Thêm cứ liệu để khôi phục điện Kính Thiên

SGGP
Trung tâm Bảo tồn Di sản Thăng Long - Hà Nội và Viện Khảo cổ học đã hoàn thiện “Báo cáo sơ bộ kết quả khai quật thăm dò khu vực chính điện Kính Thiên năm 2019”.

Nhiều phát hiện mới, quan trọng thu được trong năm qua đã góp phần minh chứng rõ, sâu hơn và toàn diện hơn về lịch sử tồn tại liên tục, lâu dài hơn 1.300 năm của Hoàng thành Thăng Long. Kết quả này đóng góp thêm cơ sở khoa học về tính chất, niên đại, quy mô, chức năng và giá trị của các di tích tại khu vực chính điện Kính Thiên.

Thêm cứ liệu để khôi phục điện Kính Thiên ảnh 1 PGS-TS Tống Trung Tín, Chủ tịch Hội Khảo cổ học Việt Nam với những hiện vật quý thu được từ cuộc khai quật


Nhiều hiện vật nguyên vẹn

Theo nhận định của các nhà khảo cổ, Hoàng thành Thăng Long nói riêng và Kinh thành Thăng Long nói chung là một khu di tích rộng lớn, phong phú và phức tạp. Việc nhận diện kiến trúc của hoàng thành không thể một sớm một chiều mà phải trường kỳ, tỉ mỉ và từng bước. Đợt khai quật năm 2019, trong diện tích nhỏ 990m2, nhưng đã phát hiện được nhiều loại hình di tích và di vật rất đặc sắc của Hoàng thành Thăng Long trong bề dày lịch sử 1.300 năm.

PGS-TS Tống Trung Tín, Chủ tịch Hội Khảo cổ học Việt Nam cho biết, còn tương đối nguyên vẹn các lớp văn hóa với đặc trưng của 1.300 năm lịch sử hiện diện khá đầy đủ từ thời Nguyễn, thời Lê Trung Hưng, thời Lê Sơ, thời Trần, thời Lý đến thời kỳ tiền Thăng Long. Cuộc khai quật đã tìm thấy nhiều di vật quý, trong đó điển hình là một số viên gạch bìa in hình hoa văn ô trám (thế kỷ 3-6), ngói âm dương xám, đầu ngói hoa sen và bát gốm men màu (thế kỷ 7-9). Đặc biệt, tại địa tầng thời Lý, nhà nghiên cứu đã tìm thấy các chân tảng đá cát, mảnh lá đề hình rồng cỡ lớn, mảnh mào tượng rồng cỡ lớn bằng đất nung cùng một số mảnh gạch lát hoa sen, hoa cúc.

Hố khai quật năm 2019 cho thấy, khoảng thế kỷ 8-9, ở khu vực này có dấu tích kiến trúc thời Đại La (tiền Thăng Long) mà dấu tích chứng minh rất rõ là cống nước xây bằng gạch khá công phu chạy theo hướng Bắc Nam. Lớp văn hóa này hình thành trực tiếp trên nền đất sinh thổ. Như vậy, trước thế kỷ 8-9, ở đây chưa hề có di tích nào. Việc phát hiện cống nước gạch kiên cố thời Đại La đã chứng minh cho giả thiết khu vực trung tâm của thành Đại La vẫn là ở khu vực trung tâm Hoàng thành Thăng Long. Đặc biệt, thời Lê Sơ, thời Lê Trung Hưng, các dấu tích đã xuất lộ nhiều, gợi lên nhiều giả thiết mới về không gian kiến trúc chính điện Kính Thiên thời Lê Sơ, ở phía sau nền điện Kính Thiên có phần thu hẹp lại hơn so với phần phía trước.

PGS-TS Bùi Minh Trí, Viện trưởng Viện Nghiên cứu Kinh thành nhận định, việc phát hiện 3 dấu tích kiến trúc thời Nguyễn, 8 dấu tích kiến trúc thời Lê Trung Hưng, 10 dấu tích kiến trúc thời Lê Sơ, 8 dấu tích của các loại hình di tích thời Trần và 1 di tích cống nước lớn thời Đại La cùng nhiều loại hình di vật như vật liệu kiến trúc, đồ gốm sứ, đồ sành… rất có giá trị cho việc nghiên cứu, đánh giá giá trị khu Di sản Hoàng thành Thăng Long ở khu vực trung tâm.

