Vì sao nên phát hiện sớm kháng insulin?

Insulin là một hormone do tuyến tụy tiết ra, có nhiệm vụ chính là giúp đưa đường từ máu vào trong tế bào để tạo năng lượng. Kháng insulin là tình trạng các tế bào trong cơ thể đáp ứng kém với insulin. Điều này khiến cùng một lượng insulin nhưng khả năng đưa đường từ máu vào tế bào kém hơn bình thường. Để bù lại, tuyến tụy phải tiết nhiều insulin hơn nhằm duy trì đường huyết ở mức bình thường.

Theo ThS.BS. Tôn Nữ Thùy Linh, BS trưởng Phòng khám Tim mạch Tiểu đường 315 Lê Văn Việt - Tăng Nhơn Phú (TPHCM), nếu kéo dài tuyến tụy dần suy giảm chức năng, làm tăng nguy cơ tiền đái tháo đường và đái tháo đường típ 2. Đồng thời, kháng insulin còn là nền tảng của nhiều bệnh lý chuyển hóa như gan nhiễm mỡ, tăng huyết áp, rối loạn mỡ máu và làm tăng nguy cơ bệnh tim mạch, bệnh thận.

Nguyên nhân nào dẫn đến kháng insulin?

Có nhiều nguyên nhân dẫn đến kháng insulin, trong đó phổ biến nhất là thừa cân, béo phì, đặc biệt là béo bụng. Khi lượng mỡ tích tụ quá nhiều, mỡ không chỉ nằm dưới da mà còn tích tụ quanh các cơ quan như gan, cơ và nội tạng. Tình trạng này làm xuất hiện phản ứng viêm âm thầm kéo dài, khiến các tế bào giảm đáp ứng với insulin

Bên cạnh đó, kháng Insulin còn liên quan đến một số yếu tố khác như: Lối sống ít vận động, ngồi nhiều; chế độ ăn nhiều năng lượng, nhiều đường, nước ngọt, thực phẩm chế biến sẵn; thiếu ngủ, căng thẳng kéo dài và hút thuốc lá; thai kỳ, do các hormone của nhau thai làm giảm tác dụng của insulin; một số thuốc, đặc biệt là corticoid nếu sử dụng kéo dài, một số thuốc điều trị HIV và một số thuốc nội tiết.

Ngoài những nguyên nhân trên, còn có những nguyên nhân rất hiếm gặp như các bệnh di truyền hoặc bệnh tự miễn ảnh hưởng đến thụ thể insulin.

ThS.BS. Tôn Nữ Thùy Linh, BS trưởng Phòng khám Tim mạch Tiểu đường 315 Lê Văn Việt - Tăng Nhơn Phú (TPHCM) cho biết, kháng insulin có thể gặp ở mọi lứa tuổi chứ không phải chỉ có người già. Tuổi càng cao thì nguy cơ càng tăng, nhưng lối sống mới là yếu tố quyết định quan trọng nhất. Nguy cơ tăng lên ở những người thừa cân, béo phì, ít vận động hoặc có các bệnh lý chuyển hóa đi kèm. Hiện nay, cùng với sự gia tăng của béo phì và lối sống ít vận động, kháng insulin ngày càng được ghi nhận nhiều ở cả người trẻ.

Tại Hệ thống Y tế Tim mạch - Tiểu đường 315, bác sĩ đánh giá tổng hợp dựa trên các yếu tố nguy cơ, khám lâm sàng và một số xét nghiệm chuyển hóa nhằm phát hiện những rối loạn do kháng insulin gây ra. Từ đó có đánh giá tổng thể các yếu tố nguy cơ của từng người để đưa ra hướng theo dõi và điều trị phù hợp.