Một mẩu tin ngắn xuất hiện trên nhiều tờ báo phát hành ngày 18-3 nhưng làm giật mình nhiều người: “Giết vợ rồi chôn xuống nền nhà”. Có người bàng hoàng vì hành động của kẻ thủ ác quá man rợ. Các tiểu thương trong chợ và các ông ngồi cà phê vỉa hè buổi sớm bàn bạc sôi nổi về nguyên nhân dẫn đến cái chết của người phụ nữ xấu số. Cũng nhiều người đọc xong thì lắc đầu phán: “Bây giờ sao nhiều thảm kịch gia đình kinh khủng quá!”.
Phải thừa nhận rằng trong thời gian qua, những vụ án mạng theo kiểu sốc như vậy không ít: con giết cha rồi bỏ vào bao tải ném xác ra đường; chồng cắt cổ vợ rồi đắp chăn giấu trong phòng trọ; cha đổ xăng châm lửa đốt con rồi tự thiêu… Có người cho rằng đó là do rường cột gia đình bị đổ vỡ, người khác nói đạo đức xã hội xuống cấp, hay… chung chung nhất là mặt trái của kinh tế thị trường. “Đổ thừa” cho đủ thứ nguyên nhân và “kết tội” xã hội, nhưng người ta quên đi những chuyện rất đẹp của đời thường: người mẹ già tần tảo mua bán ve chai nuôi con vào đại học; người con ở tuổi cổ lai hi vẫn ngày ngày lo từng miếng ăn cho mẹ già ngót ngét tuổi 100; người vợ ân cần ngày đêm lo cho chồng đang chống chọi với bệnh tật… Nói như vậy để thấy rằng bên cạnh những cái ác, vẫn còn nhiều cái đẹp.
Song, nhiều người vẫn phải day dứt và đặt câu hỏi: Vì sao cái ác vẫn tồn tại, dẫn đến những thảm kịch gia đình? Vì sao cái ác ngày càng dã man hơn, ngoài trí tưởng tượng nhiều người? Điều đáng lo là số vụ nạn bạo hành, thảm kịch gia đình có xu hướng xảy ra ngày càng nhiều, thậm chí ngay tại những hẻm, xóm có biển “Khu phố văn hóa”. Các vụ bạo hành gia đình đều xuất phát từ những mâu thuẫn nội tại gia đình. Trong đó, tỷ lệ xuất hiện cao ở những gia đình có hoàn cảnh kinh tế khó khăn, trình độ văn hóa thấp, bệnh tật, không việc làm, say rượu, nghiện ngập. Cũng không có nghĩa những gia đình khá giả hay có tri thức là không xảy ra bạo hành.
Có lẽ không cần thiết đi tìm định nghĩa thế nào là gia đình hạnh phúc khi đã có quá nhiều sách báo hay nhà tâm lý nói về điều này. Cái chính là ngăn chặn nguyên nhân gây ra bạo hành dẫn đến thảm kịch gia đình. Công cuộc xóa hộ nghèo là một chính sách lâu dài của nhà nước, tuy đã đạt được nhiều thành tựu song vẫn còn nhiều thách thức, khó khăn mà các ngành các cấp phải chú tâm, vào cuộc. Chống tệ nạn cờ bạc, rượu chè cũng là một thách thức đối với nhiều gia đình, khu phố, tổ chức đoàn thể.
Tình làng nghĩa xóm, sự quan tâm của chính quyền địa phương, của đoàn thể thanh niên, phụ nữ, tổ dân phố… chắc chắn là yếu tố quan trọng, tác động đến một người chồng thất nghiệp, cờ bạc, rượu chè, hay một người vợ bỏ bê thiên chức làm mẹ đối với con… Nhiều trường hợp người chồng thất nghiệp được địa phương cho vay vốn làm ăn, người vợ được tổ hội phụ nữ giúp đỡ một chân giúp việc nhà… đã mang lại thu nhập ổn định cho gia đình.
Thực tế này đòi hỏi: các tổ chức hội đoàn phải tiếp tục đổi mới công tác vận động theo hướng gắn bó hơn với nhu cầu, nguyện vọng, hoàn cảnh của từng hội viên. Hình ảnh nhân vật bà Mai, cán bộ hội phụ nữ trong phim “Sóng ngầm” đang phát trên VTV1 hàng đêm cho thấy kiểu vận động hô hào chung chung đã không còn phù hợp. Trong các thảm kịch gia đình, đa số đối tượng bị ảnh hưởng là giới phụ nữ và trẻ em. Phòng bệnh hơn trị bệnh.
Về mặt pháp luật, việc trang bị kỹ năng phòng chống bạo hành gia đình là vấn đề cần được quan tâm. Hội Liên hiệp Phụ nữ địa phương không chỉ là điểm tựa để chị em chia sẻ, mà phải thực sự là người bảo vệ đắc lực trước pháp luật cho chị em, nhằm ngăn chặn hành vi bạo hành của chồng, tránh dẫn đến những hậu quả đáng tiếc.
Giáo dục ý thức sống đạo đức và chấp hành pháp luật, ngăn chặn những hành vi bạo hành ngay từ đầu, quan tâm giải quyết những mâu thuẫn gia đình, trợ sức cho những hoàn cảnh khó khăn, túng bấn… là phương thức hiệu quả để góp phần chấm dứt những thảm kịch gia đình.
THƯ LÊ
