Chuyển đổi số “Chìa khóa” cấp nước thông minh

Với phương châm “Phát triển vì cộng đồng”, Tổng công ty Cấp nước Sài Gòn (SAWACO) đã và đang tiếp tục đổi mới, sáng tạo để mang đến nguồn nước sạch, an toàn và dịch vụ tiện ích nhất cho người dân. Trong bối cảnh chuyển đổi số đang diễn ra mạnh mẽ, công nghệ và dữ liệu không chỉ là công cụ hỗ trợ mà đã trở thành “chìa khóa” quyết định để ngành nước bứt phá, hướng tới thông minh và bền vững.

Công nhân Nhà máy nước Thủ Đức kiểm tra hệ thống máy móc tại nhà máy (ẢNH: ĐINH BÍCH)
Công nhân Nhà máy nước Thủ Đức kiểm tra hệ thống máy móc tại nhà máy (ẢNH: ĐINH BÍCH)

Giám sát áp lực mạng lưới trực tuyến

Trước yêu cầu chuyển đổi từ nhiệm vụ “cung cấp nước sạch” sang “quản trị tài nguyên nước đô thị” trong bối cảnh TPHCM mở rộng không gian phát triển, thời gian qua, SAWACO đã triển khai nhiều giải pháp quản trị thông minh như: gắn đồng hồ nước thông minh, vận hành hệ thống giám sát áp lực mạng lưới trực tuyến, quản lý dữ liệu khách hàng trên nền tảng số và tự động hóa quy trình vận hành... trong công tác quản lý và điều hành.

Thực tế, trong giai đoạn 2025-2026, ngành nước thành phố đã hoàn thiện hệ thống quản lý chất lượng nước, nâng cao năng lực phân tích của phòng thí nghiệm, giám sát chặt chẽ chất lượng nước trên toàn hệ thống cấp nước theo thời gian thực; có các phương án ứng phó kịp thời khi nguồn nước bị biến động. Đặc biệt, SAWACO phấn đấu hoàn thành và đưa vào sử dụng dự án Xây dựng trung tâm nghiên cứu và kiểm soát chất lượng nước trong năm 2026.

Cùng với đó, Tổng công ty đã triển khai dự án Phát triển hệ thống giám sát chất lượng nước online trên hệ thống cấp nước tại TPHCM (thuộc vùng phục vụ của Tổng công ty); đẩy mạnh cải tiến công nghệ tại các nhà máy nước; từng bước ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong quản lý chất lượng nước đầu nguồn; tự động điều chỉnh liều lượng hóa chất theo dữ liệu thời gian thực từ các cảm biến quan trắc nguồn nước thô; ưu tiên nghiên cứu và thực hiện thí điểm (pilot) công nghệ xử lý ô nhiễm tiên tiến. Đặc biệt, SAWACO thực hiện các giải pháp tiết kiệm, quản lý năng lượng hiệu quả, sử dụng năng lượng tái tạo, các dự án phát triển mảng xanh (đăng ký tín chỉ carbon) tại các nhà máy nước; nghiên cứu và ứng dụng các giải pháp tuần hoàn, tái sử dụng nước thải, tiết kiệm nguồn tài nguyên.

Trong công tác chuyển đổi số và ứng dụng khoa học công nghệ, Tổng công ty hoàn thành nâng cấp hệ thống SCADA, Trung tâm vận hành hệ thống cấp nước (SWOC), các trung tâm vận hành mạng lưới (NOC); xây dựng và thực hiện chiến lược chuyển đổi số giai đoạn 2025-2030, định hướng đến năm 2035. Công tác chuyển đổi xanh và bảo vệ môi trường cũng được Tổng công ty triển khai thông qua các dự án xử lý bùn tại các nhà máy nước theo hướng thân thiện môi trường; tăng cường áp dụng các giải pháp sử dụng năng lượng hiệu quả, năng lượng tái tạo và giảm phát thải trong hoạt động sản xuất nước sạch... Trong chiến lược phát triển đô thị đến năm 2030, nước sạch không chỉ là hạ tầng kỹ thuật mà còn là nguồn lực phát triển. Một hệ thống cấp nước hiện đại, an toàn và thông minh góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh của thành phố, cải thiện chất lượng sống và tạo nền tảng cho tăng trưởng xanh.

Đồng bộ hạ tầng hệ thống cấp nước

Bên cạnh các giải pháp công nghệ, SAWACO tập trung đầu tư phát triển hạ tầng kỹ thuật nhằm đảm bảo cấp nước an toàn, liên tục cho thành phố. Đại diện SAWACO chia sẻ, trong năm 2025, nhiều dự án trọng điểm do đơn vị thực hiện đã được hoàn thành và đưa vào sử dụng. Tiêu biểu như các tuyến ống cấp 2 trên đường 3-2 và đường Tô Ngọc Vân. Tuyến ống cấp 1 cấp nguồn cho khu đô thị Thủ Thiêm chuẩn bị nghiệm thu, góp phần đáp ứng nhu cầu nước cho khu vực phát triển năng động của thành phố.

Các công trình bể chứa tại Nhà máy nước Tân Hiệp và Nhà máy nước Thủ Đức đã được đầu tư xây dựng, nhằm tăng khả năng dự trữ và điều tiết nguồn nước trong các tình huống cao điểm hoặc sự cố. Đáng chú ý, SAWACO đã triển khai lắp đặt các trụ nước uống trực tiếp tại vòi, hướng đến mục tiêu nâng cao chất lượng dịch vụ công cộng và tiện ích đô thị. Trong bối cảnh biến đổi khí hậu và xâm nhập mặn ngày càng phức tạp, công tác đảm bảo an ninh nguồn nước được đặc biệt chú trọng. SAWACO duy trì kiểm soát chặt chẽ chất lượng nước theo các tiêu chuẩn quốc gia và quốc tế, đồng thời tăng cường ứng dụng công nghệ xử lý tiên tiến.

Năm 2026, SAWACO xác định là năm có ý nghĩa quan trọng trong lộ trình chuyển đổi sang mô hình cấp nước thông minh. Mục tiêu là tiếp tục duy trì tỷ lệ 100% hộ dân TPHCM được cấp nước sạch, kiểm soát tỷ lệ thất thoát nước ở mức dưới 12,8%. Tổng sản lượng nước sản xuất dự kiến đạt hơn 710 triệu m3, với sản lượng tiêu thụ gần 620 triệu m3. Tuy nhiên, trọng tâm lớn nằm ở việc đẩy mạnh ứng dụng công nghệ trong quản trị và vận hành. SAWACO đặt mục tiêu tăng năng suất lao động khoảng 6% mỗi năm thông qua việc tự động hóa và số hóa quy trình.

Tin cùng chuyên mục