Các cửa hàng ở Pháp không được bán rượu cho trẻ dưới 16 tuổi
Có nhiều lý do khiến nạn “binge drinking” ngày càng phát triển, trong đó, một phần lớn trách nhiệm thuộc về gia đình và những người lớn tuổi. Hạn chế nạn uống và say rượu ở thanh thiếu niên cần sự tham gia của toàn xã hội với nhiều giải pháp đan xen.
Vì đâu nên nỗi?
Tại Pháp, tình trạng uống rượu theo kiểu “binge drinking” của thanh thiếu niên xuất hiện sau các nước Anglo-Saxon và Bắc Âu. Khác với các bậc phụ huynh thường uống rượu buổi tối và trong các quán bar, thanh thiếu niên Pháp lại tập trung thành những nhóm nhỏ khoảng 3 - 4 em ở những nơi vắng vẻ như vườn hoa công cộng hoặc ở nhà một em nào đó khi cha mẹ đi vắng.
Pháp nổi tiếng thế giới nhờ các loại rượu vang thơm ngon, chủ yếu dùng trong các bữa ăn gia đình. Ai đó biết thưởng thức rượu vang có nghĩa người đó rất tinh tế và sành điệu. Thế nhưng, rất nhiều thanh thiếu niên hiện nay ưa dùng các loại rượu mạnh như whisky hoặc vodka. Loại rượu này giúp các em có được những cảm giác mạnh. Với lượng rượu nhiều và uống trong thời gian ngắn, các em có thể nhanh chóng “thăng hoa”.
Thời điểm có nhiều thanh thiếu niên phải nhập viện liên quan đến rượu trong năm là vào tháng 1 và tháng 6, những tháng các em chịu rất nhiều sức ép ở trường học. Rõ ràng, rượu mạnh là một lựa chọn ưu tiên để giảm stress của giới trẻ.
Các nghiên cứu được thực hiện ở Anh - quốc gia có tỷ lệ người nghiện rượu cao hàng đầu thế giới - lại cho thấy một yếu tố khác đẩy thanh thiếu niên vào con đường rượu chè sớm là vai trò ngày càng mờ nhạt của gia đình.
Trẻ em Anh thoát khỏi vòng kiểm soát của cha mẹ ngày càng sớm hơn, được tự lập nhiều hơn và có quyền tự do làm những gì mình thích. So với các nền văn hóa khác, trẻ em Anh ít hòa nhập vào thế giới người lớn và dành nhiều thời gian để chơi với bạn bè cùng trang lứa.
Trong khi đó, người lớn ngày càng mất đi khả năng đối thoại và gần gũi với các em. Được “tự do” quá sớm, thanh thiếu niên Anh không biết phải sống ra sao nên thường lao mình vào các tệ nạn xã hội và các cơn say không giới hạn.
Một nguyên nhân khác khiến thanh thiếu niên uống rượu sớm là do bắt chước người lớn. Rất nhiều người lớn coi rượu là một trò giải trí, nhằm tận hưởng những phút thăng hoa của trạng thái say xỉn. Một số nguyên nhân khác giải thích hiện tượng thanh thiếu niên uống rượu và say xỉn là: giá rượu còn rẻ, trẻ em cũng có thể mua rượu mà không bị cấm, các nhà sản xuất có nhiều cách quảng cáo rượu tinh vi và hấp dẫn giới trẻ…
Trách nhiệm của toàn xã hội
Các quốc gia trên thế giới đã áp dụng nhiều biện pháp khác nhau để ngăn chặn, phòng ngừa nạn uống rượu của thanh thiếu niên và giải quyết những hậu quả có thể xảy ra sau các trận nhậu.
Tại Hàn Quốc, chính phủ tăng cường nhiều biện pháp kiểm soát nghiêm ngặt và các chiến dịch tuyên truyền nâng cao ý thức của người dân về tác hại của việc lái xe trong tình trạng say rượu.
