Chạy xe 12 giờ, thu nhập chưa tới 300.000 đồng
Theo phản ánh của một số tài xế, có những chuyến xe tổng các khoản khấu trừ chiếm tới khoảng 40% số tiền hành khách thanh toán.
Tài xế Nguyễn Thanh Tùng (phường Tân Sơn Nhì, TPHCM) cho biết, một chuyến xe khoảng 12km được ứng dụng tính giá 59.000 đồng, sau khi các khoản được khấu trừ, tài xế thực nhận chỉ còn hơn 30.000 đồng. Có ngày anh Tùng chạy 10-15 cuốc nhưng sau khi trừ tiền xăng, chi phí vận hành và khấu hao phương tiện, số tiền còn lại không đáng kể.
Đối với tài xế chạy xe thuê, áp lực càng lớn khi phải cân đối giữa doanh thu và thời gian lao động. Anh Phạm Đình Vũ (phường Đông Hưng Thuận, TPHCM) cho hay, ngày 5-9 anh thực hiện 17 chuyến, tổng doanh thu hơn 1,2 triệu đồng. Sau khi bị khấu trừ 949.000 đồng các khoản chiết khấu, thuế và chi phí, số tiền thực lĩnh còn 298.000 đồng. Để đạt doanh thu trên, anh Vũ phải lái xe gần 12 giờ. “Với gần 12 giờ lái xe, số tiền thực nhận chưa đến 300.000 đồng khiến tôi rất khó cân đối cuộc sống”, anh nói.
Các tài xế kiến nghị Grab làm rõ cơ chế hình thành giá cước, các khoản phí, chiết khấu và khấu trừ trên mỗi chuyến xe, đồng thời minh bạch số tiền khách thanh toán và số tiền tài xế thực nhận. Một số tài xế cũng đề nghị điều chỉnh chính sách giá, phí theo hướng bảo đảm thu nhập phù hợp với chi phí vận hành và công sức bỏ ra.
Bên cạnh vấn đề giá cước, một số tài xế cho rằng cần làm rõ hơn mối quan hệ giữa nền tảng và “đối tác tài xế”, nhất là các chính sách có tác động trực tiếp đến thu nhập.
Liên quan đến sự việc, Công ty TNHH Grab thông tin, hoạt động vận hành dịch vụ vẫn diễn ra bình thường và doanh nghiệp đang nghiêm túc đánh giá các thông tin, thảo luận liên quan. Grab hoàn toàn không áp dụng bất kỳ hình thức chế tài nào (bao gồm cả việc khóa tài khoản) trong trường hợp đối tác lựa chọn tạm ngừng hoạt động với Grab.
Luật sư Đặng Văn Cường (Trưởng Văn phòng luật sư Chính Pháp, Đoàn Luật sư TP Hà Nội) cho rằng, về nguyên tắc, cần phân biệt quyền thay đổi chính sách theo thỏa thuận hợp đồng với việc đơn phương áp đặt điều kiện mới bất lợi cho đối tác.
“Theo điều khoản dành cho đối tác tài xế được Grab công khai, nền tảng có quyền thay đổi cách tính hoặc giá trị phí sử dụng ứng dụng, nhưng phải thông báo trước và tài xế có quyền tạm ngưng hoặc chấm dứt hợp tác nếu không đồng ý. Vì vậy, Grab có quyền điều chỉnh chính sách, nhưng quyền này không đồng nghĩa với việc được tùy ý áp đặt mọi điều kiện mới”, luật sư Đặng Văn Cường nêu rõ.
Bảo đảm quyền lợi của tài xế
Trao đổi với phóng viên Báo SGGP về vấn đề liên quan đến chính sách phí, chiết khấu giữa Grab và các tài xế, Thứ trưởng Bộ Công thương Nguyễn Sinh Nhật Tân cho biết đã chuyển thông tin về vấn đề này để Ủy ban Cạnh tranh quốc gia làm rõ và trả lời.
