Những rằm trăng ấu dại

SGGP
Trong những câu ca dao, dân ca ngày xưa mẹ dạy, đến bây giờ dù đã trưởng thành nhưng tôi vẫn luôn mang bên mình hình ảnh đẹp của những rằm trăng ấu dại: Cả năm không bằng rằm tháng bảy/Cả thảy không bằng rằm tháng Giêng. 

Những rằm trăng ấu dại

Hình như nét đẹp của ngày đầu năm với rực rỡ của vàng mai vừa kết hạt đã đánh thức cả vầng trăng đêm nguyên tiêu nên văn học dân gian vẫn còn lưu truyền những câu thơ hay đến vậy.

Tôi còn nhớ như in, sau tết như thế này, ngày xưa tôi vẫn thường theo chân ba mỗi khi đốt khói bảng lảng đồng chiều hay lúp xúp quẩy rọng (dụng cụ đựng cá được đan bằng tre hay trúc) bắt cá cạn mùa đìa.

Để rồi tối đến quây quần cùng nhau trên bộ ván bằng gỗ rất quý được để lại từ mấy đời trước, nghe mẹ kể chuyện Đông chuyện Tây như Tần Thủy Hoàng, Võ Tắc Thiên; riêng tôi, được nghe bà lẩy Kiều là thích nhất, sướng tai lắm. 

Mỗi năm có bao nhiêu tháng là bấy nhiêu lượt trăng tròn rồi khuyết, nhưng ký ức về mỗi tuần trăng lại khác nhau lắm. Tôi được sinh ra ở thôn quê, nơi thanh bình làm sao!

Như rằm tháng Giêng, rằm tháng Bảy hay rằm tháng Mười, ngoài chuyện vui chơi như thường lệ, còn được hưởng lộc rằm sau khi mẹ cúng.

Rằm tháng Giêng vọng âm hưởng mùa xuân, bánh mứt ngày tết vẫn còn, cứ thế đánh chén.

Theo dân gian như thế thì chưa đủ đâu, rằm tháng Giêng còn là ngày vía của Phật tổ nên cũng tâm linh lắm, người dân ở tất cả mọi nơi không phân biệt nông thôn hay thành thị đều đi chùa với một trạng thái vô cùng đặc biệt: Rằm đầu năm cầu may và luôn hướng thiện để được an bình cả năm; ngoài ra các họ tộc lớn còn cúng tổ tiên nữa; rằm tháng Bảy thì trăng tròn nhưng buồn lắm, Nam bộ mình lúc đó mưa dầm dề gợi nhớ mối tình Ngưu Lang - Chức Nữ cùng nhịp cầu Ô Thước.

Đêm, trăng như soi đáy nước, buồn chạnh lòng, nghe não nuột và dân mình có tục cúng vong nhà hay gọi là cúng ma đói vào rằm tháng Bảy. Nói vậy thôi, đêm rằm nào cũng đẹp hết, trăng tròn như cái thúng ba hay bưng lúa lường vô bồ vậy. 

Giờ thì khác rồi, đa số nông dân quê tôi đều làm 2 vụ lúa, đến công đoạn cuối cùng là thương lái xuất hiện và mua ngay, riêng lúa dự trữ để ăn chờ thu hoạch vụ sau được bà con cho vào bao để dễ bảo quản hay khuân vác đến nhà máy xay xát.

Có lẽ, rằm tháng Mười là rằm lớn nhất cuối cùng trong năm tính theo âm lịch, nhưng trước đó, rằm tháng Tám mới thật sự làm cho bọn trẻ con chúng tôi hăng hái nhất.

Vì không chỉ những thứ bánh hay trái cây đơn thuần như mọi khi cúng bái, mà còn được phá cỗ đêm rằm. Chúng tôi vừa được chơi lồng đèn ông sao, vừa được ăn bánh Trung thu và mơ những giấc mơ thần tiên khác nữa. 

Còn mãi trong tôi là ký ức những bữa cơm chay của mẹ. Sau những bữa cơm như vậy, tôi có cảm giác con người mình trở nên thanh thản và nhẹ lòng hơn.

Đêm Nguyên tiêu đang đến dần ngoài cửa. Cảm ơn tuổi thơ yên ả, thanh bình nơi thôn quê cùng câu hát à ơi đưa nôi, câu ca dao, dân ca của mẹ đã theo tôi suốt những rằm trăng thuở nhỏ...

HUỲNH THÚY KIỀU

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

MC Trác Thúy Miêu và bài đăng trên Facebook cá nhân bị xử phạt (Ảnh chụp màn hình FBNV)

Ảo tưởng về danh xưng

Sở TT-TT TPHCM vừa có quyết định xử phạt bà V.H.P. (MC Trác Thúy Miêu) 7,5 triệu đồng về việc cung cấp, chia sẻ thông tin trên mạng xã hội có nội dung gây hoang mang trong nhân dân về công tác hỗ trợ phòng chống dịch Covid-19.

Phim

Chung sức xây dựng điện ảnh Việt

Trước nhu cầu của thị trường, các khóa học ngắn hạn về điện ảnh ngày càng nở rộ. Hình thức này dù đối diện không ít khó khăn nhưng đang góp phần tạo nên hiệu quả tích cực với điện ảnh Việt. 

Âm nhạc

Mang tiếng hát đến bệnh viện dã chiến

Team tình nguyện viên nghệ sĩ Nhà văn hóa Thanh niên TPHCM vừa tổ chức một đêm diễn 60 phút không ánh sáng rực rỡ, không âm thanh hoành tráng, không áo quần lộng lẫy… với khán giả là hàng trăm nhân viên y tế và hơn 10.000 bệnh nhân mắc Covid-19. 

Sân khấu

Nhà hát truyền hình: Giải pháp đồng hành sân khấu

Cục Nghệ thuật biểu diễn (NTBD), Bộ VH-TT-DL cho biết, đã lựa chọn nhiều tác phẩm nghệ thuật sân khấu chất lượng để ghi hình và phát sóng trên Đài Truyền hình Việt Nam (VTV), Đài Tiếng nói Việt Nam (VOV) cùng một số đài địa phương. Đây được cho là giải pháp đồng hành với sân khấu trong thời điểm hiện tại.

Sách và cuộc sống

Khám phá nguồn tư liệu đầy đủ về các di chỉ văn hóa Óc Eo

NXB Tổng hợp TPHCM vừa ra mắt trọn bộ 2 quyển sách Khảo cổ học Đồng bằng sông Mê Kông - Tập II: Văn minh vật chất Óc Eo của tác giả Louis Malleret do Nguyễn Hữu Giềng, Nguyễn Thị Hiệp, Olivier Tessier tổ chức, biên dịch và giới thiệu. 

Sáng tác

Mỹ thuật

Triển lãm Art Moments Jakarta trở lại

Sau 1 năm bị hoãn do dịch Covid-19, triển lãm nghệ thuật độc đáo Art Moments Jakarta đã mở cửa trở lại ở Indonesia, để đưa du khách và các nhà sưu tập “du hành xuyên thời gian”.