Nỗ lực sáng tạo
Hòa chung không khí Tháng Thanh niên 2026, nhạc sĩ Nguyễn Văn Chung và ca sĩ Nguyễn Duyên Quỳnh vừa trình làng MV Thanh niên Việt. Ca khúc tôn vinh sự dấn thân và khát vọng vươn mình của thế hệ trẻ trong kỷ nguyên mới. Trong tác phẩm mới, nhạc sĩ Nguyễn Văn Chung sử dụng những hình ảnh ẩn dụ như bông hoa rực rỡ, mầm xanh hay ngày mới đầy nắng để miêu tả ngọn lửa nhiệt huyết của thanh niên. Bài hát giữ vững tinh thần “đâu cần thanh niên có” và đặt tinh thần đó trong một không gian âm nhạc mới mẻ hơn so với nhiều ca khúc trước đây.
Trước Duyên Quỳnh, các ca sĩ Trương Trần Anh Duy, Jee Trần và dàn đồng ca nhiều lứa tuổi cũng đã phối hợp thực hiện ca khúc dành cho thanh niên mang tên Việt Nam khát vọng vươn mình. Bài hát phối dạng Epic (thể loại nhạc mang âm hưởng bí ẩn, thường dùng trong các đoạn giới thiệu phim) pha rock tạo nên cảm giác hùng hồn, tươi mới và đầy sức trẻ.
Trước đó, ca sĩ Minh Sang cũng ra mắt dự án “Tuổi trẻ Việt Nam” với 4 ca khúc Rực sáng sức trẻ Việt Nam, Việt Nam muôn đời tiến bước, Viết mùa xuân tương lai, Việt Nam mùa xuân mới. Lần đầu tiên trong các sản phẩm âm nhạc cổ động dành cho thanh niên, âm hưởng cải lương và hình thức “đọc hịch” được đưa vào, có sự kết hợp của NSND Hữu Quốc, NSƯT Võ Minh Lâm. Các nghệ sĩ trẻ chia sẻ, thời gian qua, họ được rất nhiều chương trình biểu diễn đặt hàng các bài hát về thanh niên, cũng như được khán giả trẻ yêu cầu trình diễn, tạo nên không khí sáng tác đầy sôi động.
Cũng nhân dịp Tháng Thanh niên 2026, Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh công bố ca khúc Áo xanh gọi tương lai của tác giả Bùi Tuấn Ngọc (Nhà hát Ca múa nhạc Quân đội) giành giải đặc biệt cuộc thi sáng tác ca khúc tuyên truyền về Đại hội đại biểu toàn quốc Đoàn TNCS Hồ Chí Minh lần thứ XIII, nhiệm kỳ 2026-2031. Tác phẩm gây ấn tượng bởi nhịp điệu hành khúc tươi trẻ, lồng ghép khéo léo khẩu hiệu thành lời ca hiệu triệu. Cuộc thi phát động từ tháng 9-2025, thu hút 93 tác phẩm của 80 tác giả cả nước. Sân chơi quy tụ từ nhạc sĩ gạo cội như Nguyễn Văn Hiên, Xuân Trí, Quỳnh Lệ... đến những nghệ sĩ gen Z như Bùi Tuấn Ngọc, Hồ Lê Ngân Hà....
Tiếp sức để lan tỏa
Các ca khúc viết về thanh niên, tuổi trẻ được sáng tác, gửi dự thi thời gian qua khá nhiều. Nhưng để tác phẩm được yêu thích, thấm sâu vào người trẻ như các bài hát bất hủ trước đây lại không đơn giản. Chưa kể, các ca khúc còn dễ lép vế khi “cạnh tranh” tính viral (phổ biến rộng) với nhạc thị trường, nhạc AI… Nhiều nhạc sĩ bày tỏ băn khoăn khi sau các cuộc thi, ca khúc đoạt giải được đánh giá cao nhưng lại chỉ “để đó”, “trùm mền” mà thiếu sự quảng bá, lan tỏa.
Nhạc sĩ Trần Xuân Mai Trâm, người sáng tác hàng chục ca khúc về tuổi trẻ, cho rằng, viết nhạc cho phong trào thanh niên dễ mà khó. “Dễ vì bạn trẻ ngày nay có thể tiếp cận ca khúc mới qua nhiều kênh, cách lan tỏa bài hát phong phú. Thế nhưng, các bạn để ý sẽ thấy, mỗi phong trào, sự kiện lớn yêu cầu vài bài hát mới mà dùng 1-2 lần rồi đi vào quên lãng. Phong trào sau lại có bài hát mới dù các ca khúc trước chưa… kịp nhớ”, nữ nhạc sĩ Mai Trâm chia sẻ. Nhạc sĩ Nguyễn Bá Hùng thì đề xuất nên có thư viện âm nhạc online riêng dành cho những ca khúc tuổi trẻ, lan tỏa nhiều hơn qua các chương trình âm nhạc, chương trình truyền hình…
Cũng tâm tư về việc ca khúc tuổi trẻ hay bị lãng quên sau các cuộc thi, nhạc sĩ Nguyễn Văn Chung góp ý: “Để các ca khúc lan tỏa, tôi nghĩ phần lớn nhờ vào ca sĩ thể hiện và sự mở lòng của khán giả. Muốn thế phải có sân khấu, môi trường biểu diễn, có thể thông qua kênh âm nhạc, chương trình ca nhạc của các đài truyền hình, đài phát thanh, các sân khấu trình diễn… Tôi rất mong đạo diễn, người phụ trách biên tập âm nhạc của các đơn vị nên nghe thêm bài hát mới, ca sĩ nên thử nhiều bài hát mới. Bởi nếu cứ chọn diễn bài cũ cho dễ, cho nhanh thì ca khúc mới làm sao đến được với công chúng”.
