Vào cuối tháng 3, trên địa bàn xã Long Hải (TPHCM) ghi nhận 1 trường hợp tử vong do bị chó cắn nhưng không đến cơ sở y tế mà tự ý chữa trị...
Theo Trung tâm Kiểm soát bệnh tật TPHCM (HCDC), từ đầu năm 2026 đến nay thành phố ghi nhận 3 trường hợp tử vong do bệnh dại. Còn theo báo cáo của Bộ Y tế, trong 3 tháng đầu năm 2026 cả nước đã ghi nhận 13 trường hợp tử vong do bệnh dại, chủ yếu ở khu vực phía Nam: Tây Ninh (7 ca), TPHCM (3 ca), An Giang (1 ca), Đồng Tháp (1 ca), Vĩnh Long (1 ca). Đồng thời ghi nhận nhiều ổ dịch dại trên chó tại các tỉnh Đồng Nai, An Giang, Tây Ninh, Cà Mau, Đồng Tháp và TPHCM. Theo Bộ Y tế, nguyên nhân chính khiến bệnh dại vẫn còn tồn tại là do tỷ lệ tiêm phòng cho chó, mèo chưa đạt mức an toàn trên phạm vi cả nước, tạo ra “khoảng trống” dịch tễ, khiến virus dại có cơ hội lan rộng thông qua việc vận chuyển và mua bán động vật giữa các địa phương.
Theo BS-CK2 Nguyễn Thanh Phong, Phó Giám đốc Bệnh viện Bệnh nhiệt đới TPHCM, thời tiết nắng nóng gay gắt hiện nay là điều kiện thuận lợi cho bệnh dại bùng phát. Thời điểm này là mùa cao điểm của bệnh dại tại khu vực phía Nam nói chung và TPHCM nói riêng. Nhiệt độ cao khiến chó, mèo dễ bị kích động, trở nên hung dữ hơn, làm tăng nguy cơ cắn người. Cùng với đó, việc quản lý và tiêm phòng vật nuôi ở một số nơi còn hạn chế, tạo điều kiện cho virus dại tiếp tục lưu hành và lây lan.
Bệnh dại lây từ nước bọt của động vật nuôi như chó, mèo bị dại lây qua vết cắn, liếm hoặc tiếp xúc với nước bọt của chó, mèo qua các vết thương hở. Ngoài ra, virus dại cũng được phát hiện ở mèo, chồn, dơi và các động vật có vú khác. Thời gian ủ bệnh dại ở người thường từ 2-8 tuần và có thể kéo dài đến trên 1 năm, tùy vào lượng virus xâm nhập cơ thể, sự nặng nhẹ của vết thương, khoảng cách từ vết thương đến hệ thần kinh trung ương… Vết thương càng ở gần hệ thần kinh trung ương như mặt, cổ, đầu, ngón tay, cơ quan sinh dục ngoài… thì thời gian ủ bệnh càng ngắn. “Người nhiễm virus dại khi đã lên cơn dại tỷ lệ tử vong là gần như 100%. Tuy nhiên, bệnh hoàn toàn có thể ngăn ngừa nếu người bị động vật nghi dại cắn được tiêm phòng vaccine đúng và đầy đủ. Đây là biện pháp dự phòng và cách điều trị duy nhất giúp người bệnh thoát khỏi cửa tử”, BS-CK2 Nguyễn Thanh Phong chia sẻ.
Theo thống kê tại Bệnh viện Bệnh nhiệt đới TPHCM, trong 3 tháng đầu năm đã thực hiện gần 9.000 lượt tiêm vaccine phòng dại cho người dân; trong đó số lượng lớn nhất là do chó cắn (với hơn 5.800 lượt tiêm vaccine). Tại Viện Pasteur TPHCM, mỗi tháng có khoảng 2.200-2.500 lượt tiêm vaccine ngừa dại, trong đó có khoảng 300-500 người cần tiêm huyết thanh kháng dại. Còn tại Hệ thống Tiêm chủng VNVC, chỉ trong đầu tháng 4-2026 ghi nhận số người đến tiêm phòng dại tăng 30%.
Trước diễn tiến gia tăng của các ca bệnh dại, Sở Y tế TPHCM đã có công văn yêu cầu các địa phương tăng cường công tác phòng, chống bệnh dại. HCDC cũng đã chủ động xây dựng kế hoạch phối hợp liên ngành với Chi cục Chăn nuôi và Thú y nhằm triển khai đồng bộ các hoạt động giám sát dịch tễ, truyền thông giáo dục sức khỏe và xử lý triệt để các ổ dịch, quyết tâm ngăn chặn bệnh truyền nhiễm nguy hiểm lây truyền từ động vật sang người.
Các chuyên gia y tế khuyến cáo, khi bị động vật nghi dại cắn hoặc cào, người dân cần bình tĩnh sơ cứu vết thương; rửa kỹ vết thương trong 15 phút với nước và xà phòng (hoặc nước sạch). Đồng thời nhanh chóng đưa người bệnh đến các điểm tiêm chủng để được bác sĩ tư vấn, chỉ định tiêm vaccine hoặc huyết thanh kháng dại kịp thời. Tuyệt đối không sử dụng thuốc Nam, thuốc Đông y, lá cây hoặc các phương pháp dân gian để điều trị dại.
