Lập trường rõ ràng
Trong một tuyên bố, Thủ tướng Đan Mạch Mette Frederiksen nhấn mạnh, Copenhagen không thể thương lượng chủ quyền và mọi quyết định liên quan đến Greenland phải do Chính phủ Đan Mạch và người dân Greenland quyết định.
Theo Thủ tướng Mette Frederiksen, Đan Mạch có thể đàm phán về mọi khía cạnh chính trị từ an ninh, đầu tư đến kinh tế nhưng không thể đàm phán về chủ quyền của mình. Đan Mạch mong muốn tiếp tục đối thoại mang tính xây dựng với các đồng minh về các biện pháp tăng cường an ninh ở Bắc Cực, bao gồm cả dự án hệ thống phòng thủ tên lửa Vòm Vàng (Golden Dome) do Washington đề xuất, với điều kiện phải tôn trọng toàn vẹn lãnh thổ của quốc gia Bắc Âu này.
Nhà lãnh đạo Đan Mạch đưa ra tuyên bố trên sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố hủy bỏ kế hoạch áp thuế mới đối với 8 nước châu Âu, đồng thời loại trừ khả năng sử dụng vũ lực quân sự để giành quyền kiểm soát Greenland. Theo ông Donald Trump, các nội dung này đã được đàm phán với Tổng Thư ký NATO Mark Rutte tại Davos (Thụy Sĩ). Tuy nhiên, ông Mark Rutte cho biết vấn đề chủ quyền của Greenland “không được đề cập” trong cuộc đàm phán với ông Trump.
Tránh được đối đầu trực tiếp
Theo giới quan sát, những thông báo mới nhất từ các bên được xem là bước đi nhằm tập trung vào các vấn đề hợp tác an ninh rộng hơn, thay vì tranh luận chủ quyền trực tiếp. Trong một bài đăng trên mạng xã hội Truth Social, Tổng thống Donald Trump nhận xét nếu được hoàn tất, đây sẽ là một giải pháp ưu việt cho Mỹ và tất cả các thành viên NATO.
Trong diễn biến liên quan, Báo The Times của Anh dẫn nguồn quân sự nhận định quân đội Mỹ hiện chưa sẵn sàng cho các hoạt động độc lập tại Bắc cực và còn tụt hậu so với lực lượng châu Âu, đặc biệt là các nước Scandinavia và Vương quốc Anh. Cụ thể, Mỹ thiếu phần lớn khí tài quân sự và chuyên môn phù hợp để triển khai tại khu vực Bắc cực, đồng thời vẫn phụ thuộc vào Phần Lan về công nghệ tàu phá băng.
Trong khi đó, ông Mark Rutte cũng thừa nhận NATO vẫn còn nhiều việc phải làm để bảo đảm liên minh có đủ năng lực triển khai và phòng thủ “trên đất liền, trên biển và trên không” nhằm đáp ứng các yêu cầu an ninh ngày càng gia tăng tại khu vực này.
Trong diễn biến liên quan, Văn phòng Thủ tướng Canada cho biết Thủ tướng Mark Carney và Tổng Thư ký NATO Mark Rutte đã nhất trí rằng bảo đảm an ninh khu vực Bắc cực phải là ưu tiên hàng đầu của liên minh, trong đó có việc tăng cường các khoản đầu tư mới vào sườn phía Tây Bắc của liên minh. Bên cạnh đó, Thủ tướng Carney nhấn mạnh cam kết của Canada trong việc tăng gấp 4 lần mức chi tiêu quốc phòng trong 10 năm tới để đáp ứng các mục tiêu của NATO.
Theo giới quan sát, các diễn biến mới nhất cho thấy khả năng xung đột trực tiếp giữa các bên hiện là thấp nhưng sự phân hóa trong quan điểm chiến lược giữa Washington và Copenhagen, phản ứng của người dân Greenland… cũng là vấn đề cần theo dõi trong thời gian tới.
