Lo chuyện đằng sau con số tăng trưởng

Dù tình hình khó khăn nhưng chỉ mới 5 tháng, TPHCM đã thu ngân sách được trên 52.500 tỷ đồng, đạt 53,2% dự toán cả năm, tăng 59,7% so với cùng kỳ (quận 1 đạt đến 75%). Song chỉ số lạm phát trong tháng 5 tăng đến 4,24%, đưa chỉ số 5 tháng lên gần 14%. Vì vậy, sau khi nghe các ngành báo cáo chỉ số tăng trưởng tại cuộc họp sáng 26-5, điều mà Chủ tịch UBND TPHCM Lê Hoàng Quân quan tâm nhất là “người dân, doanh nghiệp bị ảnh hưởng thế nào…?”.

Tăng giá cao hơn tăng trưởng

Riêng tháng 5, chỉ số giá tiêu dùng tăng 4,24% (so với tháng 5 năm 2007 tăng 24%), góp phần làm tăng chỉ số giá cả 5 tháng đầu năm lên 13,78%. Đây là mức tăng giá cao nhất trong vòng 13 năm trở lại đây.

Các mặt hàng có chỉ số giá tăng cao nhất lại là những mặt hàng thiết yếu như: lương thực tăng 23,05%; thực phẩm tăng 14,97%; nhà ở, điện nước, chất đốt và vật liệu xây dựng tăng 9,8%... Song song đó, giá trị sản xuất công nghiệp tháng 5 (đạt 33.488 tỷ đồng), tăng 3,7% (so với cùng kỳ tăng 11,8%), tính cả 5 tháng đầu năm đạt 156.566 tỷ đồng, tăng 13,7% so với cùng kỳ.

Giá trị sản xuất nông lâm ngư nghiệp 5 tháng (đạt 1.252 tỷ đồng), tăng 6,3% so với cùng kỳ. Điều đó cho thấy, 5 tháng đầu năm, giá trị sản xuất công-nông nghiệp có tăng, tuy nhiên, không cao bằng tốc độ tăng của chỉ số giá! Theo đánh giá của UBNDTP, nguyên nhân chính làm cho chỉ số giá tháng 5 tăng cao là do đợt tăng giá gạo vừa qua.

Bức xúc về chỉ số tăng giá quá cao này, Chủ tịch UBNDTP Lê Hoàng Quân nói: Việc chưa có mạng lưới phân phối tốt đã khiến chúng ta bị khủng hoảng trong dư thừa. Như thông tin thiếu gạo vừa qua là bài học xương máu. Vì chúng ta là nước xuất khẩu gạo, gạo còn dư trong kho mà lại bị tăng giá “ảo”. Giá xi măng cũng thế, cả nước có 12 doanh nghiệp sản xuất đảm bảo cung cứng đủ cho thị trường nhưng chỉ thiếu vài ngày, hàng không đáp ứng kịp trở thành khủng hoảng (thiếu trong dư thừa), tạo tăng giá. Vì vậy, để chống khủng hoảng thiếu trong dư thừa, nhà nước phải tạo ra mạng lưới phân phối cấp 1, cấp 2 để điều hòa thị trường, giải quyết kịp thời những diễn biến của thị trường.

Giải bài toán an sinh

Thu ngân sách tăng cao, với con số 5 tháng thu đạt 52.500 tỷ đồng, hứa hẹn cả năm sẽ thu vượt 100.000 tỷ đồng. Trong 5 tháng, nổi bật là thu từ doanh nghiệp nhà nước tăng 60,8%, doanh nghiệp dân doanh tăng 78,5%, doanh nghiệp có vốn nước ngoài tăng 59,3%...

“Vật tư, nguyên liệu đầu vào tăng, ngân hàng lại điều chỉnh tăng lãi suất, như vậy doanh nghiệp có bị ảnh hưởng nhiều không? Phải giải quyết những khó khăn để doanh nghiệp ổn định sản xuất” - Chủ tịch UBND TPHCM Lê Hoàng Quân nhắc nhở. Ông lo lắng, chúng ta phải tập trung kiềm chế lạm phát nhưng giá cả đầu vào tăng mà giữ giá hàng hóa không tăng là vấn đề khó. Do vậy, khi ngành thuế báo cáo thu thuế tăng cao, ông nói ngay: Thuế tăng, các tiểu thương, hộ kinh doanh bị ảnh hưởng như thế nào? Các ngành cần phải quan tâm đến vấn đề này. Các vấn đề khác, ông cũng nhấn mạnh, phải quan tâm đến người dân và doanh nghiệp, đừng để xảy ra tình trạng báo cáo thì “ngon” nhưng đi kiểm tra thì không được như vậy.

Giám đốc Sở Công nghiệp Nguyễn Văn Lai cho biết, phôi thép 5 tháng tăng 12%, thép phế liệu, nguyên liệu hóa chất tăng 25%... đã ảnh hưởng đến hoạt động sản xuất của các doanh nghiệp. Do vậy, ông kiến nghị sớm giảm thuế thu nhập doanh nghiệp và nên lập quỹ bình ổn thị trường (giống quỹ dự phòng). Ngành nông nghiệp cũng thế, giá phân DAP tăng hơn 300% so với cùng kỳ nên dù giá bán hàng nông sản có tăng, nông dân vẫn không có lời.

Giám đốc Sở Thương mại Phạm Hoàng Hà lại than, lãi suất ngân hàng tăng, doanh nghiệp khó khăn trong vay thanh toán nhập khẩu. Ông đề nghị hỗ trợ xuất khẩu không chỉ bằng cách cho vay xuất khẩu mà nghiên cứu bảo hiểm tín dụng xuất khẩu cho doanh nghiệp.

Giám đốc Sở Tài chính Nguyễn Thị Nhơn thẳng thắn: Chính phủ chỉ đạo không tăng giá là đúng song cần tính đến thực tế khi tất cả mọi thứ “đầu vào” đều tăng, nếu không có chính sách bù giá, doanh nghiệp tự giảm sản lượng. Vì vậy, bà thống nhất đề nghị phương án thành lập quỹ bình ổn thị trường để hỗ trợ doanh nghiệp không tăng giá bán. Chủ tịch UBND TPHCM Lê Hoàng Quân cũng thống nhất với phương án này và khẳng định sẽ sớm đưa vào thực hiện, đảm bảo giữ giá không tăng trong thời gian tới.

Hàn Ni