Tận dụng “cơ hội kim cương” cho những dự án chiến lược

Trong những ngày đầu năm Bính Ngọ 2026, TPHCM đã gửi những tín hiệu tích cực trong giai đoạn phát triển mới. Điểm nhấn là việc chủ động vận dụng Nghị quyết số 260/2025/QH15 của Quốc hội để tháo gỡ các dự án tồn đọng, vướng mắc và triển khai các dự án chiến lược theo Chương trình hành động số 03-CTrHĐ/TU của Thành ủy TPHCM thực hiện Nghị quyết Đại hội đại biểu Đảng bộ TPHCM lần thứ I, nhiệm kỳ 2025-2030.

Đột phá về chính sách, thể chế

Sau hàng chục năm quy hoạch “treo”, đầu năm 2026, khu vực Bình Quới - Thanh Đa được “đánh thức”. UBND TPHCM đã chấp thuận chủ trương đầu tư, đồng thời chấp thuận liên danh Công ty CP Tập đoàn Mặt Trời (Sun Group), Công ty TNHH Mặt Trời Hạ Long và Công ty TNHH thành phố Mặt Trời là nhà đầu tư chiến lược của dự án khu đô thị mới Bình Quới - Thanh Đa.

Y3a.jpg
Dự án khu đô thị mới Bình Quới - Thanh Đa nhìn từ trên cao, khu vực đang được TPHCM "đánh thức". ẢNH: HOÀNG HÙNG

Đây là “trái ngọt” từ việc chủ động vận dụng Nghị quyết số 260/2025/QH15 của Quốc hội về sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị quyết 98/2023/QH15 (gọi tắt là Nghị quyết 260). Cụ thể, ngay sau khi Nghị quyết 260 được thông qua, TPHCM nhanh chóng rà soát các tiêu chí về dự án chiến lược. Với quy mô hơn 405ha, tổng vốn đầu tư dự kiến hơn 98.000 tỷ đồng (tối thiểu phải 50.000 tỷ đồng - PV) và thuộc khu trọng điểm phát triển đô thị của thành phố, dự án khu đô thị mới Bình Quới - Thanh Đa đáp ứng điều kiện lựa chọn nhà đầu tư chiến lược theo Nghị quyết 260.

Kế đến, ngày 13-1, Chủ tịch UBND TPHCM chỉ đạo tổ chức lựa chọn nhà đầu tư thực hiện dự án khu đô thị mới Bình Quới - Thanh Đa theo Nghị quyết 260. Sau quá trình thực hiện các thủ tục theo quy định, ngày 6-2, HĐND TPHCM thông qua nghị quyết bãi bỏ hình thức đấu thầu và chuyển sang chấp thuận chủ trương đầu tư, đồng thời chấp thuận nhà đầu tư chiến lược đáp ứng đủ điều kiện, năng lực thực hiện. Từ đó, liên danh nêu trên đã được UBND TPHCM chấp thuận là nhà đầu tư.

Thành ủy TPHCM đã thông qua chủ trương đầu tư và điều chỉnh các quy hoạch liên quan đến dự án xây dựng đường vượt biển kết nối TPHCM (trước đây) và Bà Rịa - Vũng Tàu (trước đây). Trong đó, thành phố vận dụng Nghị quyết 260 để vừa thực hiện điều chỉnh quy hoạch, bổ sung phương án tuyến cầu Cần Giờ - Vũng Tàu vào các quy hoạch có liên quan song song với việc lập, thẩm định báo cáo đề xuất chủ trương đầu tư dự án. Việc này nhằm đảm bảo tiến độ dự án, góp phần quan trọng vào việc phát triển trung tâm du lịch sinh thái - nghỉ dưỡng cao cấp tại Vũng Tàu - Cần Giờ cũng như phát triển Cần Giờ thành khu du lịch quốc gia - theo Chương trình hành động số 03-CTrHĐ/TU.

Ngoài ra, TPHCM tiếp tục tập trung tháo gỡ, xử lý các dự án, công trình, đất đai… còn khó khăn, vướng mắc tồn đọng nhiều năm, theo Nghị quyết Đại hội đại biểu Đảng bộ TPHCM lần thứ I. Trong đó, một số dự án bị vướng mắc nhiều năm, như dự án giải quyết ngập do triều khu vực TPHCM có xét đến yếu tố biến đổi khí hậu (giai đoạn 1); dự án đường kết nối từ đường Phạm Văn Đồng đến nút giao thông Gò Dưa - quốc lộ 1... Thành phố vận dụng Nghị quyết 260 tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc trong thực hiện hợp đồng BT đối với các chủ đầu tư, để các dự án khởi động trở lại.

Dự án được kỳ vọng sẽ biến bán đảo Bình Quới - Thanh Đa thành trung tâm đô thị sinh thái, dịch vụ hiện đại và đóng góp quan trọng vào mục tiêu tăng trưởng hai con số của TPHCM, theo mục tiêu Nghị quyết Đại hội đại biểu Đảng bộ TPHCM lần thứ I đặt ra. Đặc biệt, kết quả trên còn phản ánh nỗ lực của TPHCM trong thực hiện đột phá về chính sách, thể chế theo chương trình trọng điểm, đột phá được xác định trong nghị quyết đại hội.

