Đà Nẵng “đặt chân” vào lộ trình kinh tế số

TP Đà Nẵng đang bước vào lộ trình của kinh tế số - lĩnh vực được xem là trụ cột của các đô thị tiên phong trong thập niên tới. Trên nền hạ tầng công nghệ mạnh, không gian phát triển rộng mở sau khi tái cấu trúc đô thị và một tầm nhìn chiến lược nhất quán, TP Đà Nẵng đang tạo dựng cho mình lợi thế cạnh tranh khác biệt, lấy tri thức, dữ liệu, công nghệ và tài sản số làm động lực tăng trưởng.

Bước ngoặt

Định hướng này thể hiện rõ trong hệ thống đề án về chuyển đổi số, khoa học - công nghệ và đổi mới sáng tạo giai đoạn 2026-2030 mà TP Đà Nẵng đang hoàn thiện. Ông Trần Ngọc Thạch, Phó Giám đốc Sở KH-CN TP Đà Nẵng, cho rằng, mục tiêu đến năm 2030 của TP Đà Nẵng là hoàn thành cơ bản chuyển đổi số, xây dựng đô thị thông minh theo mô hình “Thành phố AI”, nơi mọi hoạt động phát triển được dẫn dắt bởi ba trụ cột công nghệ: blockchain, robot, trí tuệ nhân tạo (AI).

Nếu blockchain mở rộng khái niệm vốn và phương thức tạo lập - quản lý tài sản số thì robot giúp tăng năng suất và tự động hóa; còn AI trở thành động lực tạo ra tri thức, nâng chất lượng dịch vụ và công nghiệp công nghệ cao.

X5C.jpg
Lực lượng nhân sự công nghệ thông tin làm việc tại Công viên phần mềm số 2 Đà Nẵng (phường Hải Châu, TP Đà Nẵng) ẢNH: XUÂN QUỲNH

Song song đó, TP Đà Nẵng ưu tiên đầu tư mạnh vào hạ tầng số, từ công viên phần mềm mới, trung tâm dữ liệu, Digital Hub kết nối quốc tế, đến mạng IoT, 5G/6G phục vụ quản lý đô thị thông minh. Mục tiêu xa hơn, đến năm 2035, kinh tế số sẽ chiếm 40% GRDP, hơn 95% người dân có tài khoản định danh số - nền tảng quan trọng để tài sản số lưu chuyển rộng rãi trong đời sống kinh tế.

Nhiều chuyên gia nhận định, TP Đà Nẵng đang đứng trước “cơ hội vàng” để hình thành một hạ tầng phát triển mới dựa trên dữ liệu. Theo ông Đỗ Công Anh, Phó Cục trưởng Cục Chuyển đổi số - Cơ yếu (Văn phòng Trung ương Đảng), dữ liệu cần sớm được chuẩn hóa, kết nối. Việc xây dựng kiến trúc tổng thể “hồ dữ liệu đô thị” sẽ tạo nền tảng để doanh nghiệp, nhà nghiên cứu, startup hình thành chuỗi giá trị tài sản số.

TP Đà Nẵng đã có đầy đủ các “mảnh ghép” - khu công nghệ cao, đô thị thông minh, trung tâm đổi mới sáng tạo, nhưng cần cơ chế liên kết tổng thể để vận hành như một hệ sinh thái thống nhất.

Ở góc độ chuyên môn, TS. Nguyễn Long, Tổng Thư ký Hội Tin học Việt Nam, nêu ý kiến, TP Đà Nẵng cần mạnh dạn xây dựng một trụ cột riêng về dữ liệu trong đề án tổng thể, coi dữ liệu là tài sản, là đầu vào trực tiếp tạo năng suất và tăng trưởng. Nguồn nhân lực trẻ, giàu năng lực công nghệ chính là “điểm cộng” lớn để Đà Nẵng trở thành điểm đến của doanh nghiệp và chuyên gia quốc tế.

