Trong bối cảnh khủng hoảng năng lượng toàn cầu và đặt an ninh năng lượng quốc gia trước những biến động khó lường của những xung đột địa - chính trị đi cùng năng lượng - thương mại quốc tế, việc đẩy nhanh, đẩy mạnh phát triển mạng lưới đường sắt đô thị là một biện pháp quan trọng để giải bài toán nguồn cung năng lượng trong trung và dài hạn.
Việc lựa chọn đối tác là hệ thống tàu điện ngầm Moscow (Moscow Metro) - mạng lưới tàu điện ngầm dài nhất châu Âu, tổng số 271 ga, có lưu lượng hành khách trung bình khoảng 7,5 triệu người mỗi ngày, trong giờ cao điểm, các chuyến tàu cách nhau chỉ 80-90 giây, xem ra khá phù hợp, hữu ích nhằm đáp ứng nhu cầu, mức độ, phạm vi phục vụ của hệ thống metro ở Việt Nam trong tương lai.
Hệ thống Moscow Metro tích hợp nhiều công nghệ hiện đại như thẻ thông minh Troika cho phép thanh toán linh hoạt trên nhiều phương tiện giao thông công cộng, hoặc cung cấp những tính năng lập kế hoạch hành trình, quản lý thẻ và thông tin thời gian thực về từng chuyến tàu.
Trong chuyến tham quan hệ thống Moscow Metro, đoàn công tác chú tâm tìm hiểu phương thức vận hành giữa các tuyến xây dựng từ thế kỷ 20 với tuổi đời 50-70 năm và các tuyến mới đang triển khai gắn với những khu phức hợp nhà ở, thương mại - dịch vụ và không gian công cộng hiện đại. Qua đó thấy rõ, đường sắt đô thị không đơn thuần là dự án giao thông mà còn góp phần tái tạo đô thị và là mô hình phát triển đô thị thế hệ mới - nơi hạ tầng công cộng trở thành xương sống để tổ chức lại không gian, dân cư và kinh tế theo hướng hiện đại, bền vững và có chiều sâu.
Do đó, phía Việt Nam mong muốn thúc đẩy hợp tác và tham khảo kinh nghiệm của Nga về tầm nhìn, tư duy, quy hoạch, thiết kế, xây dựng các dự án cụ thể và tổ chức thực hiện, nhất là trong huy động nguồn lực, cũng như vận hành, quản lý, chuyển giao công nghệ…
Trong nỗ lực vừa ứng phó nguồn cung năng lượng trung hạn, dài hạn, vừa giải quyết bài toán giao thông công cộng đi cùng hạ tầng, dịch vụ đô thị, TPHCM đã xem đây là cơ hội cần thúc đẩy nhanh để sớm hiện thực hóa nhiệm vụ kép nêu trên.
Theo đó, sẽ tập trung vào những điểm trọng tâm như: quy hoạch mạng lưới, quy hoạch không gian ngầm, nhất là trong việc xử lý nền địa chất phức tạp và từng điểm giao cắt trong đô thị có mật độ xây dựng cao. Lựa chọn công nghệ và xử lý những vấn đề tồn tại nhằm xây dựng hệ thống quy chuẩn thống nhất cho toàn bộ mạng lưới metro Việt Nam nhằm đảm bảo tính liên thông lâu dài giữa các tuyến.
Việc xây dựng đồng thời nhiều tuyến để khai thác tối đa các máy đào hầm (TBM), các ga ngầm trung chuyển đa tầng, đa chức năng đòi hỏi các bước kỹ thuật tính toán từ chi tiết đến tổng thể. Bên cạnh đó, những nội dung về hợp tác đào tạo, cung cấp nguồn nhân lực chất lượng cao cho hệ thống metro, tự chủ công nghệ, tư vấn, thiết kế, thi công… chắc chắn là kinh nghiệm quý mà phía bạn sẵn sàng đồng hành cùng Việt Nam, cùng TPHCM trong giai đoạn kiến tạo đô thị hiện đại sắp tới.
Khả năng phía bạn sẽ tham gia với tư cách tổng thầu hoặc nhà thầu; hỗ trợ Hà Nội và TPHCM đầu tư xây dựng trung tâm điều hành tập trung (NOCC) - tương tự mô hình của TP Moscow.