Để có được kết quả bước đầu nhanh chóng này, trước đó, Bí thư Thành ủy TPHCM Trần Lưu Quang ví von Nghị quyết 260 như “cơ hội kim cương” đối với TPHCM. Đồng chí Trần Lưu Quang đề nghị cả hệ thống chính trị của thành phố phải quyết liệt nhập cuộc, tận dụng tốt “cơ hội kim cương” đó. Tinh thần được đặt ra là, việc gì khó thì không né tránh, việc gì mới thì không chờ, việc gì có liên quan lẫn nhau thì không đùn đẩy.

Lực đẩy cho hạ tầng chiến lược

Cụ thể hóa yêu cầu chủ động triển khai Nghị quyết 260, UBND TPHCM đã ban hành Quyết định số 3523/QĐ-UBND phân công những đầu việc chi tiết; trong đó có việc tập trung phát triển đô thị theo định hướng phát triển giao thông công cộng (TOD), Khu Thương mại tự do TPHCM, tháo gỡ vướng mắc cho các dự án đang thực hiện, tận dụng tối đa thẩm quyền được phân cấp, ủy quyền...

Bên cạnh đề án TOD thuộc một trong những nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm của Đảng bộ TPHCM giai đoạn 2026-2030, nhiều công trình hạ tầng chiến lược khác theo Nghị quyết Đại hội đại biểu Đảng bộ TPHCM lần thứ I và Chương trình hành động số 03-CTrHĐ/TU cũng đồng loạt được khởi động. Đáng chú ý là dự án Khu liên hợp Thể dục thể thao Quốc gia Rạch Chiếc, với tổng mức đầu tư hơn 145.000 tỷ đồng, có sân vận động chứa 75.000 chỗ ngồi. Đây sẽ là một tổ hợp đa chức năng tích hợp thể thao, văn hóa, dịch vụ, không gian công cộng và các thiết chế đô thị hiện đại. Nơi đây còn bao gồm hệ thống các nhà thi đấu trong nhà, trung tâm thể thao đa năng, khu huấn luyện chuyên sâu, không gian sinh hoạt cộng đồng và các hạng mục dịch vụ phụ trợ, hình thành một quần thể thể thao - văn hóa hiện đại, đồng bộ.

TS TRẦN QUANG THẮNG, Viện trưởng Viện Kinh tế và quản lý TPHCM:

Mong muốn tạo ra chuyển biến thực sự

TPHCM đang tận dụng rất tốt “cơ hội kim cương” từ Nghị quyết 260 của Quốc hội, qua việc triển khai nhanh, đồng loạt các dự án trọng điểm. Ngoài ra, hàng loạt dự án lớn “dậm chân tại chỗ” nhiều năm đã đồng loạt khởi động lại ngay sau khi cơ chế, chính sách đặc thù có hiệu lực cho thấy tinh thần chủ động và quyết tâm rất cao của thành phố.

Nghị quyết 260 đã trao thêm quyền, và TPHCM đã tận dụng ngay để khai thông các điểm nghẽn, giúp hoàn thiện hạ tầng và giải phóng nguồn lực, tránh lãng phí. Khi các dự án được triển khai nhanh sẽ hỗ trợ kết nối vùng, tạo động lực phát triển mới cho TPHCM cũng như vùng kinh tế trọng điểm phía Nam.

Những tín hiệu đó cho thấy TPHCM đang gửi đi thông điệp rõ ràng, đó là TPHCM sẵn sàng nhận trách nhiệm lớn hơn và tập trung, chủ động triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội đại biểu Đảng bộ TPHCM lần thứ I, tiếp tục vị thế dẫn dắt tăng trưởng vùng và quốc gia.

NGÔ BÌNH ghi

Mạng lưới giao thông cũng đón nhận lực đẩy mới, khi TPHCM động thổ dự án cầu Cần Giờ, cầu Phú Mỹ 2… theo hình thức đối tác công - tư (PPP), có vận dụng Nghị quyết 260. Chương trình hành động số 03-CTrHĐ/TU của Thành ủy TPHCM xác định đây là những dự án được đầu tư trong giai đoạn 2026-2030. Các dự án khi hoàn thành sẽ giúp mở rộng không gian phát triển đô thị, giảm áp lực cho các tuyến giao thông hiện hữu và tăng cường khả năng kết nối giữa trung tâm thành phố với khu vực phía Nam, phía Đông, vùng kinh tế trọng điểm phía Nam.

Ngoài ra, dự án cầu Thủ Thiêm 4 được lên kế hoạch khởi công vào quý 3-2026, nhằm kết nối khu Nam (phường Tân Thuận) với Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam tại TPHCM (phường An Khánh). Ở dự án này, Ban Chấp hành Đảng bộ TPHCM đã chấp thuận chủ trương điều chỉnh nguồn vốn đầu tư dự án từ “vốn đầu tư của Nhà nước tham gia thực hiện dự án PPP và dự án phục vụ dự án PPP” (theo Chương trình hành động số 03-CTrHĐ/TU của Thành ủy TPHCM) sang “đầu tư công” để đảm bảo sớm khởi công.

Ngoài ra, TPHCM và Đồng Nai đã thống nhất đầu tư kéo dài tuyến đường sắt Bến Thành - Suối Tiên đến Trung tâm hành chính tỉnh Đồng Nai và Cảng hàng không quốc tế Long Thành; đầu tư tuyến đường sắt Thủ Thiêm - Long Thành tạo trục xương sống kết nối TPHCM với Đồng Nai, nhất là đến Cảng hàng không quốc tế Long Thành.

Tin cùng chuyên mục