Sáng 18-5, tại Hà Nội, Bộ KH-CN tổ chức lễ chào mừng Ngày KH-CN và đổi mới sáng tạo Việt Nam cùng hội nghị triển khai công nghệ chiến lược với chủ đề “KH-CN, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số - Động lực chính của mô hình tăng trưởng mới”. Chương trình được tổ chức theo hình thức trực tiếp kết hợp trực tuyến. Thủ tướng Lê Minh Hưng dự và phát biểu chỉ đạo tại buổi lễ.
Hoàn thiện thể chế, tạo những đột phá mạnh mẽ
Phát biểu tại buổi lễ, Thủ tướng Lê Minh Hưng biểu dương và chúc mừng các thế hệ cán bộ, công chức, viên chức và doanh nhân trong lĩnh vực KH-CN, đặc biệt là những hy sinh, cống hiến thầm lặng và lao động quên mình của các thế hệ những người làm công tác KH-CN, đổi mới sáng tạo trên mọi miền đất nước và cả ở nước ngoài.
Thủ tướng Lê Minh Hưng cho rằng, bên cạnh những kết quả, thành tựu đã đạt được, chúng ta thẳng thắn nhìn nhận hoạt động KH-CN, đổi mới sáng tạo thời gian qua vẫn còn những hạn chế, chưa thực sự trở thành động lực và đột phá để phát triển kinh tế - xã hội. Huy động nguồn lực cho KH-CN chưa được chú trọng đúng mức; công tác đào tạo, trọng dụng cán bộ KH-CN tuy có nhiều đổi mới và tiến bộ song vẫn còn tồn tại bất cập...
“Cần có đột phá trong cơ chế, chính sách để thúc đẩy mạnh mẽ hơn nữa cho hoạt động phát triển KH-CN, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, thực sự đưa Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị (về đột phá phát triển KH-CN, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia - PV) đi vào cuộc sống. Quan trọng nhất, như mục tiêu chúng ta đặt ra, phải đóng góp vào việc tăng năng suất, tăng chất lượng và sức cạnh tranh của nền kinh tế”, Thủ tướng nêu rõ.
Theo Thủ tướng, với mục tiêu trở thành nước công nghiệp hiện đại vào năm 2030 và nước phát triển có thu nhập cao vào năm 2045, KH-CN, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số được xác định là động lực chủ chốt, là chìa khóa vàng, là yếu tố sống còn để hiện thực hóa khát vọng phát triển đất nước.
Chấp nhận rủi ro có kiểm soát, lấy sản phẩm đánh giá hiệu quả đầu tư
Thủ tướng Lê Minh Hưng đề nghị, Bộ KH-CN phải đóng vai trò là hạt nhân cùng các bộ, cơ quan, địa phương, doanh nghiệp, viện, trường trong thực hiện phát triển KH-CN, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia. Trọng tâm là tổ chức triển khai hiệu quả các nhiệm vụ phát triển danh mục công nghệ chiến lược và sản phẩm công nghệ chiến lược theo Quyết định số 21/2026/QĐ-TTg (về ban hành danh mục công nghệ chiến lược và danh mục sản phẩm công nghệ chiến lược - PV) và Quyết định số 808/QĐ-TTg (về giao nhiệm vụ phát triển công nghệ chiến lược - PV). Trong đó, cần tập trung phát triển công nghệ chiến lược, tạo được ra sản phẩm cụ thể.
Thủ tướng nêu rõ, sản phẩm công nghệ chiến lược phải tạo ra giá trị gia tăng, được thương mại hóa và có tỷ lệ nội địa hóa cao; đóng góp thiết thực gia tăng năng suất lao động và tăng năng lực cạnh tranh của nền kinh tế. Trong đó, doanh nghiệp, viện, trường là trung tâm của hệ sinh thái. Các bộ, ngành được Thủ tướng, Chính phủ giao nhiệm vụ phải nhanh chóng xây dựng nhiệm vụ đặt hàng doanh nghiệp, viện, trường để phát triển công nghệ lõi, sản phẩm công nghệ chiến lược; xây dựng cơ chế chính sách ưu đãi đủ mạnh và khả thi, áp dụng được trong thực tế; rà soát, tháo gỡ ngay các điểm nghẽn liên quan đến cơ chế tài chính cho KH-CN và đổi mới sáng tạo, ưu tiên đảm bảo nguồn lực cho công nghệ chiến lược, công nghệ lõi và doanh nghiệp công nghệ...
“Cơ chế phải đột phá. Nếu chúng ta áp dụng theo quy trình, cơ chế thông thường thì sẽ không thực hiện được những việc đầu tư cho đổi mới sáng tạo. Bài toán đặt hàng phải chấp nhận rủi ro có kiểm soát và lấy sản phẩm cuối cùng, sản phẩm đầu ra để đánh giá hiệu quả đầu tư của Nhà nước”, Thủ tướng nhấn mạnh.
Chuyển mạnh sang tư duy “tạo ra sản phẩm”
Thủ tướng Lê Minh Hưng yêu cầu phải xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo có hiệu quả. Trong đó, Nhà nước kiến tạo về thể chế; các viện nghiên cứu, trường đại học tạo tri thức, công nghệ và nhân lực; doanh nghiệp là trung tâm thực hiện ứng dụng, thương mại hóa công nghệ. Nhà nước tập trung hỗ trợ doanh nghiệp nâng cao năng lực hấp thụ, làm chủ công nghệ, phát triển và thương mại hóa sản phẩm công nghệ chiến lược; hình thành các doanh nghiệp công nghệ Việt Nam có năng lực cạnh tranh quốc tế và dẫn dắt trong các lĩnh vực công nghệ chiến lược.
Thủ tướng yêu cầu phải chuyển mạnh từ tư duy "làm cho có" sang tư duy “tạo ra sản phẩm” một cách thực chất và có giá trị, hiệu quả. Mọi chương trình, nhiệm vụ KH-CN, đổi mới sáng tạo phải hướng tới giải quyết các bài toán lớn của đất nước, phục vụ trực tiếp cho người dân, doanh nghiệp; lấy sản phẩm đầu ra, hiệu quả thực tiễn và mức độ thương mại hóa làm thước đo đánh giá kết quả thực hiện.
“Phát triển KH-CN, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, công nghệ chiến lược chính là con đường để đưa đất nước phát triển nhanh và bền vững trong giai đoạn phát triển mới. Chính phủ tin tưởng rằng, với trí tuệ Việt Nam, bản lĩnh Việt Nam cùng với khát vọng vươn lên của cả dân tộc, chúng ta nhất định từng bước làm chủ các công nghệ chiến lược, nâng cao năng lực tự chủ quốc gia và khẳng định vị thế Việt Nam trong kỷ nguyên số. Chúng ta phải quyết tâm cao nhất để thực hiện bằng được mục tiêu này”, Thủ tướng nhấn mạnh.
Thủ tướng Lê Minh Hưng kêu gọi đội ngũ trí thức, nhà khoa học, chuyên gia, doanh nhân, cộng đồng doanh nghiệp công nghệ và toàn xã hội tiếp tục phát huy mạnh mẽ tinh thần yêu nước, khát vọng cống hiến, tinh thần đổi mới sáng tạo, cùng chung tay xây dựng nền KH-CN, đổi mới sáng tạo phát triển mạnh mẽ, góp phần xây dựng đất nước giàu mạnh, phồn vinh, văn minh và hạnh phúc. Chính phủ cam kết sẽ luôn luôn đồng hành, lắng nghe và tháo gỡ khó khăn, tạo điều kiện thuận lợi nhất để KH-CN, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số thực sự trở thành động lực phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới.
