Sửa Luật Luật sư, đáp ứng yêu cầu mới
Tại hội nghị, các đại biểu thống nhất đánh giá dự thảo Luật Luật sư (sửa đổi) trình Quốc hội khóa XVI là bước cải cách thể chế cần thiết, khắc phục những tồn tại sau 20 năm thực hiện Luật Luật sư 2006.
Theo Tờ trình số 597/TTr-CP của Chính phủ, đến ngày 31-5-2026, cả nước có hơn 22.600 luật sư hoạt động tại hơn 6.500 tổ chức hành nghề, tăng hơn 18.000 người so với năm 2006. Quy mô ngày càng lớn của đội ngũ luật sư đặt ra yêu cầu hoàn thiện hành lang pháp lý theo hướng vừa tạo điều kiện phát triển nghề nghiệp, vừa kiểm soát chất lượng và trách nhiệm hành nghề.
Dự thảo Luật Luật sư (sửa đổi) được xây dựng theo hướng tinh gọn, từ 92 điều của luật hiện hành xuống còn 36 điều.
Thu hồi giấy hành nghề với luật sư không báo cáo 2 năm liền
Góp ý dự thảo, đại diện Sở Tư pháp TPHCM đề nghị bổ sung quy định thu hồi giấy đăng ký hành nghề đối với luật sư hành nghề cá nhân không báo cáo về tổ chức và hoạt động trong 2 năm liên tiếp.
Theo quy định hiện hành, luật sư hành nghề cá nhân phải báo cáo hằng năm với Đoàn Luật sư và Sở Tư pháp nơi đăng ký. Trong khi đó, dự thảo đã quy định thu hồi giấy đăng ký hoạt động đối với tổ chức hành nghề không báo cáo 2 năm liên tiếp nhưng chưa có chế tài tương tự với luật sư cá nhân.
Về việc lập hợp đồng dịch vụ pháp lý trong trường hợp cấp bách, khoản 1 Điều 18 dự thảo quy định luật sư được thỏa thuận bằng lời nói nhưng phải hoàn thiện văn bản trong vòng 2 ngày làm việc. Tuy nhiên, đại diện Sở Tư pháp TPHCM và VKSND TPHCM đều kiến nghị tăng thời hạn này lên 5 ngày làm việc.
Về các hành vi bị nghiêm cấm, ông Nguyễn Anh Tuấn, Phó Viện trưởng VKSND TPHCM đề nghị bổ sung quy định nghiêm cấm luật sư sử dụng thông tin không chỉ về vụ việc, khách hàng mà còn cả thông tin về người tiến hành tố tụng và người tham gia tố tụng khác vào mục đích xâm phạm lợi ích nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân.
Nền tảng đào tạo từ cử nhân luật
Luật sư Nguyễn Văn Đức (Đoàn Luật sư TPHCM) góp ý về quy định tại Điều 7 dự thảo Luật Luật sư (sửa đổi), trong đó đề xuất tiêu chuẩn để trở thành luật sư là người có “bằng cử nhân luật hoặc thạc sĩ luật hoặc tiến sĩ luật”. Trong khi đó, Luật Luật sư hiện hành quy định người muốn trở thành luật sư phải có bằng cử nhân luật.
Theo luật sư Đức, cử nhân luật vẫn là nền tảng cơ bản đối với người hành nghề luật. Thạc sĩ luật được đào tạo trên nền tảng cử nhân luật có sự khác biệt căn bản với trường hợp người học thạc sĩ luật sau khi tốt nghiệp một ngành khác thuộc khối khoa học xã hội. Vì vậy, ông cho rằng nền tảng đào tạo luật cần được xác định từ trình độ cử nhân luật và đề nghị giữ nguyên quy định tại Điều 7 Luật Luật sư hiện hành.
Phát biểu kết luận hội nghị, đồng chí Trần Thị Diệu Thúy ghi nhận và đánh giá cao các ý kiến đóng góp sâu sắc, sát thực tiễn của các đại biểu. Đoàn ĐBQH TPHCM sẽ tổng hợp đầy đủ các kiến nghị này để gửi Ủy ban Thường vụ Quốc hội và Bộ Tư pháp nhằm hoàn thiện dự án Luật Luật sư (sửa đổi) trước khi trình Quốc hội xem xét tại Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI.
Dự kiến, dự án Luật Luật sư (sửa đổi) sẽ được Quốc hội xem xét thông qua và có hiệu lực thi hành từ ngày 1-3-2027.