Làng gốm Chăm Bàu Trúc ở xã Ninh Phước (tỉnh Khánh Hòa) trở nên nhộn nhịp hơn bao giờ hết. Từ sáng sớm, từng đoàn xe du lịch liên tục đổ về làng nghề. Khu sân trải nghiệm đông kín người, tiếng trống Paranưng và tiếng kèn Saranai vang lên rộn rã giữa không gian đậm bản sắc văn hóa Chăm.
Những quầy trưng bày sản phẩm lúc nào cũng đông khách tham quan, mua sắm. Không khí sôi động kéo dài từ khu làm gốm, sân biểu diễn văn nghệ cho đến khu nung gốm ngoài trời.
Điểm khiến nhiều du khách thích thú là nghề làm gốm Chăm không sử dụng bàn xoay. Nghệ nhân vừa dùng tay vuốt đất, vừa đi giật lùi quanh khối gốm để tạo hình sản phẩm. Du khách chăm chú theo dõi, dùng điện thoại ghi hình lại những động tác mềm mại, thuần thục của nghệ nhân.
Sau khi nghe hướng dẫn, nhiều du khách thích thú trải nghiệm nghề thủ công cổ xưa của đồng bào Chăm.
Bên cạnh khu tạo hình, các khu trưng bày sản phẩm gốm Chăm được du khách đặc biệt quan tâm. Tại khu trưng bày gốm Chăm Bàu Trúc phủ kín sắc nâu đỏ đặc trưng của gốm nung thủ công, hàng ngàn sản phẩm được sắp đặt dọc theo lối đi tạo nên không gian đậm chất văn hóa Chăm.
Theo các nghệ nhân, chính kỹ thuật nung lộ thiên đã tạo nên màu sắc riêng biệt cho từng sản phẩm. Vì được làm hoàn toàn thủ công nên không có sản phẩm nào giống sản phẩm nào. Mỗi chiếc bình, chiếc chum hay tượng gốm đều mang tính độc bản.
Ngoài ra, du khách còn được hòa mình vào không gian văn hóa Chăm với những tiết mục múa truyền thống, biểu diễn nhạc cụ dân gian và giao lưu cùng các nghệ nhân địa phương. Tiếng trống, tiếng nhạc cùng những điệu múa uyển chuyển khiến không khí làng nghề thêm sôi động trong mùa du lịch hè.
Ông Phú Hữu Minh Thuần, Giám đốc Hợp tác xã Gốm Chăm Bàu Trúc cho biết, năm nay lượng khách đến tham quan tăng mạnh. Hiện tại, trung bình mỗi ngày, làng nghề đón từ 1.500-2.000 lượt khách đến tham quan.
Để phục vụ du khách, hợp tác xã tăng cường nhiều chương trình trải nghiệm văn hóa Chăm như biểu diễn nhạc cụ Chăm, giới thiệu lịch sử văn hóa Chăm, hướng dẫn làm gốm và tham gia các chương trình giao lưu cùng nghệ nhân.
Giữa nhịp sống hiện đại, làng gốm Chăm Bàu Trúc vẫn giữ được những giá trị truyền thống tồn tại qua nhiều thế hệ đã mang đến cho du khách trải nghiệm văn hóa độc đáo.
Cuối năm 2022, “Nghệ thuật làm gốm của người Chăm” đã được UNESCO ghi danh vào Danh sách Di sản văn hóa phi vật thể cần bảo vệ khẩn cấp. Việc được quốc tế ghi nhận góp phần nâng tầm thương hiệu gốm Chăm Bàu Trúc và mở ra cơ hội để làng nghề cổ tiếp tục bảo tồn, truyền nghề và phát triển du lịch cộng đồng bền vững.