Mở rộng quy mô khai quật khảo cổ

GS-TS Lưu Trần Tiêu, Chủ tịch Hội đồng Di sản văn hóa quốc gia, nhận định: điện Kính Thiên là nơi thiết triều, nơi tiếp các sứ thần, không phải là nơi làm việc của vua. Nghiên cứu các công trình cung điện ở cố đô Huế cho thấy, trên đường thần đạo có nhiều công trình, trong đó, phía sau điện Thái Hòa có điện Cần Chánh, nơi làm việc của các vua triều Nguyễn. Bởi vậy theo GS Lưu Trần Tiêu, có thể mở rộng các hố khai quật về phía Tây Nam của hố khai quật năm 2019 để xem có nền móng công trình dạng Cần Chánh hay không.

GS-TS-NGND Nguyễn Quang Ngọc nhận định, kết quả khai quật cho chúng ta nhận ra một không gian điện Kính Thiên tổng thể, hiện thực và hợp lý, góp phần phục vụ hiệu quả cho chương trình phục dựng không gian điện Kính Thiên. PGS-TS Trần Đức Cường, Chủ tịch Hội Khoa học lịch sử Việt Nam, lưu ý để có thêm hiểu biết về các di tích thuộc hoàng thành, cần có chương trình khai thác tài liệu ở các trung tâm lưu trữ trong nước (Hà Nội, Huế...) và ở nước ngoài (Viện Viễn Đông bác cổ Pháp ở Pháp; Trung tâm Lưu trữ Quốc gia Hải ngoại tại Aix-en-Provence, Pháp).

Dựa trên các kết quả đạt được trong việc khai quật khảo cổ học năm 2019, GS-TS Lưu Trần Tiêu đề xuất năm 2020 và các năm sau tập trung khai quật trục trung tâm Đoan Môn - Kính Thiên - Hậu Lâu - Bắc Môn để có thêm tư liệu phục hồi không gian điện Kính Thiên. Cụ thể, có thể mở rộng các hố khai quật về phía Tây Nam của hố khai quật năm 2019 để xem có nền móng công trình dạng Cần Chánh. Ông lưu ý “Đường nước lớn” là một phát hiện quan trọng và nổi bật nhất của khảo cổ học trong không gian điện Kính Thiên, đề nghị mở rộng toàn bộ các hố khai quật để làm rõ được toàn bộ quy mô của công trình này (nhất là tìm ra được các góc của đường nước). Đây là công trình sẽ thu hút khách tham quan.

MAI AN

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Phim

147 tác phẩm tham dự giải Cánh diều 2021

Theo Hội Điện ảnh Việt Nam, đã có 147 tác phẩm tham dự giải thưởng Cánh diều 2021, trong đó có 11 phim truyện điện ảnh, 14 phim truyện truyền hình, 45 phim tài liệu, 10 phim khoa học, 28 phim hoạt hình, 35 phim ngắn... 

Âm nhạc

Dung dị và bình yên với “Về miền ký ức” của sao mai Huyền Trang

Sau dịch Covid-19, sao mai Huyền Trang vừa đánh dấu sự trở lại âm nhạc bằng một dự án nghệ thuật mang tên Về miền ký ức. Dự án gồm 4 MV với phong cách âm nhạc dân gian viết về tình yêu quê hương rất dễ nghe với giai điệu trữ tình, lời ca mộc mạc và giọng hát ngọt ngào, tinh tế say đắm lòng người của Huyền Trang kết hợp cùng tác giả Lê Xuân Bắc thực hiện trong thời gian qua.

Sân khấu

Sân khấu TPHCM: Thừa ít, thiếu nhiều

Cuối tuần qua, Ban Lý luận phê bình Hội Sân khấu TPHCM tổ chức tọa đàm Sân khấu TPHCM - Nội lực sân khấu kịch nói hiện nay. Những người làm nghề có dịp để nói về các khó khăn mà sân khấu thành phố đang phải đối mặt.

Sách và cuộc sống

Khám phá cuộc đời của thiên tài Picasso và bức tranh khiến thế giới sửng sốt

Với lối kể chuyện và phân tích tỉ mỉ đặc trưng của tác giả Miles J. Unger, độc giả có cơ hội tiếp cận thiên tài Picasso một cách chân thực và sinh động thông qua ấn phẩm Picasso và bức tranh khiến thế giới sửng sốt (Omega Plus và NXB Dân Trí) vừa được nhóm dịch giả: Bùi Minh Hạnh, Nguyễn Thị Phương Lan và Lê Phương Thanh Uyên chuyển ngữ sang tiếng Việt. 

Sáng tác

Mỹ thuật

" />