Tại hội thảo, Phó Cục trưởng Cục Bổ trợ tư pháp (Bộ Tư pháp) Lê Văn Tuấn cho biết, trong quá trình nghiên cứu, xây dựng chính sách, có ý kiến đề xuất cần quy định giá trần trong một số trường hợp để tránh hiện tượng đẩy giá quá cao như đã từng xảy ra ở một số cuộc đấu giá bất động sản. Tuy nhiên, theo ông Lê Văn Tuấn, xét về bản chất, đấu giá là cơ chế cạnh tranh để xác định mức giá cao nhất mà thị trường chấp nhận. Việc người trúng đấu giá sau đó có hành vi vi phạm pháp luật hoặc lợi dụng kết quả đấu giá để thực hiện những mục đích khác sẽ được điều chỉnh bằng các chế tài pháp luật tương ứng.
Cùng mối quan tâm đến tình trạng xử lý vi phạm trong đấu giá, Tổng Giám đốc Công ty Đấu giá hợp danh Lạc Việt Đỗ Thị Hồng Hạnh cho rằng, dự thảo luật cần tiếp tục làm rõ hơn vai trò, trách nhiệm của tổ chức đấu giá tài sản và người có tài sản đấu giá. Chuyên gia này phản ánh, có những nhóm chuyên tham gia các cuộc đấu giá tài sản, nhà đất và thường được gọi là “nhà”: “nhà A.”, “nhà B.”. Có “nhà” số lượng thành viên tham gia đấu giá lên tới cả trăm người, tạo ra nhiều kết quả đấu giá ảo.
“Vừa qua, ở Hà Nội có một phiên đấu giá đất với khởi điểm 700 tỷ đồng, nhưng một nhà đầu tư đã trả gấp đôi, lên tới 1.400 tỷ đồng, sau đó bỏ cọc, khiến tất cả những người liên quan từ người có tài sản, đơn vị tổ chức đấu giá… phải đi làm lại hồ sơ, thủ tục từ đầu để đấu giá lại”, bà Hạnh dẫn chứng.
Đại diện cơ quan soạn thảo, ông Lê Văn Tuấn thừa nhận tình trạng này và cho biết, ngoài các quy định cấm và chế tài hình sự, dự thảo luật bổ sung thêm các chế tài dân sự, hành chính và đặc biệt là cải cách trình tự thủ tục đấu giá. Dự luật bổ sung một nguyên tắc rất mới và quan trọng.
Đó là người tham gia phiên đấu giá được coi là đồng ý mua tài sản bằng giá khởi điểm. “Nếu không có ai trả giá cao hơn giá khởi điểm, những người tham gia sẽ phải bốc thăm và người trúng thăm bắt buộc phải mua tài sản với giá khởi điểm. Quy định này giúp hạn chế triệt để “cò” vì họ thường không có nhu cầu mua thực và rất sợ phải trúng đấu giá”, Phó Cục trưởng Cục Bổ trợ tư pháp lý giải.
Ông Lê Văn Tuấn cũng thông tin, dự thảo luật đã bổ sung quy định về đấu giá trực tuyến toàn trình trên mạng. Người tham gia không cần nộp hồ sơ giấy mà thực hiện mọi quy trình từ nộp hồ sơ, nộp tiền, trả giá đến ký hợp đồng mua bán đều qua môi trường mạng, ứng dụng công nghệ số.
Các tổ chức đấu giá bắt buộc phải cập nhật kết quả (giá trúng, số người dự, ngày tổ chức...) lên cổng thông tin chung. Cơ quan soạn thảo kỳ vọng điều này giúp hình thành cơ sở dữ liệu để kiểm soát và quản lý các tài sản có giá trị.
