Một sinh viên cho biết, dù đi xe buýt giúp tiết kiệm chi phí, nhưng bạn vẫn thường chọn xe máy vì “chủ động hơn”. Xe máy có thể đi bất cứ lúc nào, không phải chờ chuyến, không lo lỡ giờ và cũng không phải tính toán nhiều cho việc chuyển tuyến. Trong khi đó, một số hành trình bằng xe buýt có thể phải chờ lâu, xe đến không đúng thời gian dự kiến hoặc phải chuyển nhiều tuyến mới tới nơi.
Với người trẻ, đôi khi thứ họ cần chưa hẳn là một chuyến xe miễn phí, mà là một chuyến xe thuận tiện. Nhịp sống của người trẻ ngày càng nhanh. Một tiết học bắt đầu lúc 7 giờ, một ca làm thêm kết thúc muộn, một cuộc hẹn hay hoạt động ngoại khóa phát sinh đột xuất đều đòi hỏi sự linh hoạt. Khi thời gian chờ xe và chuyển tuyến trở thành một “chi phí” khác, lợi ích miễn phí về tiền bạc đôi khi không đủ sức cạnh tranh với sự chủ động của xe máy.
Do vậy, nếu muốn người trẻ lựa chọn xe buýt, bài toán không chỉ nằm ở giá vé. Điều quan trọng còn là sự đúng giờ, kết nối thuận tiện, thông tin rõ ràng và khả năng dự đoán hành trình. Người đi cần biết còn bao lâu xe sẽ tới, chuyến đi mất khoảng bao nhiêu thời gian, xuống xe ở đâu và có thể chuyển sang tuyến khác như thế nào.
Chính sách miễn phí có thể là lý do để một người thử đi xe buýt lần đầu. Nhưng sự thuận tiện mới là lý do để họ tiếp tục chọn loại phương tiện này. Nếu sau vài lần trải nghiệm, người trẻ nhận thấy xe buýt đúng giờ, dễ kết nối, dễ tra cứu thông tin và không làm mất quá nhiều thời gian, thói quen di chuyển sẽ có cơ hội thay đổi.
Trong câu chuyện giao thông xanh và giảm ùn tắc đô thị, người trẻ cần được trao thêm những lựa chọn tốt, chứ không chỉ được khuyến khích từ bỏ lựa chọn cũ. Xe buýt phải đủ nhanh, đúng giờ và thuận tiện. Vì vậy, câu hỏi không chỉ là “Làm sao để người trẻ đi xe buýt miễn phí?”, mà quan trọng hơn là: “Làm sao để xe buýt trở thành phương tiện thuận tiện đến mức người trẻ muốn đi, ngay cả khi không còn miễn phí?”