Còn theo ông Trịnh Anh Tuấn, Chủ tịch Ủy ban Cạnh tranh quốc gia, cơ quan quản lý đang trong quá trình rà soát, xác minh những phản ánh liên quan đến chính sách của nền tảng gọi xe này. Ủy ban Cạnh tranh quốc gia đã có giấy mời làm việc và văn bản đề nghị Công ty TNHH Grab cung cấp thông tin, tài liệu liên quan đến chính sách giá cước, phí, chiết khấu và các khoản khấu trừ áp dụng đối với khách hàng và đối tác tài xế.
Không riêng Grab, Ủy ban Cạnh tranh quốc gia cũng đề nghị một số doanh nghiệp khác đang cung ứng dịch vụ gọi xe thông qua ứng dụng tại Việt Nam cung cấp thông tin, tài liệu về chính sách giá, phí áp dụng đối với hành khách và đối tác tài xế để phục vụ công tác rà soát, đánh giá; đồng thời tiếp tục thu thập, xác minh thêm thông tin để xem xét, đánh giá sự việc. Trường hợp phát hiện dấu hiệu vi phạm pháp luật cạnh tranh, ủy ban sẽ tiến hành điều tra, xử lý theo thẩm quyền và quy định của pháp luật.
Theo luật sư Đặng Văn Cường, về việc thay đổi chính sách của nền tảng xe công nghệ, nếu chỉ thông báo có thể chưa đủ để bảo đảm tính minh bạch và cân bằng lợi ích. Tài xế cần được biết công thức tính phí, các yếu tố ảnh hưởng đến thu nhập, lý do thay đổi và cơ chế tiếp nhận, giải quyết ý kiến. Cơ quan chức năng cũng cần làm rõ cơ chế tính phí, các khoản khấu trừ, chính sách thưởng và những yếu tố tác động đến thu nhập của tài xế, nhất là khi có phản ánh tập thể về dấu hiệu bất hợp lý hoặc hạn chế cạnh tranh.
Ông Lê Trung Tính, Phó Chủ tịch Hiệp hội Vận tải TPHCM, nêu ý kiến, những bất cập trong hoạt động xe công nghệ, đặc biệt với Grab, cho thấy khung pháp lý hiện nay chưa theo kịp thực tế. Cơ quan quản lý nhà nước cần sớm bổ sung quy định nhằm bảo vệ quyền lợi tài xế, nhất là về bảo hiểm xã hội, thuế và quan hệ lao động.
Thông tin người nộp thuế được bảo mật
Theo thông báo của Công ty TNHH Grab Việt Nam, doanh nghiệp này không trực tiếp đóng toàn bộ thuế cho mọi dịch vụ mà thực hiện khấu trừ và nộp hộ thuế giá trị gia tăng (GTGT) và thuế thu nhập cá nhân (TNCN) theo tỷ lệ phần trăm trên doanh thu thực tế của từng chuyến xe hoặc đơn hàng đối với tài xế và đối tác kinh doanh.
Cá nhân, tài xế có doanh thu trên 100 triệu đồng/năm mới thuộc diện phải nộp thuế GTGT và TNCN. Grab thực hiện thu hộ và nộp hộ qua hệ thống ví điện tử hoặc khấu trừ dòng tiền của đối tác theo quy định của cơ quan thuế.
Trong khi đó, một đại diện của Cục Thuế cho biết, thông tin về nộp thuế của Công ty TNHH Grab Việt Nam nói riêng và các doanh nghiệp nói chung được thực hiện theo quy định của Luật Quản lý thuế số 108/2025/QH15, chính thức có hiệu lực từ ngày 1-7.
Theo đó, cơ quan quản lý thuế, công chức thuế và các cơ quan liên quan có trách nhiệm giữ bí mật toàn bộ thông tin của người nộp thuế, trừ các trường hợp được pháp luật cho phép cung cấp hoặc buộc phải công khai.
