Đường băng mới cho công nghiệp văn hóa cất cánh

Cho đến nay, TPHCM vẫn là thị trường điện ảnh lớn nhất cả nước khi chiếm gần 30% số lượng rạp và đóng góp trên 40% tổng doanh thu phòng vé. Ở lĩnh vực âm nhạc, mô hình concert “làm mưa làm gió” thời gian qua cũng cho thấy sức trẻ của thị trường công nghiệp văn hóa thành phố, thích ứng nhanh với cái mới, có độ sáng tạo cao…

Mới đây, chủ trương của lãnh đạo thành phố là chỉnh trang các khu đất vàng bị “treo”, bỏ hoang trong nhiều năm để xây dựng thành công viên, quảng trường cũng với mục đích tạo thêm không gian sinh hoạt thể chất, tinh thần cho cộng đồng.

Điểm qua những nét nổi bật, sống động nói trên để lý giải cho cuộc gặp mặt thân mật của Bí thư Thành ủy TPHCM Trần Lưu Quang với cộng đồng doanh nghiệp, văn nghệ sĩ hoạt động trong lĩnh vực văn hóa vào chiều 5-2 vừa qua. Đó không đơn thuần là cuộc gặp chỉ để động viên hay kêu gọi chung chung mà chính là trực tiếp trao đổi với từng “người trong cuộc”, trực diện các vấn đề cần tháo gỡ để thật sự “đánh thức” và thúc đẩy các tiềm năng lớn, dư địa rộng của thành phố ở mảng công nghiệp văn hóa.

Với khoảng 97.000 lao động và hơn 17.670 doanh nghiệp hoạt động trong các lĩnh vực liên quan văn hóa, TPHCM đang là địa phương có quy mô công nghiệp văn hóa lớn nhất cả nước. Tính từ giai đoạn 2010-2019 đến nay, giá trị sản xuất các ngành công nghiệp văn hóa tăng từ hơn 36.000 tỷ đồng lên trên 84.000 tỷ đồng, nâng từ mức đóng góp gần 3,9% lên đến 5,7% GRDP của thành phố. Các lĩnh vực trọng tâm đã được xác định là điện ảnh, nghệ thuật biểu diễn, quảng cáo, du lịch văn hóa, mỹ thuật - nhiếp ảnh - triển lãm, thời trang, truyền hình - phát thanh và nội dung số. Trong đó, việc được UNESCO công nhận là “Thành phố sáng tạo trong lĩnh vực điện ảnh” sẽ tạo nền tảng để công nghiệp văn hóa trở thành động lực phát triển kinh tế - xã hội trong giai đoạn tới.

Từ những năm đầu thập niên 90, làng văn hóa - nghệ thuật thành phố khởi sắc với phong trào xã hội hoạt động nghệ thuật biểu diễn. Các đơn vị sân khấu, hãng phim tư nhân lần lượt ra đời; các công ty quảng cáo cũng xuất hiện. Đó là minh chứng không chỉ cái mới về mô hình, mà còn là cái độc đáo, cái sáng tạo được cổ vũ, bảo vệ. Sức tiệm cận của ngành công nghiệp văn hóa của thành phố đã bước đầu gắn với công nghệ hình ảnh, âm thanh, nội dung và chuyển biến thành công nghiệp sáng tạo - ngành dịch vụ có thể tạo ra hàng chục tỷ USD cho các thành phố lớn trên thế giới. Các “anh tài” trong các lĩnh vực liên quan như game (VNG, Sky Mavis), thời trang (ACFC, TBS), điện ảnh (Galaxy, BHD), nội dung số (DVA)… cũng đã tạo những bước đi nền tảng... Tuy nhiên, thời gian tới, cần có một đường băng rộng cho công nghiệp văn hóa: từ cơ chế chính sách, nguồn lực tài chính, hạ tầng và thiết chế văn hóa cho đến liên kết vùng, quốc tế để tạo thương hiệu, bản sắc sáng tạo… Trong đó, việc thành phố thiếu những địa điểm chuyên nghiệp có sức chứa 50.000-100.000 khán giả đạt tiêu chuẩn tổ chức sự kiện tầm cỡ quốc tế hay chưa có chính sách hỗ trợ hơn nữa để doanh nghiệp, người hoạt động trong lĩnh vực văn hóa có thể tiếp cận nguồn vốn ưu đãi phục vụ hoạt động, đầu tư các dự án đường dài… cần xem xét đến.

Tại cuộc gặp mặt cộng đồng doanh nghiệp, văn nghệ sĩ hoạt động trong lĩnh vực văn hóa, Bí thư Thành ủy TPHCM Trần Lưu Quang đã dẫn giải qua 2 giải pháp trước mắt lẫn lâu dài. Đó là thành phố chống lãng phí bằng cách trưng dụng các khu đất trống, công viên giao cho các đơn vị tổ chức hoạt động văn hóa, giải trí, triển lãm, trình diễn. Tiếp đến là tận dụng chính sách của các nghị quyết đặc thù để kêu gọi, tìm kiếm nhà đầu tư chiến lược, vận dụng ưu đãi thuế, rút gọn thủ tục phù hợp với các dự án công nghiệp văn hóa quy mô lớn. Điển hình như Khu liên hợp thể thao Rạch Chiếc vừa mới khởi công hay một tập đoàn giải trí lớn của thế giới có thể hợp tác với TPHCM để xây dựng một phim trường hiện đại hoặc công viên chuyên đề văn hóa, hoặc trung tâm phát triển công nghiệp thời trang cũng đang được các đối tác đề xuất… Tất cả sẽ là đường băng mới cho ngành công nghiệp văn hóa thành phố cất cánh.

Tin cùng chuyên mục