Bên ngoài vẻ bình yên của các rạp chiếu phim, đều đều với những bộ phim được quảng cáo là “đỉnh”, “bom tấn” xếp hàng vào rạp, là một “cuộc chiến” ngầm giữa các nhà phát hành phim. Cuộc chiến tranh giành “siêu phẩm” của Hollywood và cuộc chiến lôi kéo khán giả... Một bộ phim được quảng cáo rầm rộ, vừa xuất hiện ở rạp ngày hôm trước, hôm sau biến mất, khán giả ngơ ngác không hiểu vì lý do gì, chẳng ai giải thích!

Bẵng đi chừng chục ngày, bộ phim “đi chơi” đâu đó bỗng được quay lại rạp. Khán giả lại ngơ ngác. Những fan thực sự quan tâm tự đưa ra lý do để giải tỏa thắc mắc của chính mình “chắc không đủ bản phim”… Thực chất đã có một “cuộc chiến ngầm” giữa các nhà phát hành với nhau và việc rút phim khỏi rạp là một hình thức “trả đũa”…

Buổi ra mắt bộ phim Harry Potter và hoàng tử lai tại rạp Galaxy Nguyễn Trãi. Ảnh: T.N.

Nương nhau thì sống...

Thực chất các “đại gia” phát hành phim ngoại ở Việt Nam không nhiều. Nếu khoảng chục năm trước Fafilm Việt Nam và Công ty phát hành phim và chiếu bóng TPHCM (nay là Saigon Media) là 2 đơn vị chính chia nhau thị phần nhập khẩu phim với số lượng đối tác đưa phim vào lên tới hàng chục, thì giờ đây con số này chỉ chính thức còn 3, do 3 đơn vị riêng rẽ đứng ra phát hành phim ngoại, đó là Thiên Ngân, BHD và Megastar.

Ngoài ra, Cụm rạp liên doanh Diamond và Fafilm VN thỉnh thoảng cũng phát hành một số phim, tuy nhiên số lượng không đáng kể. Một thời gian, ngoài 3 tên tuổi nhập và phát hành phim lớn như Thiên Ngân, Megastar, BHD còn có Visonet với số lượng phim nhập và phát hành đứng vị trí nhất nhì ở thị trường Việt Nam.

Tuy nhiên, sau một thời gian cạnh tranh gay gắt về nguồn phim, rút ngắn thời điểm phát hành phim để ngang bằng với thế giới, Visonet đành phải bỏ cuộc chơi vì không đủ lực như các tên tuổi kia. Các đối tác của Fafilm cũng rơi rụng dần vì không cạnh tranh lại nguồn phim.

Phải nói rằng nếu chỉ nhập và phát hành phim, xem ra cũng khó trụ được ở thị trường giải trí vốn đầy bất trắc như ở VN. Có nguồn phim nhưng phải nắm rạp trong tay thì mới đảm bảo sự tồn tại. BHD hiện nay là đơn vị nhập phim yếu nhất trong 3 đơn vị cũng vì lý do không có rạp.

Tuy nhiên, việc nhập và phát hành phim ngoại không phải là hoạt động chính của BHD, vì vậy đơn vị này chấp nhận dựa vào hệ thống rạp của Saigon Media để phát hành phim. Thiên Ngân thì có trong tay 2 cụm rạp hiện đại là Galaxy Nguyễn Du và Nguyễn Trãi với sức chứa hơn 2000 chỗ, là đầu ra lý tưởng để phát hành phim của chính mình. Và ngay cả Thiên Ngân thì việc nhập phim cũng đi đôi với sản xuất phim.

Riêng Megastar thì khác, công ty này chỉ làm mỗi nhiệm vụ liên kết phát hành phim, chính vì thế hiện nay trên thị trường, Megastar là đơn vị mạnh nhất với mỗi tuần công chiếu từ 2-3 phim mới. Đầu tư rạp một cách có hệ thống khắp cả nước, gắn liền rạp với các trung tâm thương mại hiện đại, Megastar đã chọn cho mình một hướng đi riêng chỉ phát hành phim và kinh doanh rạp.

