Chương trình THPT phân ban thí điểm

Bài 1: Điều chỉnh đã căn cơ?

Trong kỳ họp với Hội đồng Quốc gia giáo dục sắp tới, Bộ GD-ĐT sẽ lại đề xuất hai phương án điều chỉnh phân ban để Chính phủ xem xét. Lần điều chỉnh này đã có nghiên cứu thực tiễn, đảm bảo tính khoa học hay mới chỉ xoa dịu dư luận?

  • Tiếp tục điều chỉnh

Trong tờ trình xin ý kiến của Thủ tướng và Hội đồng Quốc gia giáo dục, Bộ GD-ĐT đề xuất 2 phương án. Trong đó, phương án thứ nhất: phân thành hai ban từ lớp 10 là khoa học tự nhiên (KHTN) và khoa học xã hội và nhân văn (KHXH-NV), về cơ bản phương án này vẫn giữ như phương án đang thí điểm.

Học sinh Trường THPT Nguyễn Thị Diệu, Q3 trong giờ học môn hóa. Ảnh: M.H.

Nhưng sẽ bổ sung thêm môn ngoại ngữ theo chương trình nâng cao vào ban KHXH-NV để “đáp ứng yêu cầu của một số trường CĐ, ĐH có các ngành học đòi hỏi HS có kiến thức và kỹ năng cao hơn về ngoại ngữ”. Như vậy, ban KHTN sẽ có bốn môn học nâng cao là: toán, vật lý, hóa học và sinh học. Bốn môn nâng cao của ban KHXH-NV gồm ngữ văn, lịch sử, địa lý và ngoại ngữ.

Trong quá trình học tập, HS có thể điều chỉnh nguyện vọng để được chuyển ban. Phương án thứ hai chia thành ba ban từ lớp 10 gồm ban KHTN, KHXH-NV (với các môn nâng cao như ở phương án thứ nhất) và ban cơ sở (dạy và học theo chương trình chuẩn đối với tất cả các môn).

Phương án này thay cho phương án điều chỉnh chương trình THPT phân ban thành hai giai đoạn trong một cấp học (phân thành 2 ban KHTN và KHXH-NV ở lớp 10 và 11, đến lớp 12 sẽ tiếp tục được phân thành 4 ban: KHTN 1 và 2, KHXH-NV 1 và 2) mà Bộ đã trình tại phiên họp Hội đồng Quốc gia giáo dục vào ngày 20-5-2005.

Trong suốt quá trình thí điểm phân ban từ năm học 2003 – 2004 đến nay, câu hỏi dừng hay chỉnh sửa chương trình luôn được đặt ra. Chỉ trong vòng nửa năm, Bộ GD-ĐT đã 2 lần trình phương án điều chỉnh. Lần điều chỉnh này đã có nghiên cứu thực tiễn, đảm bảo tính khoa học hay chỉ nhằm xoa dịu dư luận? Vì trước đó, trong phương án điều chỉnh phân ban thành 2 giai đoạn vào tháng 5-2005, Thứ trưởng Bộ GD - ĐT Nguyễn Văn Vọng đã lý giải nguyên nhân: “Chủ trương phân thành hai ban chưa mềm dẻo, chưa đáp ứng hết nguyện vọng, năng lực, sở trường đa dạng của HS. Đó là còn chưa kể đến những khó khăn như không có giải pháp cụ thể về giáo viên, cơ sở vật chất cho môn học mới được đưa vào trường THPT là tin học.

Học sinh lớp 11 Trường THPT Marie Curie trong giờ học tiếng Anh.

Hay như trong kế hoạch dạy học có những hoạt động giáo dục chính khóa (như dạy học tự chọn, giáo dục hướng nghiệp...) nhưng lại chưa có quy định về biên chế và chế độ cho giáo viên để triển khai các hoạt động trên...”. Nhưng dù chọn giải pháp nào đi chăng nữa, mà nếu số ban Bộ GD – ĐT đưa ra không bao quát các nhóm đối tượng HS điển hình, HS buộc phải chọn các ban không phù hợp khả năng của mình thì tất yếu sẽ dẫn đến quá tải.

