Đi tìm… “thần dược”

* Sừng tê giác, mật gấu ngựa, dầu gấc, trái nhàu… có phải là “thần dược” trị ung thư?

Trong khi giới chuyên môn đã nhiều lần khẳng định ung thư là một bệnh nan y mà cho đến nay vẫn chưa có một loại thuốc đặc trị nào có thể chữa được, thì nhiều người vẫn tin rằng có những loại “thần dược” có thể hóa giải được tất cả, và sẵn sàng bỏ ra rất nhiều tiền để kiếm tìm.

Thuốc đắt hơn vàng và những trò lập lờ

Theo chỉ dẫn của một bệnh nhân ung thư, tôi thử tìm đến nhà thầy S.H. – một lương y ở quận 5 TPHCM để tìm phương thuốc nổi tiếng mà nhiều người đang rỉ tai nhau với lời quảng cáo: thuốc hay lắm, ung thư nào cũng có thể chữa được, nhưng giá thì cực đắt. Điều đặc biệt là thầy chỉ tiếp nhận những bệnh nhân đã có hồ sơ bệnh án từ Bệnh viện (BV) Ung bướu TPHCM.

Sau khi xem xét hồ sơ bệnh án với căn bệnh ung thư vòm họng của người bệnh đi cùng tôi, thầy phán ngay: Hoàn toàn có thể chữa khỏi nhưng cái chính là có đủ tiền để chữa hay không thôi. Thầy cho biết sẽ bốc thuốc cho uống trong vòng 6 tháng, nhưng phải dùng thêm một loại thuốc đặc trị là sừng tê giác nhập từ châu Phi, giá trung bình hiện nay vào khoảng 7.000 USD/100gr.

Theo thầy S.H, sừng được mài ra pha nước uống có công dụng làm teo khối u. Bệnh nhân thay vì phải mua sừng về tự mài, thầy sẽ mài sẵn cho đem về. Để hết bệnh, bệnh nhân sẽ phải uống ít nhất khoảng 200gr sừng (vị chi khoảng trên 200 triệu đồng).

Dù đắt đỏ là thế và cho đến nay vẫn chưa có một tài liệu khoa học nào chứng minh rằng sừng tê giác có thể chữa được bệnh ung thư, nhưng được biết hiện nay có khá nhiều người đang săn tìm và đặt toàn bộ hy vọng vào loại “thần dược” này.

Cùng với sừng tê giác, mật gấu và các sản phẩm được giới thiệu là chiết xuất từ mật gấu ngựa hiện cũng đang được nhiều người săn lùng để chữa ung thư gan.

Bệnh nhân Q.T – trước đây khi đang điều trị ung thư gan tại BV Ung bướu nghe nhiều người mách bảo rằng mật gấu sẽ làm gan nóng lên như hơ lửa, do đó khối u sẽ tan ra(!).

Thay vì tiếp tục điều trị tại BV, anh T. chọn giải pháp điều trị bằng mật gấu với liều lượng khoảng 5cc mỗi tuần. Với mức giá trung bình từ 200.000 – 300.000 đồng/cc, mỗi tháng anh T. tiêu tốn khoảng 4 triệu đồng nhưng chỉ sau 6 tháng đã phải nhập viện trở lại với tình trạng nguy kịch hơn.

Theo tài liệu của Viện Đông y Việt Nam, mật gấu chỉ đóng vai trò tăng cường miễn dịch cho chủ thể và giúp các phương pháp truyền thống phát huy tác dụng tốt hơn. Nếu chỉ bổ sung mật gấu vào môi trường nuôi cấy tế bào ung thư thì mật gấu không làm thay đổi sự phát triển của tế bào.

Nhưng bổ sung mật gấu vào môi trường nuôi cấy tế bào miễn dịch thì ngay ở nồng độ thấp đã làm kích thích tế bào miễn dịch sinh sản. Nghĩa là mật gấu chỉ có tác dụng hỗ trợ trong điều trị ung thư mà thôi.

Trong khi y học thế giới chưa tìm ra loại thuốc nào đặc trị có thể chữa khỏi ung thư thì nhiều hãng dược phẩm, các công ty sản xuất thực phẩm chức năng đang chơi trò lập lờ quảng cáo chức năng các sản phẩm của họ rằng có thể ngăn ngừa và hỗ trợ điều trị ung thư. Dù lập lờ như thế nhưng tất cả các sản phẩm nhanh chóng hút hàng khi xuất hiện trên thị trường.