Tinh thần ưu tiên cho đổi mới sáng tạo và kinh tế số cũng được ông Hồ Quang Bửu, Phó Chủ tịch UBND TP Đà Nẵng, nhấn mạnh. Ông cho biết, TP Đà Nẵng quán triệt tinh thần Nghị quyết số 57-NQ/TW, xem khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số là đột phá quan trọng hàng đầu, là một trong ba trụ cột dẫn dắt phát triển nhiệm kỳ mới.

Thành phố tài chính tương lai

Sở hữu không gian rộng hơn 12.000km2 và quy mô dân số hơn 3 triệu người, TP Đà Nẵng đang mở rộng dư địa phát triển kinh tế - xã hội, đô thị và hạ tầng cho trung tâm tài chính tương lai. Tại đây, trung tâm tài chính quốc tế được định hình theo ba trụ cột: tài chính xanh - tài chính thương mại xuyên biên giới - fintech và tài sản số. TP Đà Nẵng không dừng ở thu hút vốn, mà tạo dựng một “phòng thí nghiệm chính sách” cho các mô hình tài chính mới như tiền số, thanh toán số, blockchain, AI, token hóa tài sản…

Theo Giáo sư Xuân Thảo Nguyễn, Giám đốc Trung tâm Luật châu Á (Trường Luật - Đại học Washington, Hoa Kỳ), tương lai của tài chính hiện đại nằm ở sự phát triển của các tổ chức cho vay không nhận tiền gửi (NDTL) - lực lượng tạo ra làn sóng đổi mới tài chính toàn cầu. Bà cho rằng, Đà Nẵng có thể chọn hướng đi riêng, đó là trở thành trung tâm thu hút fintech, tài chính xanh, tài trợ chuỗi cung ứng và các mô hình tín dụng mới. Theo bà, Đà Nẵng cần xây dựng khung pháp lý riêng cho NDTL, cấp phép phân tầng theo mô hình hoạt động, thủ tục minh bạch, cơ chế giải quyết tranh chấp hiện đại, và đặc biệt là khả năng công nhận phán quyết nước ngoài.

Theo ông Perapong Srivipapattana, Giám đốc Quan hệ khách hàng, Tập đoàn IFS Capital, Đà Nẵng đang nổi lên như ứng viên hàng đầu của ngành fintech trong khu vực nhờ hệ sinh thái công nghệ phát triển và lực lượng nhân lực trẻ. Ông dẫn kết quả nghiên cứu cho thấy thị trường fintech Việt Nam đã đạt 15 tỷ USD vào năm 2024, còn Đà Nẵng đang dẫn đầu ở ba hướng, gồm tài chính xanh, tài chính thương mại gắn với mô hình khu thương mại tự do, và tài chính số qua sandbox thử nghiệm. Ông đề xuất bốn nhóm giải pháp: củng cố hệ sinh thái fintech, đơn giản hóa pháp lý - thuế, đẩy mạnh hợp tác công - tư với tổ chức quốc tế, quảng bá Đà Nẵng đến các trung tâm tài chính lớn như Singapore, Hồng Công, Seoul.

Đà Nẵng đang đứng trước một khởi đầu mới, nơi hạ tầng số, tài sản số và tài chính số hòa quyện với tầm nhìn chiến lược để tạo nên mô hình phát triển khác biệt. Hành trình xây dựng trung tâm tài chính quốc tế, đô thị AI và nền kinh tế tài sản số không chỉ là câu chuyện của công nghệ mà là hành trình định hình diện mạo kinh tế mới cho thành phố biển trong thập niên tới.

Ở góc nhìn nguồn vốn, ông David Otto, Nhà sáng lập kiêm Giám đốc điều hành Martin Davis LLP, nhấn mạnh, thách thức lớn nhất của kinh tế số và đổi mới sáng tạo chính là thiếu vốn giai đoạn đầu - khi ngân hàng còn thận trọng. Tính minh bạch và khả năng giao dịch liên tục của blockchain là yếu tố làm nên sức mạnh của mô hình này.

Tin cùng chuyên mục