Chọn người xứng đáng làm đại biểu của dân

SGGP
Tiêu chuẩn của đại biểu Quốc hội và ĐB HĐND được quy định trong các điều luật. Song, khi cầm lá phiếu lựa chọn người đại diện cho mình, cử tri còn mong muốn chọn được người xứng đáng, không chỉ đáp ứng những tiêu chuẩn do luật định.

Đòi hỏi người hội tụ tài - đức

Gửi gắm một ứng cử viên Đại biểu Quốc hội (ĐBQH) tại hội nghị cử tri nơi cư trú, một cử tri ở quận 7 nói, chọn ĐB phải chọn người tài đức. Các ứng viên bây giờ ai cũng có trình độ rất cao, vấn đề là phải chọn người nào thật sự tâm huyết, thực sự đại diện cho tiếng nói người dân.

Thực chất, đòi hỏi chính đáng này của cử tri đã được đặt ra ngay từ buổi đầu nước Việt Nam dựng xây nền dân chủ. Trước cuộc Tổng tuyển cử đầu tiên năm 1946, Chủ tịch Hồ Chí Minh từng viết: “Tổng tuyển cử là dịp toàn thể quốc dân tự do lựa chọn những người có tài, có đức để gánh vác công việc nước nhà…”.

Theo PGS-TS Hà Minh Hồng, nguyên Trưởng Khoa Lịch sử Việt Nam, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn (Đại học Quốc gia TPHCM), Chủ tịch Hồ Chí Minh đặt vấn đề tài - đức phải song song, mà quan trọng nhất, cái gốc vẫn là đức.

Có thời gian dài làm ĐBQH, các ĐB cũng đặt ra những tiêu chuẩn, tố chất mà người ĐB cần hướng tới. Bởi lẽ, người dân đòi hỏi người cán bộ liêm chính, cần kiệm, không xài phung phí của công, không lấy của công làm của tư; đồng thời phải có dũng khí, tư duy, phương pháp phòng chống tham nhũng. Bên cạnh bản lĩnh, người ĐB cũng phải kiên trì đeo bám những vấn đề mình thấy đúng.

Theo bà Nguyễn Thị Kim Thúy, Ủy viên thường trực Ủy ban Về các vấn đề xã hội của Quốc hội khóa XIV, khi trở thành ĐBQH, đòi hỏi ĐB phải có đạo đức, trí tuệ, bản lĩnh. Trong đó, cái cần nhất là đạo đức, bản lĩnh. Bởi lẽ, trí tuệ có thể học hỏi, bồi đắp từng ngày, còn đạo đức, bản lĩnh thì không ai thay được. ĐB phải gương mẫu, phải có bản lĩnh mới dám nói, dám làm để phản ánh trung thực ý kiến của cử tri và bảo vệ quyền lợi chính đáng của cử tri.

Nhiều ĐB, như bà Nguyễn Thị Ngọc Phượng, ĐBQH khóa VII, VIII, IX cũng đề cao cái tâm, cho rằng ĐB cần có tấm lòng vì dân, vì nước, biết quan tâm đến người xung quanh chứ không chỉ biết vun vén, gom góp về cho gia đình, cho bản thân mình. ĐB cũng cần nhiệt tình và có niềm tin sắt đá rằng Quốc hội là cơ quan quyền lực thực sự đóng góp cho sự phát triển của đất nước; phải có kiến thức và phải cố gắng tìm hiểu thêm tâm tư nguyện vọng của người dân. Đồng thời, ĐB phải dũng cảm đưa ra thảo luận tại Quốc hội các chính sách có lợi nhất cho người dân, cho xã hội và cho đất nước.

Chọn người xứng đáng làm đại biểu của dân ảnh 1 Đại biểu Tô Thị Bích Châu lắng nghe thêm ý kiến cử tri sau một hội nghị tiếp xúc cử tri tại quận 7. Ảnh: MAI HOA
Sâu sát thực tế đời sống nhân dân

Trước khi bầu cử, cử tri cùng ĐB đều có những hình dung rõ ràng về “chân dung của người đại diện cho dân”. Vậy làm thế nào để có thể trở thành người đại diện tốt?

