Xây dựng những “điểm tựa” thực chất
PHÓNG VIÊN: Thưa bà, trong bối cảnh chuyển đổi số đang làm thay đổi sâu sắc mọi mặt đời sống, phụ nữ là lực lượng quan trọng nhưng cũng là nhóm dễ bị tác động tiêu cực. Hội Liên hiệp Phụ nữ (LHPN) Việt Nam đánh giá vấn đề này như thế nào?
Bà NGUYỄN THỊ MINH HƯƠNG: Sự lan tỏa nhanh chóng của các nền tảng số và mạng xã hội thực sự đã mở ra nhiều cơ hội để hội viên, phụ nữ và tổ chức hội tham gia sâu hơn vào nền kinh tế số, kinh tế xanh. Tuy nhiên, “khoảng cách số” giữa phụ nữ và nam giới, giữa phụ nữ ở các vùng miền thực sự là một trăn trở lớn của chúng tôi. Để giải quyết vấn đề này, trong nhiệm kỳ tới, Hội LHPN Việt Nam sẽ triển khai mạnh mẽ phong trào “Bình dân học vụ số” trên toàn quốc.
Hàng năm, 100% cơ sở hội có ít nhất 1 hoạt động tập huấn, bồi dưỡng nâng cao năng lực, trình độ cho hội viên, phụ nữ, trong đó quan tâm đến chuyển đổi số, chuyển đổi xanh. Chúng tôi phấn đấu đến cuối nhiệm kỳ, ít nhất 80% hội viên, 60% phụ nữ trong cả nước đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số.
Với chị em ở vùng sâu vùng xa, hội sẽ tập trung vào những kỹ năng thực chất nhất như tiếp cận dịch vụ công trực tuyến, thương mại điện tử và đặc biệt là kỹ năng an toàn để bảo vệ mình trên không gian mạng.
Đảm bảo an toàn cho phụ nữ và trẻ em đang là vấn đề được xã hội rất quan tâm. Những năm qua, đã có nhiều mô hình “Nhà an toàn” hay “Địa chỉ tin cậy” được tổ chức ở các địa phương. Hội LHPN Việt Nam có giải pháp gì để những mô hình này thực sự là “điểm tựa” thực chất và kịp thời cho nạn nhân bạo lực?
Chúng tôi xác định phải chuyển từ hỗ trợ thụ động sang chủ động phòng ngừa và bảo vệ. Mục tiêu là 100% phụ nữ, trẻ em bị bạo lực khi được phát hiện sẽ tiếp cận ít nhất 1 dịch vụ hỗ trợ phù hợp. Trong nhiệm kỳ mới, hội sẽ phối hợp xây dựng mỗi tỉnh, thành phố ít nhất 2 mô hình “Nhà an toàn cho phụ nữ và trẻ em” kết nối với đường dây nóng 24/7. Bên cạnh đó, các mô hình “Địa chỉ tin cậy” tại cơ sở sẽ được nâng cấp để trở thành những “điểm chạm đầu tiên”. Nghĩa là, ngay khi có sự việc xảy ra, nạn nhân có thể tìm đến ngay lập tức để được can thiệp, tư vấn pháp lý và hỗ trợ y tế kịp thời. Chúng tôi cũng sẽ đẩy mạnh phối hợp liên ngành để giám sát việc xử lý các vụ việc đến cùng, đảm bảo tính răn đe và bảo vệ quyền lợi hợp pháp của chị em.
Hiện nay, phụ nữ đang chịu “áp lực kép” khi vừa phải phấn đấu sự nghiệp, vừa chăm lo gia đình, lại còn đối mặt với xu hướng già hóa dân số. Hội sẽ có những chính sách gì để giảm bớt gánh nặng này?
Chúng tôi đã xây dựng nhiều nhóm giải pháp để giảm bớt các gánh nặng cho phụ nữ. Trong đó, giải pháp then chốt mà chúng tôi muốn đề cập là thúc đẩy việc chia sẻ trách nhiệm giữa các thành viên, đặc biệt là nam giới. Chúng tôi mong muốn lan tỏa thông điệp: xây dựng gia đình tiến bộ, văn minh không phải việc của riêng phụ nữ. Khi nam giới thấu hiểu và cùng chia sẻ trách nhiệm làm việc nhà, mỗi gia đình mới thực sự trở thành một “địa chỉ hạnh phúc”.
Nâng cao năng lực cho phụ nữ
Hội LHPN Việt Nam đã xác định nâng cao quyền năng kinh tế cũng là nâng cao vị thế, vai trò của phụ nữ trong gia đình và xã hội. Vấn đề này sẽ được quan tâm như thế nào trong nhiệm kỳ tới, thưa bà?
Để làm được điều này, chúng tôi sẽ tập trung vào 3 trụ cột: Năng lực - Nguồn vốn - Kết nối. Hội sẽ triển khai hiệu quả các đề án của Chính phủ về: hỗ trợ phụ nữ khởi nghiệp giai đoạn 2026-2035; hỗ trợ hợp tác xã do phụ nữ tham gia quản lý, tạo việc làm cho lao động nữ đến năm 2030. Bên cạnh đó, chúng tôi sẽ tiếp tục có các hoạt động hỗ trợ kết nối hệ sinh thái hỗ trợ phụ nữ khởi nghiệp; hỗ trợ phụ nữ nâng cao năng lực ứng dụng khoa học - công nghệ, chuyển đổi số trong sản xuất, kinh doanh; đồng hành cùng phụ nữ khởi nghiệp, phát triển doanh nghiệp nữ; hợp tác xã và các mô hình kinh tế tập thể do phụ nữ tham gia quản lý gắn với chuỗi giá trị, sản phẩm OCOP (Chương trình Mỗi xã một sản phẩm) và phát huy tài nguyên bản địa.
Chúng tôi cũng khuyến khích các mô hình kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn và tiết kiệm năng lượng; hỗ trợ chị em đưa sản phẩm đạt chuẩn OCOP vào các chuỗi cung ứng xanh và mở rộng thị trường qua các sàn thương mại điện tử. Một giải pháp mang tính bền vững là thí điểm mô hình “1 phụ nữ - 1 gia đình - 1 mô hình phát triển kinh tế”. Đồng thời, mỗi tỉnh, thành sẽ xây dựng 1 cụm dự án sinh kế hoặc hợp tác xã do phụ nữ quản lý để tạo ra sức mạnh cộng đồng, giúp chị em tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị.
Để tiếng nói của phụ nữ thực sự được lắng nghe, hội sẽ đổi mới cơ chế đối thoại và giám sát như thế nào?
Phương châm hành động của chúng tôi trong nhiệm kỳ này là: “Trung ương định hướng chiến lược, tỉnh vận dụng sáng tạo, xã đồng hành cùng hội viên, chi hội thấu hiểu phụ nữ”. Hội sẽ hiện đại hóa kênh tiếp nhận phản hồi thông qua “Cổng Mặt trận số” tiếp nhận kiến nghị 24/7 và tổ chức định kỳ “Tháng nghe dân nói” hàng năm cũng như các hoạt động đối thoại chính sách ở cơ sở. Không chỉ lắng nghe mà còn chuyển hóa tâm tư đó thành hành động. Trung ương Hội LHPN Việt Nam phấn đấu đề xuất thành công ít nhất 2 chính sách cấp quốc gia mỗi năm về bình đẳng giới và an sinh xã hội. Hội cũng sẽ lựa chọn những vấn đề mới, bức thiết của phụ nữ để thực hiện giám sát và phản biện xã hội, đảm bảo kiến nghị sau giám sát phải được theo dõi đến cùng và giải quyết thực chất.