Tại cuộc họp, ông Lê Thanh Dũng, Cục trưởng Cục Dân số cho biết, hiện nay, mức sinh trên toàn quốc đang giảm thấp dưới mức sinh thay thế, từ 2,11 con/phụ nữ trong năm 2021 xuống còn 1,91 con/phụ nữ năm 2024 và ở mức 1,93 con/phụ nữ năm 2025, ước khó đạt mục tiêu duy trì mức sinh thay thế trên toàn quốc vào năm 2030.
Dự báo, nếu mức sinh tiếp tục giảm thấp, đến năm 2036, Việt Nam sẽ kết thúc thời kỳ dân số vàng; năm 2044, lực lượng trong độ tuổi lao động bắt đầu suy giảm.
Trước thực tế đáng báo động trên, để duy trì mức sinh thay thế, trong dự thảo Nghị định quy định chi tiết một số điều và biện pháp tổ chức hướng dẫn thi hành Luật Dân số, Bộ Y tế đề xuất hỗ trợ 2 triệu đồng cho mỗi lần sinh con.
Đối tượng thụ hưởng gồm: phụ nữ dân tộc thiểu số rất ít người; phụ nữ ở các tỉnh, thành phố có mức sinh dưới mức sinh thay thế và phụ nữ sinh đủ hai con trước 35 tuổi.
Khoản hỗ trợ này do ngân sách địa phương bảo đảm. Chính quyền cấp tỉnh được chủ động quyết định mức hỗ trợ cao hơn tùy theo khả năng cân đối ngân sách.
Cùng với đó, dự thảo cũng đề xuất hỗ trợ tài chính cho các dịch vụ sàng lọc nhằm phát hiện sớm bệnh bẩm sinh: 900.000 đồng cho sàng lọc trước sinh và 600.000 đồng cho sàng lọc sơ sinh, tổng cộng 1,5 triệu đồng/trường hợp. Việc sàng lọc trước sinh tập trung vào các bệnh và hội chứng phổ biến, như hội chứng Down và bệnh tan máu bẩm sinh Thalassemia.
Trong dự thảo, Bộ Y tế cũng đưa ra các biện pháp can thiệp để giảm thiểu mất cân bằng giới tính khi sinh; xây dựng, hoàn thiện các chính sách khuyến khích, hỗ trợ về giáo dục, việc làm, nâng cao vai trò của phụ nữ và trẻ em gái; kiểm tra chuyên ngành việc thực hiện nghiêm quy định của pháp luật về nghiêm cấm lựa chọn giới tính thai nhi.