Theo bà Nguyễn Thị Hoài Thu, nguyên Chủ nhiệm Ủy ban Về các vấn đề xã hội của Quốc hội, ĐBQH 6 khóa liên tiếp (từ khóa VI đến khóa XI), làm bất cứ công việc gì cũng phải qua đào tạo. Riêng làm ĐBQH không có trường nào đào tạo mà chỉ tập huấn, trao đổi kinh nghiệm. Cho nên, khi đã trúng cử, ĐB phải xác định trách nhiệm của mình trước nhân dân, xác định mình không chỉ đại diện cho cơ quan, đơn vị nơi bầu ra mình mà đại diện cho nhân dân cả nước. Điều này đòi hỏi, ĐBQH phải am hiểu tình hình đời sống của nhân dân, cử tri nơi mình ứng cử, cũng như có kiến thức hiểu biết tình hình chung của đất nước. Đặc biệt, bà Hoài Thu nhấn mạnh ĐBQH phải đi, phải nghe, phải nói và phải viết. Bởi, ĐBQH không đi sâu sát sẽ không có thông tin, khi đi phải nghe người ta nói, phải viết được chứ không để người khác viết rồi mình đọc và phải phát biểu. Trong phát biểu phải lựa chọn vấn đề và phát biểu có chất lượng. 

Tự học tập, rèn luyện để hoàn thiện mình, đóng góp được nhiều hơn trong vai trò đại biểu của dân cũng chính là bài học mà nhiều ĐB rút ra. PGS-TS Trần Hoàng Ngân, ĐBQH khóa XIII, XIV cũng đề cao cái tâm, cái đức của người ĐB, còn cái tài theo ông chính là trình độ, sự hiểu biết. Những điều này đòi hỏi ĐB luôn học tập, rèn luyện không ngừng. “Chính điều đó sẽ giúp chúng ta có điều kiện đóng góp đầy đủ, sâu sắc, khoa học hơn để hoàn thiện hệ thống luật pháp”, PGS-TS Trần Hoàng Ngân nói.

Cử tri tìm hiểu kỹ để chọn người tài đức

Trưởng đoàn ĐBQH TPHCM khóa XIII Huỳnh Thành Lập cho rằng, để chọn được ĐB có phẩm chất tốt, trước hết cử tri cần tìm hiểu thật kỹ các thông tin về ứng viên, về tiểu sử, quá trình công tác, phấn đấu, soi rọi vào các tiêu chuẩn ĐB đã được quy định. 

Các tiêu chuẩn của ĐBQH được quy định tại Luật Tổ chức Quốc hội, tiêu chuẩn ĐB HĐND các cấp được quy định cụ thể tại Luật Tổ chức chính quyền địa phương. Theo đó, ngoài các tiêu chuẩn về năng lực, phẩm chất đạo đức, các ĐB còn phải có liên hệ chặt chẽ với nhân dân, lắng nghe ý kiến của nhân dân và được nhân dân tín nhiệm.

Liên quan đến việc chọn người xứng đáng làm ĐB của dân, Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam TPHCM Tô Thị Bích Châu chia sẻ, kỳ bầu cử này, Trung ương đã sớm có thông báo, hướng dẫn liên quan đến công tác nhân sự. Đặc biệt là nhấn mạnh đến yêu cầu kiên quyết không để lọt những người không xứng đáng, chạy chức chạy quyền tham gia Quốc hội và HĐND các cấp. Một quy định mới nữa là người ứng cử ĐBQH phải có duy nhất quốc tịch Việt Nam và không trong thời gian xin quốc tịch khác.
Theo bà Tô Thị Bích Châu, việc đề ra cơ cấu, thành phần ĐB là nhằm đảm bảo sự dân chủ, đảm bảo sự đại diện của các tầng lớp, các dân tộc, tôn giáo tại cơ quan quyền lực nhà nước cao nhất của nước ta. Tuy nhiên, cũng không vì đảm bảo cơ cấu mà hạ thấp các tiêu chuẩn. “Hội nghị cử tri, hội nghị hiệp thương… là các bước sàng lọc ban đầu để chọn ra những ứng viên đủ trình độ năng lực, điều kiện sẵn sàng đảm nhiệm vai trò ĐB”, bà Tô Thị Bích Châu nói.

