Theo quy định tại Thông tư 50/2025/TT-BCT của Bộ Công thương, từ ngày 1-6-2026, xăng không chì theo quy chuẩn kỹ thuật quốc gia hiện hành phải được phối trộn, pha chế thành xăng E10 để sử dụng cho động cơ xăng trên phạm vi toàn quốc.
Theo TS Đặng Tất Thành, Cục Đổi mới sáng tạo, chuyển đổi xanh và khuyến công (Bộ Công thương), thông tư trên được thiết kế theo hướng có lộ trình, cho phép điều chỉnh linh hoạt trong quá trình triển khai.
Cụ thể, bên cạnh việc áp dụng xăng E10 từ ngày 1-6-2026, Bộ Công thương vẫn tiếp tục cho phép sử dụng xăng E5 RON92 đến hết ngày 31-12-2030. Trường hợp có biến động lớn, Bộ trưởng Bộ Công thương xem xét, quyết định điều chỉnh tỷ lệ phối trộn hoặc bổ sung chủng loại xăng kinh doanh trên thị trường, nhằm bảo đảm an ninh năng lượng và quyền lợi người tiêu dùng.
Ông Hồ Ngọc Linh, Phó trưởng Phòng Kỹ thuật xăng dầu, Tập đoàn Xăng dầu Việt Nam (Petrolimex), cho biết, hiện các nhà máy lọc dầu trong nước vẫn trong quá trình chuyển đổi công nghệ, nên chưa thể cung cấp đầy đủ các sản phẩm xăng dầu chất lượng cao theo tiêu chuẩn mới. Do đó, phần lớn sản phẩm xăng dầu chất lượng cao vẫn phải phụ thuộc vào nguồn nhập khẩu.
Liên quan lo ngại thiếu hụt nguồn cung trong giai đoạn chuyển đổi, TS Đặng Tất Thành cho rằng, khả năng thiếu ethanol là rất thấp. Nguồn ethanol trong nước hiện khá dồi dào, các thị trường lớn như Hoa Kỳ và Brazil cũng sẵn sàng cung ứng ethanol với mức giá phù hợp.
Khi nguồn xăng khoáng được bảo đảm, kết hợp ethanol trong nước và nhập khẩu, việc cung ứng đủ xăng E10 là hoàn toàn khả thi.
Thông tư 50 cũng quy định triển khai song song xăng E5 và E10, giúp phân bổ nhu cầu ethanol hợp lý hơn. Nếu triển khai đồng thời hai loại xăng này, nguồn ethanol trong nước có thể đáp ứng khoảng 40-45% nhu cầu, góp phần giảm áp lực lên thị trường.
Về điều hành thị trường, bà Nguyễn Thúy Hiền, Phó Cục trưởng Cục Quản lý và phát triển thị trường trong nước (Bộ Công thương), nhấn mạnh, cơ chế một giá là công cụ quan trọng để điều tiết thị trường kinh doanh xăng dầu.
Ethanol chiếm tỷ trọng nhất định trong cơ cấu giá thành xăng sinh học và việc bình ổn giá được thực hiện theo quy định của Luật Giá.
Trong trường hợp thị trường có biến động bất thường, Bộ Công thương sẽ phối hợp các bộ, ngành liên quan đánh giá tác động, xây dựng phương án và báo cáo Thủ tướng xem xét, quyết định.
Ông Bùi Ngọc Bảo, Chủ tịch Hiệp hội Xăng dầu Việt Nam, cho biết, hiện Việt Nam có 33 đầu mối xuất nhập khẩu và 254 thương nhân phân phối xăng dầu. Tuy nhiên, mạng lưới phân phối vẫn chủ yếu vận hành theo mô hình truyền thống, với danh mục sản phẩm nghiêng về các loại nhiên liệu chất lượng trung bình đạt tiêu chuẩn Euro 2, Euro 3. Các sản phẩm nhiên liệu đạt chuẩn Euro 5 hiện chỉ chiếm khoảng 1-8% thị phần và tập trung tại một số đô thị lớn như Hà Nội, Đà Nẵng và TPHCM.
Thực tế này khiến nhiều người tiêu dùng gặp khó trong việc tìm kiếm điểm bán phù hợp. Trong bối cảnh từ năm 2026, doanh nghiệp được tự quyết định giá bán lẻ, cạnh tranh trên thị trường dự báo gay gắt hơn.
Tại tọa đàm, hầu hết các ý kiến cho rằng việc triển khai xăng E10 trên diện rộng chỉ có thể đạt hiệu quả khi được thực hiện đồng bộ từ khâu sản xuất, điều hành đến phân phối, đi kèm với các giải pháp hiện đại hóa thị trường, nhằm bảo đảm nguồn cung ổn định và tạo thuận lợi cho cả doanh nghiệp lẫn người tiêu dùng.
