Bây giờ đã có thể khẳng định, dịp Tết dứt khoát phải là phim Việt Nam (VN), vì trên truyền hình thời lượng phát sóng phim VN cũng đang dần chiếm vị trí áp đảo so với phim ngoại. Phim VN cuối cùng đã có chỗ đứng trong thị trường giải trí chung. Nhưng, vẫn còn một lỗ hổng mà lâu nay những nhà sản xuất và kinh doanh phim VN rất muốn lấp, đó là thị trường hè.
Phim ngoại thống lĩnh mùa hè
Ở các nước, mùa hè là mùa hốt bạc của điện ảnh, hầu hết các rạp đều dành riêng một thời lượng nhất định để phát hành phim sản xuất trong nước. Tại VN, mùa hè cũng là mùa hốt bạc nhưng chủ yếu dành cho những nhà kinh doanh phim ngoại nhập… Hàng chục tỷ đồng doanh thu từ phát hành phim ngoại chỉ trong vài ba tháng hè chia đều cho 2 hãng nhập khẩu phim lớn nhất hiện nay là Galaxy và Megastar.
Những siêu phẩm mùa hè của Mỹ, Trung Quốc liên tục tung ra mỗi tuần, các phòng vé luôn đông nghẹt khán giả chờ xếp hàng mua vé mỗi tối. Điểm qua doanh thu một vài bộ phim “bom tấn” của hè này cho thấy Đại chiến Xích Bích thu được gần 5 tỷ đồng, Truy sát hơn 4 tỷ đồng, Điệp viên 86 hơn 4 tỷ đồng, Siêu nhân cái bang 4,5 tỷ đồng, Người sắt hơn 5 tỷ đồng, bộ phim hoạt hình Kungfu Panda tạo bất ngờ nhất với kỷ lục 6,5 tỷ đồng…
Khán giả xem phim ở rạp Thăng Long.
Chỉ cách đây 1 năm, số lượng những nhà nhập khẩu phim ngoại ngoài Galaxy và Megastar còn có Cinema 1 và BHD. Tuy nhiên, sức ép mua bản quyền những bộ phim lớn cùng lúc với các nước để phát hành đồng loạt, cạnh tranh với phim lậu, phải có trong tay hệ thống rạp lớn hiện đại, chi phí lớn để quảng cáo, tiếp thị phim… đòi hỏi tiềm lực tài chính rất lớn. Cuối cùng chỉ có Megastar và Galaxy đều có trong tay hệ thống rạp lớn của riêng mình là trụ lại được.
Mùa hè này chỉ có 2 bộ phim ngắn của Hãng Chánh Phương được tung ra, Chết lúc nửa đêm và Bốn thí nghiệm trong đêm tân hôn. Tuy nhiên, sức hút của 2 bộ phim này rất mờ nhạt, lọt thỏm không còn tăm hơi trong biển phim ngoại.
Phim VN - những thử nghiệm thất bại
Bất cứ nhà sản xuất phim VN nào cũng thừa nhận thị trường hè là một “miếng bánh” béo bở nhưng hiện giờ họ chỉ biết đứng nhìn miếng bánh này đang dành cho các phim ngoại nhập. Đã nhiều năm qua, có không ít nhà sản xuất mon men đến gần “miếng bánh”, nhưng đều thất bại.
Cách đây 3 năm, một hãng phim được thành lập bởi nhóm bạn trẻ từ nước ngoài về với hoài bão muốn tạo nên cú đột phá cho nền điện ảnh nước nhà. 4 tỷ đồng được bỏ ra đầu tư sản xuất phim, sau đó tung ra chiếu vào đúng dịp hè. Kết quả, 1.735km thất bại, kéo theo sự sụp đổ của cái tên Kỳ Đồng. Mới năm ngoái, một hãng phim khác cũng do Việt kiều thành lập, một người chững chạc và được hậu thuẫn bởi bạn bè cũng hoạt động về điện ảnh đến từ nhiều nước.
Tuy nhiên, giống như Kỳ Đồng, Hãng Sài Gòn Nhật Thực lãnh ngay một “đòn chí mạng” và biến mất khỏi thị trường sản xuất phim, cùng với số vốn bỏ ra không bao giờ thu hồi lại được sau khi phát hành bộ phim đầu tay.
Khá nhiều hãng phim nổi tiếng khác như Hãng phim Truyện Việt Nam, Hãng phim Truyện 1, Hãng phim Giải Phóng… cũng vấp phải thất bại thảm hại đối với thị trường hè. Những dự đoán đưa ra: đề tài về tuổi teen, phải có yếu tố mới lạ, hấp dẫn… đều đã được thử nhưng không mang lại kết quả.
Năm 2007, khá nhiều hãng phim đột phá thị trường phim hè với Dòng máu anh hùng (Hãng Chánh Phương), Giá mua một thượng đế (Hãng phim Giải Phóng), Mười (Hãng Phước Sang hợp tác với Hàn Quốc), Vũ điệu tử thần (Hãng phim Truyện Việt Nam). Song, ngoại trừ Dòng máu anh hùng tạo nên cơn sốt tại phòng vé thì các bộ phim khác không thành công như mong muốn…
Thị trường phim Việt hè, bao giờ?
Mùa hè 2008 đã gần hết, ngoại trừ 2 bộ phim ngắn của Hãng Chánh Phương, không còn bất cứ bộ phim VN nào xuất hiện. Theo thông tin từ các hãng phim thì có ít nhất 3 bộ phim VN đã hoàn tất là Hoài vũ trắng (Hãng phim Truyện 1), Trăng nơi đáy giếng (Hãng phim Giải Phóng), Rừng đen (Hãng phim Truyện Việt Nam), song không có hãng nào có ý định sẽ tung ra rạp vào dịp hè vì xác suất thành công trong phát hành không cao.
Ông Thái Hòa, Giám đốc Hãng phim Giải Phóng cho biết, hãng không phát hành bộ phim này trong nước mà sẽ đem bán cho nước ngoài, nếu bán để phát hành phim nhựa được thì quá tốt, còn không thì sẽ bán cho các đài truyền hình, chỉ có cách đó mới có thể thu hồi được vốn sản xuất. Như vậy, khán giả Việt Nam nếu muốn xem phim này sẽ phải chờ để xem sau nước ngoài. Hai bộ phim Hoài vũ trắng và Rừng đen cũng đang chu du các nước, nhưng là để dự thi và thời gian chiếu rạp tại Việt Nam sẽ là… vô hạn định.
Nhà sản xuất phim tư nhân Phước Sang, người có nhiều kinh nghiệm kinh doanh phim tâm sự: “Giá mua một phim ngoại chỉ khoảng 50.000 USD đến 100.000 USD, trong khi giá sản xuất phim lên tới 500.000 USD, làm sao mình có thể cạnh tranh nổi với “bom tấn” của họ. Thị trường phim hè hiện nay giống như một cái đầm lầy, không một nhà sản xuất nào dám mạo hiểm đầu tư nếu không có một “cây cầu”. “Cây cầu” ấy chính là cơ sở vật chất như rạp, thị trường ưu tiên dành cho các nhà sản xuất phim trong nước…”.
Bao giờ phim Việt mới có thể cạnh tranh nổi với phim ngoại? Những nhà sản xuất phim trong nước vẫn chưa tìm ra được câu trả lời!
HÀ GIANG