Một giáo viên Trường THPT Lê Quý Đôn bức xúc: “Phân ban càng điều chỉnh càng rối. Khổ nhất vẫn là giáo viên và HS”. Ông Lê Huy Cảnh, Hiệu trưởng Trường THPT Nguyễn Hiền tâm sự: “Nhiều PHHS đã đến hỏi thẳng tôi: Nếu năm học sau (2006 - 2007), chương trình phân ban triển khai đại trà thì chúng tôi sẽ cho con học ở Trường Nguyễn Hiền; còn ngược lại thì chúng tôi thà chấp nhận cho con đi học trường khác xa hơn”.

Chỉ vì trường đang thí điểm phân ban mà phụ huynh chê ngôi trường duy nhất của TP đạt chuẩn quốc gia bậc THPT. Cũng giống như THPT Nguyễn Hiền, 6 trường thí điểm phân ban ở TP cùng rơi vào tình trạng “xuống giá”.

  • Những câu hỏi chưa có lời đáp

Học sinh lớp 9 đang băn khoăn trước ngưỡng cửa phân ban bậc THPT. Ảnh: Thanh Trúc - Doanh Doanh

Nếu Bộ GD-ĐT không xin lùi lại thời điểm triển khai chương trình phân ban THPT thì theo kế hoạch, năm học 2006 – 2007, chương trình sẽ triển khai đại trà trên toàn quốc để “đón đầu” HS lớp 9 đã học xong chương trình mới. Thời gian không còn nhiều nhưng những bất cập của chương trình thí điểm nếu không được giải quyết thỏa đáng sẽ đi lại “vết đổ lịch sử” như lần thí điểm 10 năm trước .

Tỷ lệ 70,2% ban KHTN và chỉ có 29,8% ban KHXH-NV quá chênh lệch nhau, thậm chí ở TPHCM, tỷ lệ này là 90% và 10%. Trong quá trình thí điểm, các trường đã sử dụng bộ sách 1 hoặc bộ sách 2 được viết bởi các nhóm tác giả khác nhau. Khi triển khai đại trà đương nhiên sẽ chỉ sử dụng 1 bộ SGK, bộ còn lại chỉ vừa mới sử dụng chưa đầy 5 năm sẽ phải bỏ.

Mặc dù các tác giả làm việc hoàn toàn độc lập với nhau nhưng 2 bộ sách đều có điểm giống nhau là quá tải. Do vậy, vấn đề chọn bộ 1 hay bộ 2 làm chuẩn đều phức tạp và sẽ gây nên nhiều tranh cãi.

Việc cung ứng trang thiết bị thời gian qua cho các trường đều chậm chạp và thiếu thốn. Những trường thí điểm chương trình ở TPHCM đều là những trường lớn song cũng gặp nhiều khó khăn về cơ sở vật chất và hàng năm phải bỏ ra hàng chục triệu đồng trang bị thêm đồ dùng dạy học.

Trong khi đó, sự phát triển giữa các vùng, miền có độ chênh lệch rất lớn. Phần lớn các trường phổ thông có cơ sở vật chất rất nghèo nàn, thiết bị dạy học vừa thiếu thốn vừa chưa đồng bộ, tình trạng dạy “chay”, học “chay” vẫn còn khá phổ biến thì các trường khó mà đáp ứng được yêu cầu của phân ban tăng thời lượng thực hành.

Ngoài ra, đội ngũ giáo viên lần đầu tiếp cận với chương trình và SGK có nhiều điểm mới mẻ, trong đó không ít điểm chưa được trang bị ở trường sư phạm. Với kinh nghiệm của trường đi “tiên phong”, ông Lê Huy Cảnh, Hiệu trưởng Trường THPT Nguyễn Hiền băn khoăn: Giáo viên các trường chưa thí điểm sẽ không hình dung chương trình như thế nào.

Tháng 7, tháng 8 tập huấn đại trà, nếu không chủ động nghiên cứu, bồi dưỡng từ bây giờ thì thầy cô rất khó nắm bắt nội dung của chương trình và SGK. 

