Tham gia hội thảo có khoảng 300 đại biểu là lãnh đạo các cơ quan, ban, ngành của Trung ương và địa phương; các chuyên gia, nhà khoa học, các hiệp hội, cộng đồng doanh nghiệp.
Nguy cơ tận diệt và xâm phạm thương hiệu
Khánh Hòa tự hào là địa phương tập trung quần thể phân loài chim yến hàng (Aerodramus fuciphagus germani) lớn nhất cả nước. Đây là loài chim quý hiếm, gắn bó mật thiết với biển đảo Việt Nam, cho ra đời sản phẩm tổ yến đảo thiên nhiên có chất lượng dinh dưỡng cao hàng đầu thế giới. Ngành nghề yến sào không chỉ mang lại giá trị kinh tế, tạo sinh kế cho người dân mà còn mang ý nghĩa sâu sắc về sinh thái, văn hóa và chủ quyền biển, đảo quốc gia. Trong tự nhiên, chim yến còn đóng vai trò quan trọng trong việc cân bằng hệ sinh thái, tiêu diệt côn trùng gây hại và bảo vệ mùa màng.
Tuy nhiên, bên cạnh những giá trị kinh tế to lớn mà yến sào mang lại, ngành nghề yến sào cũng đang đối mặt với nhiều thách thức nghiêm trọng. Theo số liệu từ Công ty Yến sào Khánh Hòa, chỉ từ tháng 01-2025 đến đầu tháng 07-2026, lực lượng tuần tra đã phát hiện 346 vụ bẫy bắt trái phép, thu giữ 762 tấm lưới với tổng chiều dài lên tới 38.100m. Đáng báo động, các hành vi này không còn tự phát mà đã chuyển sang có tổ chức, sử dụng thiết bị phát âm thanh dẫn dụ tinh vi vào ban đêm hoặc rạng sáng, liên tục thay đổi vị trí để né tránh lực lượng chức năng và có nguy cơ hình thành đường dây tận diệt nguồn lợi chim yến.
Cùng với đó, các hành vi sản xuất, kinh doanh hàng giả, hàng nhái và xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ đối với thương hiệu Yến sào Khánh Hòa ngày càng tinh vi. Điển hình, Công an tỉnh Thanh Hóa đã khởi tố các đối tượng kinh doanh dòng sản phẩm giả mạo “Mina Nest - Thượng đỉnh yến Khánh Hòa”, thu giữ hơn 70.000 hũ yến giả (tương đương 15 tấn). Cùng với đó, Công an tỉnh Đồng Tháp vừa bắt giữ đường dây dùng nước mủ trôm làm giả gần 16.000 hũ, lon yến thành phẩm mang nhãn hiệu “Yến sào Khánh Hòa”. Tại Vĩnh Long, cơ quan công an cũng vừa khởi tố vụ án, thu giữ hơn 360.000 sản phẩm nước yến, tổ yến chưng sẵn giả mạo...
Theo thống kê từ Công ty Yến Sào Khánh Hòa, có 122 doanh nghiệp sử dụng trái phép dấu hiệu "Yến sào Khánh Hòa"; 280 tài khoản Facebook và website sử dụng dấu hiệu này để quảng bá, kinh doanh sản phẩm. Ngoài ra, có 42 doanh nghiệp đăng ký tên thương mại chứa dấu hiệu liên quan đến nhãn hiệu “Yến sào Khánh Hòa” và 55 đơn đăng ký nhãn hiệu sử dụng dấu hiệu này hoặc các dấu hiệu tương tự, có khả năng gây nhầm lẫn với thương hiệu chính hãng.
Những hành vi này đang diễn ra trên cả thị trường truyền thống và môi trường số. Hậu quả của thực trạng này gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến nguồn tài nguyên quý giá của tỉnh Khánh Hoà, làm ảnh hưởng uy tín thương hiệu và trực tiếp gây hại sức khỏe của người tiêu dùng.
Cần sự chung tay và giải pháp quyết liệt
Thông qua hai chuyên đề chính là “Bảo tồn bền vững quần thể chim yến” và “Bảo vệ thương hiệu Yến sào Khánh Hòa” tại Hội thảo, các nhà khoa học, nhà quản lý, doanh nghiệp và địa phương đã cùng thảo luận, trao đổi, đánh giá, phân tích, chia sẻ kinh nghiệm. Nhiều giải pháp mang tính đột phá về khoa học, công nghệ, hoàn thiện chính sách và tăng cường hợp tác quốc tế đã được đề xuất nhằm bảo tồn quần thể loài chim quý và bảo vệ vững chắc thương hiệu Yến sào Khánh Hòa.
Hai chuyên đề chính tại Hội thảo
Chuyên đề 1: Bảo tồn bền vững quần thể chim yến, gồm các tham luận:
- Hiện trạng quần thể chim Yến tại Khánh Hoà, những khó khăn, thách thức trong công tác bảo tồn cùng các đề xuất, kiến nghị
- Kinh nghiệm triển khai các giải pháp bảo tồn quần thể chim hoang dã nói chung và chim yến nói riêng trước vấn nạn săn bắt trái phép.
- Công tác quản lý nhà nước đối với nghề nuôi chim yến và định hướng phát triển bền vững tại Việt Nam.
- Kinh nghiệm quản lý và phát triển quần thể chim yến bền vững tại các quốc gia trên thế giới và bài học áp dụng cho Khánh Hoà.
Chuyên đề 2: Bảo vệ thương hiệu Yến sào Khánh Hoà
- Thực trạng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ đối với thương hiệu Yến sào Khánh Hòa.
- Góc nhìn pháp lý về bảo hộ và thực thi quyền sở hữu trí tuệ đối với thương hiệu Yến sào Khánh Hòa: Thực trạng và giải pháp.
- Thực tiễn xử lý các vụ việc xâm phạm thương hiệu Yến sào Khánh Hòa trong giai đoạn hiện nay.
- Nâng cao hiệu quả thực thi pháp luật trong bảo vệ thương hiệu Yến sào Khánh Hòa, phòng chống cạnh tranh không lành mạnh và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.
Phát biểu tại Hội thảo, ông Trịnh Minh Hoàng, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Khánh Hoà cho biết, thời gian tới, UBND tỉnh Khánh Hòa sẽ tiếp tục chỉ đạo các sở, ban, ngành, địa phương triển khai đồng bộ các giải pháp nhằm tăng cường công tác quản lý, bảo vệ quần thể chim yến; kịp thời phát hiện, ngăn chặn và xử lý nghiêm các hành vi săn bắt chim yến trái pháp luật; nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước đối với hoạt động nuôi chim yến; đồng thời phối hợp chặt chẽ với các bộ, ngành Trung ương, các tổ chức khoa học, doanh nghiệp và các cơ quan truyền thông trong công tác bảo tồn, phát triển bền vững ngành yến sào và bảo vệ thương hiệu Yến sào Khánh Hòa.
Những ý kiến đóng góp, tham luận tại Hội thảo sẽ là cơ sở khoa học, pháp lý và thực tiễn quan trọng. Từ đó, tỉnh Khánh Hòa và các bộ, ngành Trung ương tiếp tục xây dựng, hoàn thiện chính sách, quy hoạch và chương trình hành động quốc gia về bảo tồn và phát triển quần thể chim yến, đồng thời tháo gỡ những điểm nghẽn trong việc thực thi quyền sở hữu trí tuệ, chống cạnh tranh không lành mạnh.
