Cuộc đua điện khí hóa bầu trời châu Âu

Giá nhiên liệu hàng không leo thang do căng thẳng tại Trung Đông đã thúc đẩy ngành hàng không châu Âu tăng tốc điện khí hóa. Cuộc chuyển đổi này nhằm giảm tiêu thụ nhiên liệu, giảm thải carbon và giữ vị thế cạnh tranh trước các đối thủ mới.

Ảnh minh họa hành khách trong khoang máy bay ERA. Ảnh: AURA AERO
Ảnh minh họa hành khách trong khoang máy bay ERA. Ảnh: AURA AERO

Theo Báo Pháp La Tribune, những biến động địa chính trị tại Trung Đông - khu vực cung cấp phần lớn nguồn dầu mỏ cho thế giới - đã khiến giá nhiên liệu máy bay tăng mạnh trong thời gian qua. Chi phí vận hành ngày càng cao buộc các hãng hàng không và nhà sản xuất phải đẩy nhanh quá trình tìm kiếm các công nghệ thay thế có khả năng giảm tiêu hao nhiên liệu nhưng vẫn bảo đảm hiệu quả khai thác.

Tại Toulouse (Pháp), một trong những trung tâm công nghiệp hàng không lớn nhất châu Âu, hãng chế tạo Aura Aero đang phát triển ERA, mẫu máy bay khu vực 19 chỗ ngồi sử dụng hệ thống động cơ lai điện. Theo kế hoạch, ERA sẽ được đưa vào khai thác thương mại từ năm 2028, phục vụ các tuyến bay ngắn và trung bình. Đây được xem là một trong những dự án tiêu biểu cho xu hướng điện khí hóa đang hình thành trong ngành hàng không khu vực.

Đầu năm 2025, quá trình chuyển đổi này ghi nhận dấu mốc quan trọng khi Cơ quan An toàn hàng không Liên minh châu Âu (EASA) lần đầu cấp chứng nhận cho Engineus 100, động cơ điện hàng không do tập đoàn đa quốc gia Safran phát triển. Động cơ này có thể được trang bị cho các máy bay lai điện cỡ nhỏ cũng như các phương tiện cất hạ cánh thẳng đứng thế hệ mới, mở ra tiền đề để công nghệ điện từng bước thâm nhập vào lĩnh vực hàng không dân dụng.

Tuy nhiên, thay vì theo đuổi mục tiêu máy bay chạy hoàn toàn bằng điện, các nhà sản xuất hiện lựa chọn mô hình lai điện như một giải pháp thực tế hơn. Theo giới chuyên môn, công nghệ pin hiện nay vẫn gặp giới hạn về mật độ năng lượng, trọng lượng và thời gian hoạt động, khiến máy bay thuần điện chưa thể đáp ứng yêu cầu khai thác thương mại trên quy mô lớn. Với các mẫu như ERA, động cơ điện chủ yếu hỗ trợ trong một số giai đoạn của chuyến bay, còn phần lớn hành trình vẫn sử dụng động cơ truyền thống. Mô hình này đặc biệt phù hợp với các tuyến bay khu vực dài từ 400-800km hoặc vận tải hàng hóa cự ly ngắn.

Tập đoàn Airbus cũng đang đi theo hướng tương tự khi nghiên cứu tích hợp hệ thống pin và động cơ điện vào thế hệ máy bay thân hẹp mới, dự kiến thay thế dòng A320 trong giai đoạn 2035-2040. Theo Airbus, việc kết hợp hệ thống điện có thể giúp giảm khoảng 5% lượng nhiên liệu tiêu thụ nhờ hỗ trợ động cơ chính ở một số giai đoạn hoạt động, đồng thời cung cấp điện cho các hệ thống trên máy bay và giảm nhu cầu sử dụng động cơ phản lực khi di chuyển trên đường lăn tại sân bay.

Với ngành hàng không châu Âu, điện khí hóa không dừng ở mục tiêu xanh mà còn gắn với năng lực cạnh tranh trong tương lai. Nhiều doanh nghiệp châu Âu lo ngại ngành hàng không có thể đi vào vết xe của ngành ô tô, khi các nhà sản xuất trong khu vực mất dần lợi thế trước làn sóng xe điện Trung Quốc. Vì vậy, điện khí hóa không còn đơn thuần là giải pháp tiết kiệm nhiên liệu mà trở thành yếu tố then chốt để hàng không châu Âu giữ sức cạnh tranh trong kỷ nguyên năng lượng mới.

Tin cùng chuyên mục