Làm gì để phòng ngừa đề kháng kháng sinh?

SGGP
Viễn cảnh quay trở lại thời kỳ chưa có kháng sinh khi các vết thương nhỏ như đứt tay, trầy xước, hay các nhiễm trùng thông thường cũng có thể dễ dàng cướp đi sinh mạng con người, đang đặt ra thách thức lớn cho ngành y tế: hành động ngay bây giờ hay không bao giờ còn kịp nữa!
Sự “xâm lược” của những vi khuẩn ngày càng thông minh hơn 
Đề kháng kháng sinh là vấn đề không còn quá mới khi thế giới đang ngày ngày chứng kiến hậu quả đáng sợ của nó: hàng trăm nghìn người chết mỗi năm và phải chi hàng trăm tỷ USD để kiểm soát đề kháng thuốc. Tuy nhiên không phải ai cũng thật sự hiểu về vấn nạn toàn cầu này.
Theo Chuyên gia về bệnh Hô hấp, cơ chế của đề kháng kháng sinh có thể được hiểu đơn giản như sau: khi người bệnh sử dụng kháng sinh, thuốc sẽ tiêu diệt tất cả các loại vi khuẩn, trừ một số loại có khả năng kháng thuốc do có gen đột biến và ngày càng thông minh hơn nên có thể vô hiệu hóa cơ chế hoạt động của kháng sinh. Những vi khuẩn kháng thuốc này tiếp tục phát triển, nhân lên, phát tán và lây nhiễm những người khác như một cuộc “xâm lược” ồ ạt của quần thể kháng kháng sinh khiến thuốc kháng sinh dần mất tác dụng, gây ra tình trạng đề kháng thuốc.
Làm gì để phòng ngừa đề kháng kháng sinh? ảnh 1 Ngành dược không ngừng tìm kiếm giải pháp hỗ trợ hoặc thay thế để hạn chế sự phụ thuộc vào kháng sinh
Kê kháng sinh khi không cần thiết và bệnh nhân không tuân thủ điều trị là hai nguyên nhân hàng đầu của đề kháng kháng sinh. Ngoài ra cũng phải kể đến các nguyên nhân khác cũng quan trọng không kém như lạm dụng kháng sinh trong chăn nuôi, hệ thống vệ sinh yếu kém, kiểm soát nhiễm khuẩn trong bệnh viện và phòng khám chưa tốt, chưa có kháng sinh mới.
Ngăn chặn đề kháng kháng sinh - sứ mệnh chung
Trong bối cảnh tỷ lệ tử vong do các bệnh truyền nhiễm trong vòng 5 năm gần đây tại Việt Nam tăng khá cao (30% tử vong tại các cơ sở y tế công lập)1, việc kiểm soát và ngăn chặn đề kháng kháng sinh trở nên cấp bách và cần hành động ngay. Để có được hiệu quả ngăn chặn tối ưu, cần rất nhiều nỗ lực từ nhiều phía, từ đội ngũ chăm sóc y tế, bác sĩ kê toa đến việc theo dõi tương tác thuốc, nâng cao nhận thức của bệnh nhân. 
Làm gì để phòng ngừa đề kháng kháng sinh? ảnh 2 Vi khuẩn đang ngày một “tinh vi”, phát triển nhanh hơn so với kháng sinh
Đối với y bác sĩ, cần tuân thủ 8 nguyên tắc kê toa2, trong đó đáng chú ý nhất là: chỉ kê toa kháng sinh trong điều trị nhiễm khuẩn, tối ưu hóa dược lâm sàng khi kê toa, và khuyến khích bệnh nhân tuân thủ điều trị.
Việc tìm ra đúng tác nhân gây bệnh trở thành vấn đề mấu chốt trong việc quyết định chọn kháng sinh phù hợp, hoặc phối hợp các kháng sinh hợp lý, trong đó nhất thiết phải chú ý giữ gìn kháng sinh cũ, những kháng sinh còn hiệu quả nhất định theo phác đồ điều trị.
Về phía các dược sĩ cần lưu ý về cảnh giác dược, tương tác thuốc, và quản lý sử dụng thuốc nhằm hạn chế tối đa các trường hợp phản ứng có hại của thuốc, đảm bảo “4 chữ Đ” trong lựa chọn kháng sinh là: đúng thuốc, đủ liều, đủ thời gian và đúng cách.  
Mặt khác, bên cạnh hướng đi truyền thống là nghiên cứu kháng sinh mới, ngành dược phẩm hiện nay cũng đang tìm kiếm các giải pháp hỗ trợ hoặc thay thế để hạn chế phụ thuộc vào kháng sinh.
Chẳng hạn như bên cạnh các nỗ lực phát triển vắc-xin mới nhằm bảo vệ cộng đồng trước các tác nhân gây bệnh, phải kể đến sáng kiến về Khảo sát đề kháng kháng sinh (SOAR) mà Tập đoàn GSK đang thực hiện tại nhiều quốc gia khác nhau trên thế giới nhằm đo lường độ nhạy cảm của các tác nhân vi khuẩn gây nhiễm khuẩn đường hô hấp mắc phải trong cộng đồng, đánh giá về hiệu quả của kháng sinh trong điều trị các bệnh nhiễm khuẩn hô hấp, hỗ trợ phát triển các phác đồ điều trị mới có hiệu quả hơn, đồng thời nâng cao ý thức của giới y tế và khuyến khích sự tuân thủ tốt hơn với các nguyên tắc chỉ định/sử dụng kháng sinh hợp lý trong hệ thống chăm sóc sức khỏe và cộng đồng. 
Chương trình giáo dục sức khỏe cộng đồng do VPĐD GlaxoSmithKline Pte Ltd tại TPHCM phối hợp cùng Hội Hô hấp TPHCM thực hiện, nhằm cung cấp kiến thức cũng như nâng cao nhận thức trong cộng đồng về sử dụng kháng sinh hợp lý, giảm thiểu tình trạng đề kháng kháng sinh

