Trình dự thảo tại phiên họp, Bộ trưởng Bộ VH-TT-DL Lâm Thị Phương Thanh thông tin, dự thảo tập trung vào các thay đổi mang tính chiến lược để thích ứng với kỷ nguyên số. Theo dự thảo, xuất bản không chỉ thuộc lĩnh vực văn hóa, tư tưởng mà còn là một ngành kinh tế - công nghệ, bộ phận quan trọng của công nghiệp văn hóa và hạ tầng tri thức quốc gia.
Phương thức quản lý chuyển mạnh từ "tiền kiểm" sang quản lý dựa trên dữ liệu, công nghệ số và "hậu kiểm"; bãi bỏ hoặc đơn giản hóa nhiều thủ tục hành chính. Dự thảo bổ sung các quy định về xuất bản trên môi trường số, nền tảng số, dịch vụ trung gian phát hành, ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) và cơ chế bảo vệ bản quyền trên không gian mạng...
Tờ trình của Chính phủ nhận định, việc sử dụng các phương thức quản lý điện tử giúp cơ quan nhà nước có thể phản ứng nhanh hơn đối với các nội dung xấu, độc, giảm thiểu tình trạng xử lý chậm so với các phương pháp thủ công. Bên cạnh đó, dự thảo luật cũng bổ sung quy định về trách nhiệm của các nền tảng số và đơn vị cung cấp dịch vụ trung gian phát hành. Theo đó, các nền tảng này (bao gồm cả các nền tảng xuyên biên giới) phải có cơ chế phối hợp để gỡ bỏ hoặc ngăn chặn truy cập đối với các xuất bản phẩm vi phạm.
Đại diện cơ quan thẩm tra, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội Nguyễn Đắc Vinh cho biết, ủy ban cơ bản tán thành các nội dung sửa đổi của dự thảo. Tuy nhiên, ủy ban đề nghị thiết kế chính sách khái quát hơn để tránh trùng lặp với các luật chuyên ngành (về thuế, đầu tư).
Chính phủ cần quy định chi tiết cơ chế "hậu kiểm" trong phát hành trên không gian mạng và sàn thương mại điện tử, không chỉ chống sách lậu mà còn bảo vệ an ninh tư tưởng, đảm bảo các nội dung có hại được phát hiện và xử lý kịp thời.
