Nhà xây dựng không phép, trái phép tại TPHCM: Vì sao chậm xử lý?

Trong khi UBND TPHCM đang tìm biện pháp xử lý hơn 11.000 căn nhà xây dựng trái phép thì ở khắp các quận, huyện nạn xây dựng trái phép vẫn đang tiếp diễn và ngày càng trầm trọng. Vấn đề cần “mổ xẻ” là ai tiếp tay cho tình trạng xây dựng trái phép bùng phát?

Chi tiền là... xong tất!

Ngồi trong căn nhà ở con hẻm đường Phạm Văn Chiêu quận Gò Vấp, ông Đ.T rạch ròi kể: “Gia đình tôi đã mất nhiều tháng trời làm thủ tục xin giấy phép xây dựng nhưng không được vì khu vực này chưa có quy hoạch chi tiết. Lạ thay, những người hàng xóm xung quanh cứ thản nhiên động thổ xây dựng nhà và nhiều căn xây cao 2 - 3 tầng nhưng chẳng hề hấn gì (!?).

Hỏi ra hàng xóm tiết lộ: “Không cần phép tắc gì cả. Cứ khởi công là cán bộ phường sẽ xuống lập biên bản xử phạt ngay và gợi ý “bỏ qua” bằng cách chung chi. Nghe lời, khi ông Đ.T vừa khởi công, một số người xưng danh là cán bộ quản lý đô thị phường đến lập biên bản, yêu cầu đình chỉ thi công. Thế nhưng, sau một hồi thương lượng, gia chủ cùng cán bộ phường đi đến “thống nhất”: “Số tiền lót tay 4 triệu đồng, tiền đóng phạt 500.000 đồng cũng do chủ nhà phải chịu”.

Ở khu vực này hơn 50% nhà ở xây dựng không phép và nay nhiều nhà đã hợp thức hóa được cấp giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà ở và quyền sử dụng đất”.
 
Khu vực phường Thới An, Hiệp Thành… đang là điểm nóng về xây dựng trái phép của quận 12.

Trong vòng 1 năm trở lại đây, nơi này có đến 100 căn nhà xây dựng trái phép đã “lọt lưới” mọc lên. Anh N.V.T chủ nhân căn nhà cấp 4, rộng chừng 60m2 đang còn nồng mùi vôi trên đường Nguyễn Văn Khương quận 12 cho biết: “Gia đình tôi xây nhà khi chưa có giấy phép xây dựng, vừa động thổ là cán bộ phường đến kiểm tra, buộc ngưng thi công”.

Trong lúc anh N.V.T đang bối rối không biết gỡ bằng cách nào thì ông tổ trưởng khu phố “bắn tin” sẽ làm cầu nối với cán bộ địa phương “làm ngơ” chuyện này với giá 6 triệu đồng. Tổ trưởng khu phố lúc nhận tiền còn hướng dẫn gia đình anh cách thức phối hợp với cán bộ quản lý đô thị để đối phó việc kiểm tra của địa phương.

Cụ thể, ngay lúc khởi công xây dựng, cán bộ phường sẽ xuống kiểm tra, đập bỏ 3 viên gạch và lần thứ hai, khi nhà vừa xây xong phần tường chuẩn bị lợp mái, họ cũng xuống áp dụng biện pháp xử lý như lần đầu là đập bỏ 3 viên gạch.
 
Có thể nói, tình trạng cán bộ phụ trách đô thị địa phương nhận tiền rồi làm ngơ cho dân xây dựng nhà trái phép có quy mô và lộ liễu nhất là ở xã Thới Tam Thôn huyện Hóc Môn. Người dân cho biết, từ lúc mới mua đất cán bộ địa phương đi đến từng nhà “làm giá” và yêu cầu người dân muốn xây nhà phải nộp tiền. Số lượng tiền nộp nhiều hay ít tùy thuộc vào diện tích đất, quy mô xây dựng. Ngoài chung chi tiền xây dựng nhà, người dân phải nộp thêm tiền cấp số nhà.