Khi nào thì tiến hành vận động bầu cử?

* Thời gian nào thì sẽ vận động bầu cử đại biểu Quốc hội (ĐBQH) khóa XV, ĐB HĐND các cấp nhiệm kỳ 2021-2026. Vận động bầu cử thông qua những hình thức nào? Các buổi vận động bầu cử có được thông tin trực tiếp trên báo chí không? (Ông Nguyễn Văn Hùng, quận 1, TPHCM)

- Ủy ban bầu cử TPHCM trả lời: Thời gian vận động bầu cử bắt đầu từ ngày công bố danh sách chính thức những người ứng cử và kết thúc trước thời điểm bắt đầu bỏ phiếu 24 giờ. Việc vận động được tiến hành bằng cách gặp gỡ, tiếp xúc với cử tri tại hội nghị tiếp xúc cử tri ở địa phương nơi mình ứng cử; thông qua phương tiện thông tin đại chúng, theo Luật Bầu cử ĐBQH và HĐND năm 2015.

Người ứng cử ĐBQH, ĐB HĐND sẽ trình bày với cử tri về dự kiến chương trình hành động của mình nếu được bầu làm ĐBQH, ĐB HĐND khi trả lời phỏng vấn trên các phương tiện thông tin đại chúng. UBND cấp tỉnh tổ chức việc đăng tải chương trình hành động của người ứng cử ĐBQH, ứng cử ĐB HĐND trên các phương tiện thông tin đại chúng của địa phương.

MẠNH HÒA ghi

NHÓM PV

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh

Hành động vì dân

Ban Thường vụ Quận ủy quận 1 (TPHCM) và cấp ủy các cấp đã ban hành nhiều văn bản để chỉ đạo, quán triệt, triển khai, tổ chức thực hiện toàn diện Chỉ thị số 05-CT/TW của Bộ Chính trị về đẩy mạnh học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh đến cán bộ, đảng viên và nhân dân trên địa bàn quận. Từ những cách làm hay, mô hình thiết thực đã giúp cải thiện quy trình phục vụ dân, góp phần hỗ trợ đời sống người dân ngày càng tốt hơn.

Xây dựng Đảng

Đẩy mạnh xây dựng tổ chức Đảng trong chung cư

TPHCM có nhiều chung cư với quy mô vài trăm đến hàng ngàn cư dân sinh sống. Thời gian qua, nhiều chi bộ chung cư được thành lập và từng bước hoàn thiện hệ thống tổ chức chính trị - xã hội trong chung cư.

Việt Nam và Thế giới

Vững lòng biển đảo

Họp mặt Đoàn công tác số 7 Trường Sa năm 2019

Thay mặt Đoàn công tác số 7 và Đoàn đại biểu TPHCM, nguyên Phó Bí thư Thành ủy TPHCM Võ Thị Dung phát biểu ôn lại kỷ niệm trong chuyến hải trình đi thăm, động viên quân và dân đang sinh sống, làm nhiệm vụ trên các đảo thuộc quần đảo Trường Sa và nhà giàn DK1

Nhân sự

Long An bầu nhiều chức danh lãnh đạo chủ chốt

Ngày 21-6, HĐND tỉnh Long An,  khóa X (nhiệm kỳ 2021-2026) họp lần thứ nhất để bầu Chủ tịch, Phó Chủ tịch HĐND tỉnh; bầu Chủ tịch, các Phó Chủ tịch UBND tỉnh và nhiều chức danh khác... 

Cải cách hành chính

ĐẠI HỘI ĐẢNG CÁC CẤP