HỒNG LIÊN

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

TPHCM: Thêm một đề xuất về kỳ thi tuyển sinh lớp 10 năm học 2021-2022

TPHCM: Thêm một đề xuất về kỳ thi tuyển sinh lớp 10 năm học 2021-2022

Ngày 26-7, Sở GD-ĐT TPHCM tiếp tục có tờ trình gửi UBND TPHCM về phương án tuyển sinh các lớp đầu cấp năm học 2021-2022. Theo đó, Sở này đề xuất lùi thời gian tuyển sinh các lớp đầu cấp đến ngày 15-8, ngoài ra thực hiện xét tuyển đối với cả tuyển sinh lớp 10 thường và lớp 10 chuyên.

Hướng nghiệp - tuyển sinh

Tuyển sinh lớp 10 tại TPHCM: Cân nhắc phương án thi tuyển kết hợp xét tuyển

Dịch Covid-19 diễn biến phức tạp khiến kỳ thi tuyển sinh lớp 10 năm học 2021-2022 không thể diễn ra vào cuối tháng 7 như kế hoạch. Sở GD-ĐT TPHCM đề xuất 2 phương án: Xét tuyển và thi tuyển kết hợp xét tuyển đối với tuyển sinh lớp 10. Đâu là giải pháp phù hợp trong tình hình hiện tại?

Giáo dục hội nhập

Bồi dưỡng giáo viên theo đề án tin học quốc tế

 Sở GD-ĐT TPHCM vừa có văn bản gửi Phòng GD-ĐT TP Thủ Đức và các quận huyện, hiệu trưởng trường THPT và trường phổ thông nhiều cấp học về việc bồi dưỡng giáo viên tin học, thực hiện đề án tin học theo chuẩn quốc tế.

Văn hay chữ tốt

Trao giải “Văn hay chữ tốt” và “Lớn lên cùng sách”

Hội thi “Văn hay chữ tốt” cấp thành phố lần thứ 21 được tổ chức vào ngày 7-1 và hội thi “Lớn lên cùng sách” lần thứ 6 được tổ chức vào ngày 8-1 vừa qua đã khép lại thành công tại Lễ tổng kết trao giải sáng nay 15-1 tại TPHCM.

Giải thưởng võ trường toản

Giải thưởng Võ Trường Toản 2020: Những cống hiến trong sự nghiệp “trồng người”

Ghi nhận 4 trong số 50 gương nhà giáo là cán bộ, giáo viên được trao giải thưởng Võ Trường Toản 2020, chúng tôi nhận thấy các thầy cô là những giáo viên nhiệt huyết, say mê với nghề, có nhiều đóng góp trong công tác giáo dục, lan tỏa các sáng kiến hay về đổi mới phương pháp quản lý và tổ chức giảng dạy, được đồng nghiệp tin yêu, phụ huynh và học sinh kính trọng.

Học bổng nguyễn văn hưởng

Mong ước của người truyền lửa

Buổi sáng cuối tuần, các bác sĩ trẻ, sinh viên ngành y dược từng được nhận học bổng Nguyễn Văn Hưởng đã hẹn nhau đến thăm gia đình bác sĩ Tạ Trung Quấc, mạnh thường quân ủng hộ tài chính giúp sinh viên có hoàn cảnh khó khăn vượt khó vươn lên trong học tập, thực hiện ước mơ khoác áo blouse trắng, trong hơn 10 năm qua. 

Giải thưởng tôn đức thắng

Hun đúc ngọn lửa sáng tạo

“Nếu không có bà Bé Ba, chắc giờ này chúng tôi đã bỏ cuộc và phá sản”, ông Phạm Thành Lộc, Công ty cổ phần Nông nghiệp công nghệ cao Thanh Bình, bộc bạch trong lúc dẫn chúng tôi đi thăm những mô hình trồng khí canh đầy ắp rau xanh ở huyện Củ Chi, TPHCM. 

Diễn đàn Chống bệnh thành tích trong giáo dục