“Cơn sốt thuốc Aslem” vừa qua là một trường hợp cụ thể đến nỗi ngay sau đó Bộ Y tế đã phải vào cuộc với công bố chính thức: Aslem không phải là thuốc điều trị ung thư. Mặc dù vậy, theo chủ một quầy thuốc tại Trung tâm chợ dược phẩm quận 10, hiện nay Aslem vẫn khá hút hàng. Ở các quầy thuốc lẻ trên đường Hai Bà Trưng, Aslem được bán với giá 300.000 đồng/hộp (10 ống) cao hơn so với những ngày đầu.

Nhưng theo nhiều nhân viên bán thuốc thì hàng bán vẫn rất chạy, nhiều khi không còn hàng mà bán. Cũng giống như Aslem, với chức năng: tăng cường miễn dịch, ngăn ngừa và hỗ trợ ung thư, các loại sản phẩm có nguồn gốc từ nhân sâm Hàn Quốc như Sun GinSeng (giá 6 triệu đồng/hộp 180 viên); Red GinSeng (55.000 đồng/hộp 30 viên) và hàng loạt các loại thực phẩm chức năng như dầu gấc, trái nhàu… cũng được nhiều người xem như “thần dược” trong điều trị ung thư.

Chết vì mất cơ hội

Theo các tài liệu y khoa, hiện nay có trên 200 bệnh ung thư khác nhau, trong mỗi bệnh lại có nhiều dạng bệnh khác nhau với các phương thức điều trị khác nhau, dẫn đến các mức độ khỏi bệnh cũng khác nhau. Khả năng chữa khỏi bệnh của bệnh nhân phụ thuộc rất nhiều vào việc phát hiện sớm hay muộn, tình trạng của người bệnh và giai đoạn bệnh.

Theo PGS.TS Nguyễn Chấn Hùng, Chủ nhiệm Bộ môn Ung thư Trường ĐH Y Dược TPHCM, nhiều bệnh nhân do quá tin tưởng vào thần dược nên đã đánh mất cơ hội điều trị, bởi vì khi họ nhập viện và tiếp nhận những phương pháp điều trị chính quy thì đã quá muộn.

Cũng theo PGS.TS Nguyễn Chấn Hùng: Cụm từ “hỗ trợ điều trị” trong điều trị ung thư chỉ có ý nghĩa khi các bác sĩ quyết định chọn các phương pháp điều trị chính quy hỗ trợ lẫn nhau để đạt được hiệu quả điều trị cao nhất. Ví dụ như khi điều trị một trường hợp ung thư vú, sau khi đã chọn phương pháp phẫu thuật, các bác sĩ phát hiện ra một dấu hiệu khác có khả năng di căn thì sẽ tiếp tục chọn thêm phương pháp xạ trị để giải quyết dứt điểm những nguy cơ.

Các phương pháp điều trị ung thư hiện nay được sử dụng rộng rãi trên thế giới hiện cũng đã được áp dụng tại Việt Nam như: phẫu thuật, tia xạ, hóa chất, miễn dịch, nội tiết, điều trị triệu chứng hoặc các biện pháp tiên tiến mới cũng đã được áp dụng như ghép tạng, điều trị laser, quang động học… Để có một chương trình điều trị hợp lý mang lại hiệu quả khỏi bệnh tối đa phải là kết quả của sự phối hợp giữa nhiều thầy thuốc chuyên ngành điều trị ung thư khác nhau mang lại.

Y học phương Đông bao gồm y học Việt Nam, Trung Quốc, Hàn Quốc, Nhật Bản… và y học dân gian hiện nay có một số phương pháp chữa bệnh, một số bài thuốc mới chỉ dừng ở phương pháp hỗ trợ. Việc sử dụng phương pháp và các bài thuốc cần hết sức cẩn trọng và chỉ sử dụng các bài thuốc đã được kiểm nghiệm, đánh giá kết quả và cho phép lưu hành của Bộ Y tế. 

LƯƠNG NGUYỄN