Thực tế cho thấy, dù sở hữu nhiều lợi thế, TP Đồng Nai đang đối mặt với không ít thách thức, nổi bật là hệ thống hạ tầng giao thông liên kết vùng và kết nối sân bay Long Thành chưa đáp ứng yêu cầu phát triển. Đây được xem là điểm nghẽn lớn nhất cản trở quá trình bứt phá của địa phương. Ngoài ra, dù có quy mô thu ngân sách đứng thứ 4 cả nước, tỷ lệ điều tiết ngân sách để lại cho TP Đồng Nai chưa tương xứng với nhu cầu đầu tư hạ tầng ngày càng lớn.
Hiện địa phương đang triển khai hàng loạt dự án giao thông chiến lược kết nối với TPHCM và sân bay Long Thành như đường sắt, metro, tuyến vành đai và nhiều công trình hạ tầng trọng điểm của vùng Đông Nam bộ. Theo tính toán sơ bộ, tổng nhu cầu vốn đầu tư cho các dự án hạ tầng này khoảng 300.000 tỷ đồng, trong khi khả năng cân đối của địa phương chỉ đạt khoảng 150.000 tỷ đồng.
Để khơi thông nguồn lực, TP Đồng Nai kiến nghị Chính phủ cho phép địa phương được áp dụng cơ chế đặc thù về tài chính ngân sách. Cụ thể là tăng tỷ lệ giữ lại từ nguồn thu phân chia giữa ngân sách Trung ương và ngân sách địa phương; được hưởng toàn bộ phần vượt dự toán thu và nguồn thu từ tiền sử dụng đất, đấu giá quyền sử dụng đất thuộc thẩm quyền quản lý để thành phố chủ động nguồn lực đầu tư các công trình hạ tầng trọng điểm và triển khai chương trình phát triển đô thị.
Phản hồi với những đề xuất của TP Đồng Nai, tại Thông báo số 305/TB-VPCP, lãnh đạo Chính phủ đã giao các bộ, ngành hỗ trợ thành phố hoàn thiện hồ sơ trình Quốc hội ban hành Nghị quyết về cơ chế, chính sách đặc thù phát triển TP Đồng Nai tại kỳ họp Quốc hội gần nhất. Bộ Tư pháp được Thủ tướng giao chủ trì nghiên cứu, đề xuất bổ sung cơ chế, chính sách mới, mang tính đột phá vào dự án Luật đô thị đặc biệt, không chỉ áp dụng cho TPHCM mà còn tạo cơ sở pháp lý để TP Đồng Nai và các địa phương có điều kiện tương đồng được thụ hưởng trong tương lai.