HOÀNG THÁI

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Dịch vụ độc quyền của Co.opmart & Co.opXtra: Đặt giỏ quà Tết online được giao hàng miễn phí toàn quốc

Dịch vụ độc quyền của Co.opmart & Co.opXtra: Đặt giỏ quà Tết online được giao hàng miễn phí toàn quốc

Không những chuẩn bị lượng hàng hóa khủng để giảm giá liên tục từ nay đến 30 Tết, hệ thống siêu thị Co.opmart, Co.opXtra thuộc Liên hiệp Hợp tác xã thương mại TP.HCM (Saigon Co.op) còn đưa ra thị trường dịch vụ giao giỏ quà Tết hết sức độc đáo và tiện lợi có tên “Gắn kết tình thân - Tết xa thêm gần”, đặt giỏ quà Tết online được giao hàng miễn phí khắp Việt Nam.

Thị trường

Tóm gọn ổ rượu lậu hình trâu “mác ngoại”

Hàng trăm chai rượu thành phẩm đã được dán nhãn với ngôn ngữ nước ngoài cùng hàng nghìn vỏ chai hình các con vật và các vật dụng khác như can, phễu, máy khò, nắp chai, màng co nilon tại cơ sở kinh doanh thuộc Công ty cổ phần Âu Việt Phát vừa bị Đội QLTT số 14 phối hợp với Phòng 7, Cục Cảnh sát môi trường C05 - Bộ Công an tóm gọn.

Địa ốc

Ngân hàng - Chứng khoán

Nông nghiệp

Việt Nam sắp có vaccine dịch tả heo châu Phi

Thứ trưởng Bộ NN-PTNT Phùng Đức Tiến thông tin, chương trình nghiên cứu vaccine dịch tả heo châu Phi hiện đã có kết quả rất khả quan và sẽ sớm đưa vào sản xuất, thương mại hóa.

Đầu tư

Khởi công giai đoạn 2 dự án FLC Quảng Bình

Ngày 17-1, Tập đoàn FLC tổ chức lễ khởi công Tổ hợp khách sạn 500 phòng tiêu chuẩn 5 sao và Trung tâm Hội nghị quốc tế tại gần 1.200 chỗ tại xã Hải Ninh, huyện Quảng Ninh, tỉnh Quảng Bình. Dự án dự kiến sẽ được đưa vào vận hành trong cuối năm 2021.

Chuyển động kinh tế & Đời sống 24H

Chuyển động kinh tế & Đời sống 24H

Thông tin kinh tế