Gần đây xuất hiện tình trạng hướng dẫn viên du lịch phát ngôn bóp méo sự thật, có tính chất phân biệt vùng miền gây bức xúc dư luận. Đây không chỉ là vi phạm đạo đức nghề nghiệp mà còn gây ảnh hưởng nghiêm trọng trực tiếp đến hình ảnh các địa phương, uy tín của ngành du lịch và giá trị văn hóa dân tộc.
Những phát ngôn lệch chuẩn bắt nguồn từ cả yếu tố chủ quan lẫn khách quan. Bên cạnh một số trường hợp hạn chế về kiến thức hoặc thiếu kiểm chứng thông tin, không ít người cố tình khai thác các nội dung gây tranh cãi, xuyên tạc hoặc kích động để thu hút lượt xem, lượt tương tác trên mạng xã hội. Khi mục tiêu tạo sức hút được đặt lên trên trách nhiệm nghề nghiệp, những chuẩn mực trong hoạt động thuyết minh đã dễ dàng bị xem nhẹ.
Từ thực tế trên, nhiều ý kiến cho rằng cần siết chặt quy trình cấp thẻ hướng dẫn viên du lịch bằng việc bổ sung nội dung đánh giá kiến thức lịch sử, văn hóa, đạo đức nghề nghiệp và trách nhiệm. Đồng thời xây dựng cơ chế hậu kiểm hiệu quả hơn thông qua đường dây nóng hoặc mã QR để du khách phản ánh chất lượng thuyết minh, kết hợp tăng cường thanh tra đột xuất tại các điểm đến. Các doanh nghiệp lữ hành cũng phải chịu trách nhiệm liên đới đối với nội dung thuyết minh của hướng dẫn viên do mình quản lý hoặc thuê, xây dựng cơ sở dữ liệu về quá trình hành nghề của hướng dẫn viên để tăng cường hiệu quả quản lý và sàng lọc đội ngũ.
Công tác quản lý đội ngũ hướng dẫn viên phải được thực hiện xuyên suốt. Một đội ngũ hướng dẫn viên chuyên nghiệp, am hiểu lịch sử, văn hóa và có trách nhiệm với từng lời thuyết minh sẽ góp phần nâng cao chất lượng du lịch, quảng bá đúng đắn hình ảnh đất nước và con người Việt Nam.