Dù có vẻ tách bạch, đường ai nấy đi, phim ai nấy phát hành, nhưng thời gian qua, hầu hết các nhà phát hành đều biết rõ một điều, họ cần phải liên kết để cùng tồn tại và phát triển. Cả ba nhà phát hành phim ngoại đều có một giao ước ngầm trong việc sắp xếp phim ra rạp. Nếu là phim lớn thì càng phải sắp xếp để tránh trùng thời điểm công chiếu.

Ít nhất mỗi phim phải chênh nhau từ 1-2 tuần. Đồng thời, các rạp có nhiệm vụ đưa phim của nhau vào cùng chiếu hết sức bình đẳng. Lâu nay, “công ước” này vẫn được các bên tuân thủ.

Chống nhau thì “chết”

Sự việc chỉ bùng phát khi một bộ phim lớn của mùa hè này do Megastar nhập được tung ra. Đó là Transformers: Bại binh phục hận. Bộ phim này được Megastar đầu tư phát hành hết sức kỹ lưỡng.

Các chiến lược quảng bá lớn và niềm tin đây sẽ là bộ phim làm nên “lịch sử” doanh thu phim của Hollywood tại thị trường Việt Nam đã khiến cho Megastar chủ quan đưa ra một quyết định sai lầm là đẩy văng bộ phim Đêm kinh hoàng 2 do Thiên Ngân vừa phát hành được khoảng 1 tuần ra khỏi hệ thống rạp của Megastar.

Ngay lập tức ngày hôm đó, hai hệ thống rạp Galaxy với 6 rạp, đồng loạt ngưng chiếu bộ phim Transformers, dù cho bộ phim đang được khán giả ào ào mua vé vào xem. Một đại diện phát hành phim của Galaxy cho biết: “Mới suất đầu công chiếu tại Galaxy, bộ phim Transformers đã thu hút hơn 1.500 lượt khán giả đến xem phim. Việc bỏ bộ phim này ra cũng ảnh hưởng đến doanh thu phòng vé của Galaxy, nhưng hệ thống rạp này vẫn chấp nhận. Không thể có chuyện đối xử với nhau như thế được”.

Các diễn viên đã hóa trang thành phù thủy để đón khán giả trong buổi ra mắt phim Harry Potter và Hoàng tử lai tại rạp Galaxy Nguyễn Trãi. Ảnh: T.N.

Bộ phim Transformers đúng là tạo nên cơn sốt tại hệ thống các rạp. Sau 3 ngày chiếu đã có gần 60.000 lượt người đã đến rạp xem bộ phim. Tuy nhiên ngoài cụm rạp Galaxy, không biết vì lý do gì 2 hệ thống rạp Cinebox cũng không nhận chiếu bộ phim này.

Khi đặt vấn đề với Megastar tại sao lại bỏ phim của Galaxy ra, nhân viên ở đây cho biết vì bộ phim đó không đông khách, trong khi đó Transformers quá tải, thiếu rạp chiếu nên Megastar buộc phải quyết định như vậy…

Sự việc diễn ra chưa đầy 1 tuần thì trật tự được tái lập. Hai bên cùng tiếp tục đưa phim của nhau vào chiếu. Đúng như một lý do chung mà cả hai cùng thừa nhận “mỗi hệ thống rạp có khán giả riêng”. Việc Megastar thất thu vì Galaxy trả phim là có thật và Galaxy giảm lượng khán giả đến rạp trong thời điểm công chiếu bom tấn Transformers cũng là có thật. Và đó cũng là lý do để cả hai buộc phải đàm phán lại để cùng nương nhau trong công việc kinh doanh này.

Giờ đây, đợt công chiếu phim bom tấn thứ hai đang bắt đầu với nhà phát hành là Thiên Ngân và bộ phim là Harry Potter và Hoàng tử lai. Số liệu từ Thiên Ngân cho biết, chỉ sau một ngày công chiếu, bộ phim đã đạt trên 11.000 vé ở riêng thị trường TPHCM. Khán giả có thể xem bộ phim này ở bất cứ rạp lớn nào trong thành phố.

Rõ ràng, cạnh tranh trong kinh doanh là điều không tránh khỏi, tuy nhiên trong cuộc cạnh tranh này, các bên vẫn phải tuân thủ những nguyên tắc chung để cùng phát triển.

Hà Giang - Bảo Thư