Bộ trưởng Bộ Năng lượng Anh Ed Miliband cho biết không chỉ phục vụ mục tiêu môi trường, các dự án năng lượng xanh sẽ giúp cộng đồng địa phương gia tăng nguồn thu, nâng cao tính tự chủ tài chính, có khả năng giảm chi phí điện và hướng tới một mô hình kinh tế mang lại lợi ích cho đông đảo người dân.
Khoản đầu tư sẽ do GB Energy, một doanh nghiệp năng lượng thuộc sở hữu nhà nước, quản lý. Dự kiến, nguồn vốn được phân bổ cho các dự án điện Mặt trời, điện gió, thủy điện và sinh khối tại vùng England, đồng thời chia sẻ với chính quyền Scotland, xứ Wales và Bắc Ireland.
Trong giai đoạn đầu, khoảng 1.000 dự án có thể nhận hỗ trợ thông qua các khoản tài trợ hoặc cho vay. Cộng đồng dân cư và chính quyền địa phương cũng có cơ hội mua cổ phần trong các dự án tư nhân quy mô lớn. Giới chức Anh cho hay, nguồn tiền được dùng để lắp đặt pin Mặt trời trên các tòa nhà công cộng như trường học, nhà thờ hoặc phát triển các trang trại điện gió nhỏ. Qua đó, tái đầu tư lợi nhuận vào nhà ở xã hội, giao thông công cộng và hạ tầng cộng đồng.
Chính phủ Anh mô tả đây là khoản đầu tư lớn nhất từ trước tới nay vào lĩnh vực năng lượng cộng đồng, dù một số chuyên gia cho rằng quy mô này vẫn thấp hơn mức cam kết trong chương trình tranh cử của Công đảng năm 2024. Theo GB Energy, gói hỗ trợ là một phần của chiến lược năng lượng xanh trị giá nhiều tỷ bảng, với các dự án điện Mặt trời và điện gió trên bờ mới.
Sáng kiến này cũng được kỳ vọng sẽ giúp xoa dịu những chỉ trích liên quan việc xây dựng cột điện cao thế, mở rộng lưới điện và triển khai các trang trại năng lượng tại khu vực nông thôn. Những người phản đối cho rằng các dự án quy mô lớn đang làm thay đổi cảnh quan, trong khi lợi nhuận chủ yếu thuộc về các tập đoàn và nhà đầu tư tư nhân.
Số liệu từ các tổ chức năng lượng cộng đồng tại Anh cho thấy, lĩnh vực năng lượng đã tăng trưởng ổn định từ năm 2017, với tổng công suất lắp đặt tăng hơn 80%. Dù vậy, các chuyên gia cảnh báo cần tiếp tục nâng cấp hạ tầng lưới điện để đáp ứng nguồn cung mới, bởi hệ thống hiện nay vẫn thiếu đồng bộ, khiến một số dự án chưa thể triển khai.
Theo giới quan sát, nếu được thực hiện hiệu quả, chương trình có thể tạo bước chuyển đáng kể cho các địa phương khi biến các dự án năng lượng thành tài sản chung, góp phần tăng khả năng tự chủ năng lượng và tạo nguồn lực phục vụ phát triển kinh tế - xã hội.
Theo kết quả phân tích do Tổ chức Giám sát năng lượng toàn cầu (GEM) công bố ngày 10-2, tiến độ thực hiện nhiều dự án điện Mặt trời và điện gió đã chậm lại trong năm ngoái, làm dấy lên những nghi ngờ về việc các quốc gia đạt được mục tiêu tăng công suất năng lượng tái tạo vào cuối thập niên này.
Theo GEM, năm 2023, hàng chục quốc gia nhất trí tăng gấp 3 lần công suất năng lượng tái tạo vào năm 2030 nhằm hạn chế tốc độ nóng lên của Trái đất. Tuy nhiên, việc khởi công xây dựng các dự án điện gió và điện Mặt trời trong năm 2025 chỉ tăng 11% so với năm 2024 và bằng một nửa so với mức tăng của năm trước đó, do các dự án phát triển năng lượng gió gặp nhiều trở ngại.
