Giảm phụ thuộc địa giới hành chính
Sau sắp xếp địa giới hành chính, năm học 2026-2027 là năm đầu tiên tuyển sinh đầu cấp tại khu vực Bà Rịa - Vũng Tàu trước đây chuyển từ phương thức phân tuyến theo địa bàn cư trú sang tuyển sinh theo bản đồ GIS. Chị Lê Thị Thùy (ngụ tại phường Vũng Tàu) có con vào lớp 1 trong năm học tới.
Những năm trước, học sinh phường Thắng Nhì được phân vào Trường Tiểu học Thắng Nhì, còn học sinh phường 4 vào Trường Tiểu học Bùi Thị Xuân. Do 2 trường cách xa nhau, chị lo lắng không biết năm nay con sẽ được phân vào trường nào để thuận tiện đưa đón, nhất là khi hai phường này đã sáp nhập thành phường Vũng Tàu. Đây cũng là tâm trạng chung của nhiều phụ huynh có con tuyển sinh đầu cấp.
Theo thầy Trương Văn Hổ, Hiệu trưởng Trường THCS Võ Trường Toản (phường Tam Thắng), trước đây việc tuyển sinh theo địa bàn bộc lộ nhiều bất cập. Do trường nằm ở khu vực giáp ranh, có trường hợp học sinh ở ngay đối diện nhưng vẫn phải học cách nhà 3-5km, gây bức xúc cho phụ huynh.
Việc phân tuyến thiếu ổn định, thay đổi theo từng năm cũng khiến nhiều học sinh phải xin chuyển trường, ảnh hưởng đến sĩ số và công tác quản lý. Năm học 2026-2027, trước thông tin ngành giáo dục thực hiện tuyển sinh theo bản đồ GIS dựa theo nơi ở thực tế của học sinh, hiệu trưởng này khẳng định sẽ hạn chế được tình trạng “chạy trường”, bảo đảm chính xác trong phân tuyến, đồng thời giảm thủ tục hành chính.
Tuy nhiên, trong điều kiện hạ tầng công nghệ thông tin chưa đồng đều, thầy Trương Văn Hổ lo ngại làm sao triển khai đồng bộ yêu cầu “số hóa” trong tuyển sinh, đảm bảo thông tin đầy đủ đến từng phụ huynh.
Thực tế, tại khu vực trung tâm TPHCM, từ năm học 2024-2025, bản đồ GIS được thí điểm phục vụ tuyển sinh đầu cấp. Dù đã khắc phục nhiều bất cập của phương thức phân tuyến trước đây, vẫn xảy ra tình trạng học sinh được phân trường gần nhà nhưng phụ huynh không thuận tiện đưa đón do giao thông phức tạp, nhất là đường một chiều.
Phó Giám đốc Sở GD-ĐT TPHCM Nguyễn Văn Phong thông tin, sở đã phối hợp UBND 168 phường, xã, đặc khu định hình lại bản đồ giáp ranh của thành phố sau sáp nhập, thống kê chi tiết số lượng trường học, học sinh tại từng đơn vị hành chính. Trên cơ sở đó, công nghệ bản đồ số được sử dụng để tính toán khoảng cách di chuyển hợp lý cho học sinh, tạo điều kiện cho học sinh học tập gần nơi cư trú và phù hợp điều kiện thực tế từng khu vực.
Bảo đảm quyền học tập công bằng
Chánh Văn phòng Sở GD-ĐT TPHCM Hồ Tấn Minh chia sẻ, kỳ tuyển sinh đầu cấp năm học 2026-2027 được thực hiện trực tuyến trên trang tuyển sinh của thành phố (https://tuyensinhdaucap.hcm.edu.vn). Để đảm bảo 100% học sinh trên địa bàn có chỗ học tại các trường công lập trong bối cảnh quỹ đất và hạ tầng trường lớp còn hạn chế, Sở GD-ĐT TPHCM ứng dụng triệt để công cụ số để phân tuyến công khai, khoa học, đảm bảo học sinh được học tại trường gần nơi cư trú nhất.
Dữ liệu tuyển sinh được lấy từ cơ sở dữ liệu của ngành giáo dục và đào tạo đã được xác thực từ dữ liệu dân cư quốc gia theo Đề án 06 của Chính phủ, kết hợp với thông tin “nơi ở hiện tại” trên ứng dụng VNeID của phụ huynh học sinh làm căn cứ xác định khu vực tuyển sinh. Trong trường hợp dữ liệu trên hệ thống chưa phản ánh đúng thực tế, Ban chỉ đạo tuyển sinh địa phương sẽ căn cứ vào hồ sơ và minh chứng hợp pháp nơi ở hiện tại của học sinh để xem xét giải quyết theo nguyên tắc bảo đảm quyền học tập công bằng cho tất cả học sinh.
Bà Võ Thị Trung Trinh, Giám đốc Trung tâm Chuyển đổi số TPHCM, thông tin, trung tâm đang phối hợp các đơn vị liên quan tổng hợp dữ liệu dân cư, dữ liệu ngành giáo dục, quy mô trường lớp để cung cấp thông tin tổng thể tham mưu lãnh đạo UBND TPHCM ban hành quyết định về xây dựng trường, lớp, bảo đảm chỗ học cho tất cả học sinh.
Các dữ liệu này hiển thị trên bản đồ số dùng chung để từng địa phương chủ động kế hoạch xây dựng trường phù hợp điều kiện thực tế. Dự kiến toàn bộ hệ thống dữ liệu được hoàn thành trước khi kết thúc năm học 2025-2026.
