Báo động di sản văn hóa Libya

Cuộc chiến tại Libya kéo dài 8 tháng qua đã chấm dứt nhưng những mối lo mới bắt đầu xuất hiện. Bên cạnh sự lo lắng về tình hình an ninh, chính trị, kinh tế là việc bảo tồn hàng loạt các di sản, những biểu tượng văn hóa đặc trưng của đất nước.

Theo Tổ chức Giáo dục, khoa học và văn hóa Liên hiệp quốc (UNESCO), trong cuộc chiến Libya, các di sản văn hóa thế giới không bị thiệt hại nhưng không có nghĩa là không bị đe dọa. Nguy cơ này đã gia tăng nhiều sau cái chết của lãnh đạo Libya Muammar Gaddafi. Các chuyên gia văn hóa tuyên bố, những kinh nghiệm của Iraq và Afghanistan cho thấy, giai đoạn hậu xung đột là nguy hiểm nhất. Những nhóm vũ trang sẽ lộng hành và vơ vét các di sản văn hóa.

Libya có 5 địa danh được công nhận là di sản thế giới của UNESCO, trong đó có Cyrene, một trong những TP đầu tiên của Hy Lạp cổ đại. Thị trấn cổ Ghadames, còn được mệnh danh “hòn ngọc của sa mạc”, nằm gọn trong một ốc đảo, cách thủ đô Tripoli khoảng 549km về phía Tây Nam. Dù trải qua nhiều biến động thăng trầm, Ghadames vẫn bảo tồn rất tốt các ngôi nhà cổ, được xây từ đất sét, gỗ; được quét vôi, vẽ tranh trang trí hết sức đẹp mắt.

Di tích khảo cổ Leptis Magna.

Cũng nằm gần Tripoli là di chỉ khảo cổ Leptis Magna. Di sản thứ 4 là các tranh vẽ trên đá ở núi Acacus. Cuối cùng là di chỉ khảo cổ Sabratha. Nơi đây có phế tích nổi tiếng của nhà hát cổ có sức chứa 5.000 người, được trang trí bằng những bức phù điêu tả lại các sự kiện lịch sử, thần thánh và cả nội dung nghệ thuật. Các công trình nổi tiếng khác gồm đền thờ Liber Pater, hoàng cung Justinian, đền thờ Serapis, đền thờ Hercules và đền thờ Isis.

Lý giải nguyên nhân những di sản văn hóa nổi tiếng của Libya không bị hư hại, ông Hafed Walda, một giáo sư khảo cổ học người Libya đang làm việc tại Trường Cao đẳng London (Anh) cho biết, người dân Libya có ý thức bảo tồn những di sản này. Họ tự phân chia trách nhiệm canh giữ các di sản. May mắn hơn nữa là dù dội bom xuống nhiều khu vực ở Libya nhưng máy bay NATO chưa làm hư hại các di sản văn hóa. Tuy nhiên, một vụ trộm lớn đã xảy ra vào tháng 5 tại Ngân hàng quốc gia Benghazi. Những tên cướp có vũ trang đã lấy đi 8.000 đồng xu cổ làm từ bạc và vàng từ thời Alaexander Đại đế rất có giá trị.

Bà Irina Bokova, Tổng Giám đốc UNESCO, cảnh báo các nhà buôn nghệ thuật và các bảo tàng trên thế giới nên đặc biệt cảnh giác với những đồ vật có xuất xứ từ Lybia trong bối cảnh hiện nay, bởi rất có thể họ sẽ mua phải những cổ vật bị đánh cắp từ đất nước này. Các nhóm chuyên gia sẽ được UNESCO phái tới Libya để cùng giới chức nước này đánh giá nhu cầu trợ giúp, ngăn chặn nạn buôn bán bất hợp pháp các di sản văn hóa và xây dựng kế hoạch hành động bảo vệ di sản. 

PHƯƠNG NAM

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Nguyễn Kỳ Anh thương người thành phố  qua những bức ảnh nghệ thuật

Tấm lòng của Kỳ Anh

Trời tối, đèn đường hắt bóng vàng vọt hiu hắt, phố xá thênh thang, chú Ninh và vợ vẫn ngồi bệt bên vỉa hè cùng con gái. “Chú thương bả lắm, bả chịu cực nuôi con gái bệnh mấy chục năm, giờ còn một chân chú phải ráng”, chú Ninh nói với bạn trẻ Nguyễn Kỳ Anh, người vừa xin phép chú để được chụp vài tấm hình. 

Phim

Chung sức xây dựng điện ảnh Việt

Trước nhu cầu của thị trường, các khóa học ngắn hạn về điện ảnh ngày càng nở rộ. Hình thức này dù đối diện không ít khó khăn nhưng đang góp phần tạo nên hiệu quả tích cực với điện ảnh Việt. 

Âm nhạc

Mang tiếng hát đến bệnh viện dã chiến

Team tình nguyện viên nghệ sĩ Nhà văn hóa Thanh niên TPHCM vừa tổ chức một đêm diễn 60 phút không ánh sáng rực rỡ, không âm thanh hoành tráng, không áo quần lộng lẫy… với khán giả là hàng trăm nhân viên y tế và hơn 10.000 bệnh nhân mắc Covid-19. 

Sân khấu

Nhà hát truyền hình: Giải pháp đồng hành sân khấu

Cục Nghệ thuật biểu diễn (NTBD), Bộ VH-TT-DL cho biết, đã lựa chọn nhiều tác phẩm nghệ thuật sân khấu chất lượng để ghi hình và phát sóng trên Đài Truyền hình Việt Nam (VTV), Đài Tiếng nói Việt Nam (VOV) cùng một số đài địa phương. Đây được cho là giải pháp đồng hành với sân khấu trong thời điểm hiện tại.

Sách và cuộc sống

Độc đáo artbook của Trần Tuyết Hàn

Cuốn artbook Hành trình Đông A (NXB Kim Đồng) của Trần Tuyết Hàn (25 tuổi) mới ra mắt không lâu, nhưng nhanh chóng trở thành cuốn sách được bạn đọc yêu mến.

Sáng tác

Cho mùa xanh hy vọng

Giữa đám đàn ông con trai đen nhẻm cục mịch, Phương nổi lên như một hoàng tử với dáng dong dỏng và nước da trắng. Cùng mọi người phơi nắng trên công trường bụi đỏ khi cao điểm, Ngân mang cơm, bao bọc kín mít cũng bị ám nắng đen nhẻm, thì Phương chỉ đỏ au một, hai ngày rồi trắng như cũ. Mấy anh công nhân đùa: “Trắng như thằng Phương mới thấy bẩn cần tắm, tụi anh đen vầy dơ chẳng ai hay, tắm phí nước”.

Mỹ thuật

Triển lãm Art Moments Jakarta trở lại

Sau 1 năm bị hoãn do dịch Covid-19, triển lãm nghệ thuật độc đáo Art Moments Jakarta đã mở cửa trở lại ở Indonesia, để đưa du khách và các nhà sưu tập “du hành xuyên thời gian”.