Cảnh sát thường xuyên kiểm tra nồng độ rượu của các lái xe ô tô và mô tô tại những khu vực tập trung đông dân cư. Trường hợp nào vi phạm từ 2 lần trở lên, tùy theo nồng độ rượu đo được, cảnh sát sẽ tiến hành xử phạt hành chính hoặc tịch thu bằng lái. Trên các đường phố ở Hàn Quốc cũng xuất hiện rất nhiều khẩu hiệu nhắc nhở các tay lái như: “Trước khi uống rượu hãy nghĩ đến lúc lái xe, sau khi uống rượu hãy nhớ về gia đình”…
Chính phủ Anh đưa ra một kế hoạch mới nhằm hạn chế tình trạng trẻ em uống rượu bia. Những trẻ em thường xuyên bị cảnh sát bắt quả tang đang trong tình trạng say xỉn sẽ phải vào trung tâm cai nghiện rượu. Những thiếu niên nghiện bia rượu phải trải qua các phần điều trị bắt buộc với chuyên gia tư vấn. Các chuyên gia này sẽ cảnh báo họ về những tác hại của việc uống nhiều rượu bia đối với sức khỏe, đồng thời khuyên giải họ cách từ bỏ bia rượu. Những bậc cha mẹ nào cho phép con cái uống bia rượu ở nơi công cộng cũng có thể bị khởi tố.
Trước tình trạng thanh thiếu niên uống rượu lái xe gây tai nạn chết người có chiều hướng gia tăng, trong những năm qua, các bang ở Mỹ đã tăng cường ban hành các luật lệ và biện pháp để ngăn chặn vị thành niên uống rượu bia.
Tại bang Tennessee, tất cả khách hàng mua bia rượu đều phải xuất trình chứng minh thư, bất luận tuổi tác. Bang New Jersey lại cử thêm cảnh sát tới giám sát các vũ trường hoặc các buổi dạ hội thu hút nhiều thanh thiếu niên...
Trước tình trạng bạo lực học đường ngày càng gia tăng, nhiều trường học ở Mỹ lắp đặt máy phân tích hơi thở để kiểm tra nhằm ngăn chặn học sinh uống rượu bia rồi gây gổ trong trường. Chính phủ Australia cho biết sẽ xem xét tăng thuế đánh vào rượu bia nếu nhận được sự ủng hộ của cộng đồng trong việc thực thi những biện pháp này.
Việc dán nhãn và vẽ các hình ảnh cảnh báo lên chai rượu cũng đang được xem xét thực hiện. Ngoài ra, chính phủ của Thủ tướng Kevin Rudd cũng sẽ ra quy định về quản lý việc cung cấp rượu cho những người nhỏ tuổi và về việc phục vụ rượu bia có trách nhiệm ở các quầy rượu, quán rượu và câu lạc bộ trên toàn Australia.
Tại Pháp, Bộ trưởng Y tế nước này Roselyne Bachelot thông báo đang soạn thảo một dự luật nhằm chống nạn “binge drinking” đang có xu hướng phát triển mạnh ở Pháp, trong đó có quy định cấm bán rượu cho trẻ vị thành niên từ 16-18 tuổi, cấm uống rượu ở nơi công cộng, gần các trường học…
Người vi phạm có thể bị phạt tù 1 năm và phải trả 15.000 euro tiền phạt. Nếu được Quốc hội thông qua, dự luật này sẽ có hiệu lực từ năm 2009.
Tuy nhiên, nhiều chuyên gia cho rằng ngoài các biện pháp như phổ biến, giáo dục, tuyên truyền về hậu quả của việc lạm dụng và nghiện rượu, tăng cường kiểm soát việc sử dụng rượu bằng pháp luật, khuyến khích và hỗ trợ cai nghiện rượu…, cần phát động một cuộc “cách mạng gia đình” để gia đình nhìn nhận lại vai trò của mình trong việc quản lý và giáo dục trẻ em. Chính cha mẹ và người thân phải dựa vào sự gần gũi và tình cảm ruột thịt của mình để định hướng đường đi cho thanh thiếu niên khỏi sa vào nghiện rượu.
Hà Vy (tổng hợp)
(Báo SGGP 12G)
Tin bài liên quan:
- Thanh niên và bia rượu - Bài 1: Những “ma men” tuổi mới lớn
