Phấn đấu huy động xã hội được trên 50.000 tỷ đồng
Các hoạt động chăm lo an sinh xã hội, hỗ trợ người nghèo, người yếu thế thể hiện sinh động truyền thống nhân ái, nghĩa tình, “không để ai bị bỏ lại phía sau” do Mặt trận phát động ngày càng được lan tỏa. Riêng năm 2025, Mặt trận các cấp đã kêu gọi vận động trên 4.200 tỷ đồng để hỗ trợ đồng bào miền Trung bị lũ lụt.
Với chương trình “cả nước chung tay xóa nhà tạm, nhà dột nát”, Mặt trận là cơ quan đồng hành với Chính phủ và chính quyền các cấp từ Trung ương đến cơ sở, góp phần hoàn thành hơn 334.000 căn nhà tạm, nhà dột nát cho hộ nghèo…
Trước tình hình mới, MTTQ Việt Nam đã đề ra các giải pháp đột phá trong dự thảo Báo cáo chính trị trình tại Đại hội đại biểu toàn quốc MTTQ Việt Nam lần thứ XI, nhiệm kỳ 2026-2031. Trong nhiệm kỳ tới, Ủy ban MTTQ Việt Nam các cấp phấn đấu vận động và huy động xã hội được trên 50.000 tỷ đồng cho các hoạt động an sinh xã hội, hỗ trợ cộng đồng (hỗ trợ người nghèo, nhân dân vùng thiên tai, dịch bệnh, sự cố, các đối tượng khó khăn, yếu thế; xây dựng, sửa chữa các công trình dân sinh thiết yếu...).
Phấn đấu trong nhiệm kỳ, 100% Ủy ban MTTQ Việt Nam cấp tỉnh triển khai ít nhất 1 mô hình điểm về an sinh cộng đồng; 100% Ủy ban MTTQ Việt Nam cấp xã ở mỗi địa phương có ít nhất 1 mô hình an sinh cộng đồng (hỗ trợ hộ nghèo, cận nghèo, gia đình bị ảnh hưởng bởi thiên tai, dịch bệnh, sự cố, các đối tượng khó khăn, yếu thế trong xã hội)…
Cùng với các cuộc vận động hiện nay như “Toàn dân đoàn kết xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh”, “Người Việt Nam ưu tiên dùng hàng Việt Nam”, MTTQ Việt Nam dự kiến phát động phong trào mới “Toàn dân chung tay bảo vệ môi trường vì một Việt Nam xanh, sạch, đẹp” mang tính toàn dân, toàn diện và bao trùm, được phát động ngay sau đại hội.
Đây là vấn đề liên quan và tác động thiết thực, cụ thể, trực tiếp và ảnh hưởng đến đời sống của nhân dân. Việc triển khai phong trào này sẽ phối hợp chặt chẽ với Chính phủ nhằm cải thiện căn bản tình trạng môi trường, tạo nền tảng cho phát triển kinh tế bền vững, đặc biệt là mục tiêu tăng trưởng xanh và phát triển bền vững.
Xây dựng “Bản đồ tương tác dân sinh”
Theo ông Cao Xuân Thạo, Trưởng ban Công tác xã hội Cơ quan Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam, các hoạt động an sinh sẽ đặt dưới sự lãnh đạo của Đảng, sự quản lý của Chính phủ, trong đó Mặt trận đóng vai trò nòng cốt kêu gọi sự vào cuộc của nhân dân và sự ủng hộ của cộng đồng. Cùng với đó, MTTQ Việt Nam sẽ tận dụng tối đa những đổi mới, sáng tạo của khoa học công nghệ, chuyển đổi số để thực hiện các nhiệm vụ an sinh xã hội, hỗ trợ cộng đồng.
Dự kiến “Bản đồ tương tác dân sinh” sẽ mô phỏng, minh họa toàn bộ khả năng, nguy cơ rủi ro của nhân dân ở vùng khó khăn, thiên tai, bão lũ cũng như nhu cầu cần hỗ trợ, để khi có tình huống thiên tai bão lũ thì khả năng ứng phó của Mặt trận sẽ nhanh hơn, khả năng tổ chức, kêu gọi vận động sẽ nhanh hơn. MTTQ Việt Nam cũng tăng cường sự phân công, phối hợp đối với các tổ chức thành viên như Hội Chữ thập đỏ Việt Nam, để tạo ra hiệu ứng lan tỏa và hiệu quả tốt nhất trong công tác an sinh xã hội.
Ông Cao Xuân Thạo nêu rõ, Nhà nước cần giữ vai trò trung tâm trong điều phối, định hướng và kiến tạo môi trường thuận lợi, đồng thời phát huy tối đa tính chủ động của các tổ chức và cá nhân trong xã hội. Cần tăng cường sự phối hợp giữa các cơ quan nhà nước với MTTQ Việt Nam trong các tình huống thiên tai, sự cố, khẩn cấp. Các cơ quan như Ban Chỉ đạo phòng thủ dân sự quốc gia, các bộ, ngành và chính quyền địa phương giữ vai trò chỉ đạo, điều hành, cung cấp thông tin chính thức về nhu cầu hỗ trợ và định hướng phân bổ nguồn lực; trong khi đó, Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam phát huy vai trò là trung tâm vận động, tiếp nhận và điều phối nguồn lực xã hội...
Bên cạnh đó, để hoạt động an sinh xã hội hiệu quả hơn, tránh tình trạng lợi dụng thiện nguyện để trục lợi, ông Cao Xuân Thạo cho rằng, Nhà nước cần hoàn thiện khung pháp lý về hoạt động từ thiện, theo hướng quy định rõ trách nhiệm của các cá nhân, tổ chức trong việc vận động, tiếp nhận, quản lý và phân phối nguồn lực; đồng thời thiết lập cơ chế kiểm tra, giám sát và xử lý vi phạm đủ mạnh, bảo đảm tính răn đe và phòng ngừa.
Các chủ thể tham gia cần thực hiện công khai thông tin về nguồn thu, quá trình phân bổ và kết quả sử dụng nguồn lực; ứng dụng công nghệ để hỗ trợ việc theo dõi, kiểm chứng và giám sát một cách thuận tiện, chính xác. Các đơn vị thụ hưởng thực hiện đầy đủ việc công khai, niêm yết danh sách, thành phần, đối tượng, tiêu chuẩn hỗ trợ... để nhân dân theo dõi, giám sát.
Thời gian qua, Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam và các tổ chức thành viên các cấp đã vận động hàng triệu hộ dân tự nguyện hiến hơn 98,2 triệu m2 đất, đóng góp hàng chục ngàn tỷ đồng và ngày công vào công tác xây dựng nông thôn mới. Phong trào thi đua “Vì người nghèo - Không để ai bị bỏ lại phía sau” đã vận động Quỹ “Vì người nghèo” và an sinh xã hội được gần 20.000 tỷ đồng.
