Trong bối cảnh tình hình kinh tế ảm đạm thì người dân các nước đều phải nhìn lại túi tiền của mình khi chi tiêu, điều đó giải thích tại sao chỉ số tiêu dùng giảm mạnh và không ít ngành hàng phải điêu đứng.
Chuyện ô tô thời kinh tế suy thoái
Quốc gia nào càng giàu thì càng có nhiều ô tô, người càng giàu thì sở hữu những chiếc xe hơi hạng sang bậc nhất; ô tô dường như là biểu tượng cho sự giàu có, thịnh vượng. Và ô tô cũng như ngành sản xuất ra nó cũng chỉ là một trong nhiều ví dụ cho thấy sự suy thoái của các nền kinh tế hùng mạnh hiện nay. Số phận của động cơ 4 bánh này cũng lên xuống theo đồ thị tăng trưởng kinh tế.
Tìm việc làm thời suy thoái (Theo: Digerative Life)
Với doanh số bán ô tô giảm mạnh, các nhà sản xuất, kinh doanh ô tô Mỹ đang đối mặt với kết quả kinh doanh tồi tệ nhất trong 16 năm qua. Các nhà sản xuất ô tô Mỹ đang phải chịu tác động tiêu cực từ sự yếu kém từ nền kinh tế trong nước và giá xăng cao. Woodcliff Lake - công ty thăm dò thị trường Mỹ - có trụ sở tại New York cho biết - tổng lượng xe bán ra trên thị trường Mỹ chỉ khoảng 7.411.682 chiếc trong nửa đầu năm 2008, trong tháng 6 con số giảm lên tới 18,3%. Và xu hướng thị trường sẽ vẫn tiếp tục với tình trạng ế ẩm buổi chợ chiều.
Doanh số bán ô tô tháng 5 vừa qua của GM giảm 20%, trong tháng 6 giảm 18,2% với số lượng bán ra chỉ đạt 262.329 chiếc. Người Mỹ đang có xu hướng quay lưng lại với những loại xe tải nhẹ và xe thể thao đa dụng – loại xe được liệt vào hàng ngốn nhiên liệu cao - để đến với những chiếc xe loại nhỏ hơn, tốn ít xăng hơn và giá thành hạ hơn. Các loại xe Hummer cũng đã giảm 62% doanh số trong tháng 5 – tháng giảm thứ 3 liên tiếp. Vừa qua GM đã công bố đóng cửa 4 nhà máy sản xuất xe tải.
Hãng Ford cũng không khá hơn với doanh số bán ra giảm 19%, đặc biệt là đối với dòng xe tải F150. Riêng tại thị trường Bắc Mỹ lượng xe của hãng này giảm đến 27,8%, khoảng 173.462 chiếc.
Chrysler tuột dốc tới 35,9% doanh số, riêng trong tháng 6 số lượng xe bán ra chỉ đạt 35,9%.
Italia, một đại gia trong làng sản xuất xe hơi, cũng đang đau đầu khi đối mặt với sự suy thoái bởi lượng xe bán ra trong tháng 7 giảm 19,5% so với tháng 6 và 10,88% so với mức 214.193 xe một năm trước. Số liệu thống kê của Bộ Giao thông Italia cho thấy lượng xe bán ra ở nước này trong 7 tháng đầu năm nay đã xuống còn 1.452.459 xe, giảm 11,24% so cùng kỳ năm 2007, giảm mạnh nhất trong 10 năm trở lại đây, đồng thời cũng là mức sụt giảm mạnh nhất trong số các thị trường lớn ở châu Âu. Dự đoán thị trường xe hơi Italia sẽ tiếp tục u ám trong những tháng tới.
Cuối tháng 8, Toyota quyết định giảm 7% sản lượng trên toàn cầu so với dự kiến năm 2009. Ảnh hưởng của Toyota đối với nhiều ngành nghề cung ứng nguyên vật liệu, sản xuất linh kiện cũng như thị trường lao động Nhật là rất lớn, khi hãng này quyết định cắt giảm sản lượng và ngừng việc tuyển lao động. Nissan cũng bị giảm 23,63%.
Các hãng chế tạo ô tô khác của Nhật Bản cũng đang phải đối diện với đà tăng trưởng xấu lần đầu tiên kể từ giai đoạn phát triển mạnh từ năm 2002. Từ năm 2005 đến nay, xuất khẩu ô tô của Nhật Bản liên tục tăng và đạt mức kỷ lục 14 ngàn tỷ yên (khoảng 133 tỷ USD) trong năm 2007.
Các hãng sản xuất xe hơi của Trung Quốc đang phải đối mặt với tình trạng kinh doanh ngày càng cam go. Trong tháng 7, các hãng xe hơi đã bán được 488.200 chiếc, thấp hơn nhiều so với mức tăng 17,1% trong 6 tháng đầu năm. Lợi nhuận giảm sút do chi phí sản xuất không ngừng tăng như điện, nguyên liệu đầu vào… Dự báo doanh số bán ô tô của Trung Quốc trong 6 tháng cuối năm 2008 sẽ chậm lại. Để đối phó với tình trạng này, hiện nhiều hãng xe hơi đã hoặc đang nghiên cứu ra dòng xe nhỏ hơn, tiết kiệm nhiên liệu hơn và giá thành cũng thấp hơn.
Thắt lưng buộc bụng
Đời sống người dân ở các nước giàu có đang ngày càng khó khăn khi tiền lương tăng không bù nổi cho giá sinh hoạt và xăng dầu tăng vọt. Và họ cũng đang tìm cách thích nghi bằng cách thắt lưng buộc bụng.
Người tiêu dùng Mỹ hiện cũng đã biết chắt bóp chi tiêu, dè dặt trước mỗi quyết định mua sắm. ComScore Inc., một công ty bán lẻ có tiếng, cho biết, doanh số của họ trong nửa đầu năm nay chỉ tăng 18%, trong khi năm ngoái con số này là 26%. Nhiều nhà bán lẻ sốt ruột vì không bán được hàng và đang hạ giá mạnh từ 20%-40% để thu hút khách. Bộ Thương mại Mỹ vừa cho biết doanh số bán lẻ của Mỹ đã giảm 0,1% trong tháng 7, lần giảm đầu tiên trong 5 tháng qua, trong khi đó, giá nhập khẩu tăng 1,7%, giá nhập khẩu xăng dầu tăng 4% so với tháng 6 và tăng 79,2% so với cùng kỳ năm 2007, giá nhập khẩu các loại hàng hóa khác tăng 0,9%, tháng tăng thứ 2 liên tiếp.
Không riêng gì dân Mỹ, người dân ở các nước Pháp, Đức, Tây Ban Nha, cả dân Anh, Italia cũng giảm mua sắm do giá cả sinh hoạt và xăng dầu đắt đỏ.
Tại Anh, theo khảo sát cho thấy tháng 7 vừa qua, giá trị của những hóa đơn gia đình ngày càng tăng lên đã ảnh hưởng nặng nề đến đời sống. Lòng tin của các hộ gia đình đã giảm sút xuống còn 29 điểm - mức thấp nhất kể từ năm 1974 đến nay.
Trong bối cảnh khó khăn hiện nay, mức tiêu thụ tại Đức cũng đang chững lại và gần như không thể đóng vai trò động lực thúc đẩy nền kinh tế như trước đây.
Doanh thu của các nhà hàng Pháp cũng giảm sút mạnh do người dân chọn cách ăn uống ở nhà nhiều hơn ra ăn ở các nhà hàng. Nhiều người Pháp cũng chọn nghỉ ngơi, du lịch ở trong nước, chứ không ra nước ngoài để giảm thiểu chi phí.
Viện Dịch vụ Tài chính Australia cho biết người dân nước này đang lâm vào cảnh nợ nần chồng chất và đau đầu với những món tiền thuê nhà tăng cao chóng mặt và tiền chi trả dịch vụ y tế, trong khi đó thu nhập lại tỷ lệ nghịch với số tiền chi trả hàng tháng. Số lượng người Australia bị sa thải, thất nghiệp trong mấy năm gần đây cũng đã tăng từ 51% lên 65% càng khiến cho nhiều người đang phải đối mặt với tình trạng khủng hoảng tài chính trầm trọng.
Người Italia cũng thế. Từ đầu năm 2008 đến nay, tất cả mọi thứ dùng cho sinh hoạt hàng ngày đều tăng đến chóng mặt như bánh mì tăng 32%, nước 20%, khí đốt 18% và điện 15%. Người dân đã cắt giảm những khoản chi tiêu cho những thứ xa xỉ, không cần thiết như mỹ phẩm giảm 6%, điện thoại giảm 5%… Theo số liệu của Cơ quan thống kê nhà nước, trong tháng 6-2008, mức chi tiêu của người dân nước này giảm 3,4% so với cùng kỳ năm ngoái, đây là mức giảm cao nhất kể từ năm 2005 đến nay. Lạm phát lên đến 4% là nguyên nhân chính của tình trạng này.
Các bà nội trợ Nhật Bản cũng thắt chặt hầu bao, giảm mua sắm các sản phẩm, thức ăn khi lương không tăng mà giá cả các mặt hàng đều tăng.
NGUYÊN TÂM
