Bảo tàng chưa gắn với thực tiễn cuộc sống

Trong gần 4 tiếng đã có 14 tham luận và ý kiến trình bày, trao đổi tại hội thảo khoa học và thực tiễn “Bảo tàng và di tích tại TPHCM trong quá trình hội nhập và phát triển”. Các ý kiến đã đề cập đến thực trạng và hoạt động của các bảo tàng, di tích tại TPHCM, nêu lên những vấn đề cấp thiết cần phải thay đổi để phát triển.

Từ nhiều năm nay TPHCM trở thành một trong những trung tâm phát triển kinh tế - chính trị - văn hóa quan trọng của cả nước và TP đang giữ vai trò là cầu nối giữa nền văn hóa Việt Nam đậm đà bản sắc dân tộc với kho tàng văn hóa tiên tiến của các nước trên thế giới. Trong xu thế hội nhập ấy, bảo tàng và di tích là một trong những sứ giả đặc biệt, không thể thiếu.

Du khách tham quan Bảo tàng Lịch sử tại TPHCM. Ảnh: AN DUNG

Tiến sĩ Phạm Quốc Quân đã nhận định bao quát việc phải đa dạng hóa loại hình bảo tàng Việt Nam, vì nước ta lâu nay chỉ phát triển loại hình bảo tàng lịch sử xã hội, còn quá ít bảo tàng chuyên ngành và chuyên đề, theo đó phần trưng bày là địa phương hóa diễn trình lịch sử dân tộc nên rất nhiều giai đoạn trưng bày tại nhiều bảo tàng trùng lặp nhau, gây nên sự nhàm chán.

Mặt khác, bảo tàng cần được đầu tư về cơ sở vật chất,  xây dựng các công trình phụ mang tính giải trí. Bảo tàng phải thể hiện tính nghiên cứu, sưu tầm hiện vật và cần đa dạng cách thức trưng bày, đồng thời nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ chuyên nghiệp để đáp ứng nhu cầu hội nhập.

Giám đốc Trung tâm Bảo tồn và Phát huy giá trị di tích lịch sử – văn hóa TPHCM, Tiến sĩ Phạm Hữu Mý, quan tâm đến những vấn đề cụ thể hơn trong việc bảo tồn, phát huy giá trị di tích lịch sử.

Tại TPHCM hiện có hơn 100 di tích được xếp hạng. Tuy nhiên trong thực tế nhiều di tích đang xuống cấp và bị hư hại trầm trọng, cần được khẩn trương tu bổ tôn tạo theo đúng kỹ thuật, quy định, để giữ gìn và phát huy giá trị.

Bên cạnh đó, có di tích đóng cửa suốt ngày vì sợ mất hiện vật, nhiều di tích chưa được ngành du lịch chú ý giới thiệu và quảng bá, tuyên truyền… trừ di tích Dinh Thống Nhất, địa đạo Củ Chi, hầm chứa vũ khí trong trận tổng tiến công và nổi dậy Tết Mậu Thân…

Tiến sĩ Trịnh Thị Hòa lại đặt nặng vấn đề tiếp cận những tri thức mới về mặt lý luận lẫn thực tiễn. Ở nước ngoài, người ta quan niệm bảo tàng là một sản phẩm cao cấp, đã là sản phẩm phải có tiếp thị, nhắm vào công chúng là khách tham quan và khách tiềm năng – những người chưa đến bảo tàng. Ngoài ra, vấn đề đạo đức nghề nghiệp của cán bộ bảo tàng cần được quan tâm nhiều hơn.

Hiện nay, lãnh đạo các bảo tàng đang đứng trước áp lực: lo cuộc sống cho anh em mà lãng quên sự nghiệp phát huy và bảo tồn các di sản văn hóa, hoặc làm cho có, thiếu sự đầu tư, nghiên cứu. Bảo tàng nước ta còn lạc hậu so với nhiều nước trên thế giới vì chậm áp dụng công nghệ thông tin tiên tiến.

Phó Giám đốc Sở VH-TT TPHCM, bà Nguyễn Thế Thanh, cho rằng: “Nhận thức về vai trò bảo tồn bảo tàng chưa đi đôi với hành động. Ai cũng thừa nhận bảo tàng là một thiết chế văn hóa quan trọng, là một công cụ giáo dục con người… nhưng trên thực tế còn quá nhiều lợi ích riêng của tập thể được đặt lên trên lợi ích chung, lợi ích công của toàn xã hội”.

Giải pháp nào để nâng cao chất lượng công tác bảo tồn bảo tàng là câu hỏi vẫn còn bỏ ngỏ vì hội thảo chỉ mới đề cập được những thực trạng “nóng” mà chưa đưa ra được phương pháp giải quyết cụ thể, rõ ràng và cũng chỉ nêu được nhiều thực trạng mang tính khoa học hơn là gắn với thực tiễn cuộc sống.

Thúy Bình

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Hấp dẫn các hoạt động văn hóa nghệ thuật dịp tết

Hấp dẫn các hoạt động văn hóa nghệ thuật dịp tết

Ngày 21-1, Sở VH-TT TPHCM tổ chức chương trình “Cà phê văn hóa, thể thao và báo chí”. Chương trình đầu tiên này có nhiều nội dung như thông tin hoạt động văn hóa, thể thao trọng tâm của tháng 2, trong đó chủ yếu các hoạt động phục vụ tết người dân, du khách.

Phim

Xin chào hạnh phúc

Lên sóng lúc 20 giờ từ thứ hai đến thứ sáu hàng tuần trên kênh VTV3, series Xin chào hạnh phúc (Vietcomfilm sản xuất) gồm những phim ngắn có nội dung gần gũi hàm chứa những bài học sâu sắc.

Âm nhạc

Những xu hướng của J-pop trong năm 2021

Những năm gần đây, J-pop (nhạc pop Nhật Bản) đã gây được tiếng tăm ở một số nước châu Á, châu Âu và Mỹ, một phần nhờ sự bùng nổ của Internet. Nếu như đại dịch Covid-19 trong năm 2020 đã thúc đẩy quá trình J-pop chuyển đổi mạnh mẽ sang kỹ thuật số, thì J-pop 2021 dự đoán tiếp tục có nhiều thay đổi lớn để thích nghi.

Sân khấu

Tìm “giờ vàng” cho sân khấu truyền hình

Nhiều năm qua, sân khấu truyền hình gần như hoạt động trong lặng lẽ, nguyên nhân phần lớn là vì giờ phát sóng thường rơi vào thời điểm khán giả đang đi làm, đi học, hoặc đang ngủ. Sự chiếm sóng ngày càng dày đặc của các chương trình giải trí hiện đại khiến số lượng người yêu thích sân khấu truyền hình giảm đi và mất dần.

Sách và cuộc sống

Trao tặng bộ sách 20 tựa cho gia đình nhà văn Sơn Nam

Nhân dịp tác phẩm Bà chúa Hòn - tiểu thuyết nổi tiếng của nhà văn Sơn Nam, là tựa sách thứ 20 tái bản với bìa mới được ra mắt; vào ngày 22-1, NXB Trẻ đã có chuyến thăm Nhà lưu niệm Sơn Nam tại TP Mỹ Tho, Tiền Giang để gửi tặng cho gia đình nhà văn Sơn Nam bộ sách Sơn Nam tái bản gồm 20 tựa sách.

Sáng tác

Giọng quê

Giữa thành phố gần 10 triệu dân, tôi lại gặp được nhiều đồng hương qua giọng nói chân chất, mộc mạc, bao nhiêu thương nhớ bỗng chốc hiện về. Thương người và thương quê!

Mỹ thuật