Chính quyền không thể không biết
 

Những dãy nhà xây dựng trái phép trong khu dân cư tự phát ở xã Thới Tam Thôn huyện Hóc Môn

Tình trạng xây dựng nhà trái phép ở nhiều nơi trên địa bàn TPHCM, đặc biệt là ở các quận, huyện vùng ven, ngoại thành như quận 12, Thủ Đức, Bình Tân, Hóc Môn, Bình Chánh… đang bùng phát.

Mặc dù Thủ tướng Chính phủ, UBND TPHCM đã ban hành nhiều văn bản, có nhiều biện pháp nhằm ngăn chặn, xử lý nạn xây dựng trái phép nhưng tình hình không giảm mà đang có chiều hướng gia tăng.
 
Nguyên nhân chính dẫn đến nạn xây dựng trái phép bùng phát là do chính quyền địa phương buông lỏng quản lý, trong đó một số cán bộ quản lý đô thị đã nhận tiền, tiếp tay cho hành vi xây dựng trái phép. Điều dễ nhận thấy là, các phường, xã đều lấy lý do thiếu nhân sự, nhưng xem chừng lý do này chưa thuyết phục.

Thực tế là, người dân chỉ cần rục rịch sửa chữa nhà là cán bộ địa phương đến “hỏi thăm”, lập biên bản xử phạt ngay nếu không có phép. Ông Đ.T tâm sự rằng, người dân chỉ đi mua vật liệu xây dựng là cán bộ phường đã biết nhà của ai xây dựng, ở đâu và quy mô lớn hay nhỏ. Vì thế, nếu không có sự tiếp tay của cán bộ địa phương thoái hóa biến chất thì tình trạng xây dựng trái phép khó xảy ra.
 
Nạn cán bộ nhận tiền lót tay để cho dân xây dựng trái phép là có thật nhưng việc phát hiện, ngăn chặn lại gặp nhiều khó khăn. Hiện nay, việc kiểm tra, kiểm soát cán bộ của các địa phương chưa được quan tâm đúng mức, hơn nữa phần lớn người dân chưa ý thức được việc làm trái pháp luật của mình.

Bởi lẽ, khi đứng ra tố cáo họ cũng sợ mang tội đưa hối lộ và hậu quả kéo theo là nhà xây dựng trái phép có thể bị tháo dỡ hoặc không được hợp thức hóa chủ quyền nhà. Thế nhưng, khi hỏi về việc một số cán bộ nhận tiền lót tay để cho người xây dựng nhà trái phép thì hầu hết các cán bộ lãnh đạo phường, xã lẫn quận, huyện đều một mực cho rằng “Chỉ nghe đồn chứ không bắt được trường hợp cụ thể nên không có cơ sở xử lý”.

Trao đổi với chúng tôi, ông Lâm Văn Thảo, Chủ tịch UBND xã Thới Tam Thôn huyện Hóc Môn, cho rằng: Thới Tam Thôn là điểm nóng của TP với hơn 1.000 căn nhà xây dựng trái phép đang chờ xử lý. Thời gian qua dư luận xã hội rộ lên thông tin người dân phải lót tay từ 5 - 10 triệu đồng cho cán bộ xã để được xây nhà.

Sự việc này đã được cơ quan công an thụ lý điều tra nhưng đến nay vẫn chưa có kết quả, vì người dân đưa tiền lại không dám tố giác, không đứng ra làm chứng, còn cán bộ nhận tiền lại không có chứng cứ do không có biên nhận. Điều này cho thấy việc xử lý nhà xây dựng trái phép vẫn giậm chân tại chỗ
 

TRẦN YÊN 

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Bút Sài Gòn

Đâu có ngán

- Tỉnh Quảng Nam vừa thu hồi quyết định cho một doanh nghiệp cho thuê đất để làm dự án thủy điện. Lý do tạm dừng việc cho thuê đất là để lãnh đạo tỉnh này xem xét, rà soát lại coi các dự án có phù hợp không.

Giao thông - Đô thị

Quy hoạch

Tin buồn

Anh hùng Lao động NGUYỄN THỊ CHỈ từ trần

Quận ủy - HĐND - UBND - UBMTTQ quận Bình Thạnh, TPHCM; Đảng ủy - HĐND - UBND - UBMTTQ phường 15, quận Bình Thạnh, TPHCM và gia đình vô cùng thương tiếc báo tin: