường phải bố trí đến 7 giáo viên của 7 môn. Nhiều giáo viên nhà xa trường, tình nguyện ở lại dạy 3 tháng hè, với thù lao vỏn vẹn 50 đồng/tiết, tính ra chưa đủ chi phí tiền xăng. Ở Trường Long Sơn, mùa hè rồi vận động được 60 em ra 4 lớp phổ cập, nhưng duy trì chẳng bao lâu phải đóng cửa, vì không còn ai đi học.
Làm gì để ngăn chặn tình trạng bỏ học đối với học sinh ở ĐBSCL? Đã đến lúc các cấp chính quyền, ngành giáo dục các địa phương và trung ương cần ngồi lại để bạn bạc tìm lời giải một cách nghiêm túc.
LAI VUNG