Theo đánh giá của Trung tâm Dự báo khí tượng - thủy văn quốc gia, quá trình hình thành El Nino năm 2026 diễn ra tương đối nhanh. Theo số liệu quan trắc, chuẩn sai nhiệt độ mặt nước biển khu vực Nino 3.4 đạt ngưỡng +0,5 độ C trong tháng 5 và tăng lên khoảng +0,7 độ C vào đầu tháng 6. Theo đó, El Nino đã chính thức hình thành.
So với quy luật thông thường, thời gian chuyển từ trạng thái trung tính sang El Nino lần này ngắn hơn, báo hiệu tình trạng ấm lên nhanh của vùng trung tâm Thái Bình Dương và tương tác thuận chiều giữa đại dương với khí quyển.
Trung tâm Dự báo khí tượng - thủy văn quốc gia cho biết, theo các dự báo hiện nay, El Nino gần như chắc chắn duy trì từ tháng 6, tiếp tục mạnh lên trong những tháng cuối năm và có thể kéo dài sang đầu năm 2027. Xác suất xuất hiện El Nino rất mạnh vào khoảng 60-65%, có diễn biến tương tự năm 2023 và cường độ tương đương El Nino 2015-2016, nằm trong nhóm mạnh nhất kể từ năm 1950.
Nếu kịch bản này xảy ra, Việt Nam có nguy cơ có nền nhiệt cao hơn trung bình nhiều năm, số đợt không khí lạnh giảm, lượng mưa thiếu hụt trên diện rộng. Trung bộ, Tây Nguyên và Nam bộ là những khu vực có nguy cơ cao xảy ra hạn hán, thiếu nước và xâm nhập mặn trong các tháng cuối năm 2026 và đầu năm 2027.
Trung tâm Dự báo khí tượng - thủy văn quốc gia, cho biết, số lượng bão và áp thấp nhiệt đới ảnh hưởng đến Việt Nam trong các năm El Nino thường ít hơn trung bình nhiều năm. Tuy nhiên, vẫn có khả năng xuất hiện những cơn bão rất mạnh, gây thiệt hại lớn nên không thể chủ quan với nguy cơ thiên tai.
Nhìn lại lịch sử, El Nino 2015-2016 là một trong những sự kiện mạnh nhất kể từ năm 1950, tương đương các đợt El Nino 1982-1983 và 1997-1998.
Trung tâm Dự báo khí tượng - thủy văn quốc gia cho biết, năm 2015 xảy ra nắng nóng kéo dài trên diện rộng. Tại khu vực ven biển Trung bộ, đợt nắng nóng dài nhất năm kéo dài 32 ngày ở Nam Trung bộ, 36 ngày ở Trung Trung bộ và 39 ngày ở Bắc Trung bộ. Nhiệt độ cao nhất tại Bắc Trung bộ phổ biến 39-41 độ C. Trạm Con Cuông (Nghệ An) ghi nhận mức nhiệt cao nhất năm 2015 là 42,7 độ C vào ngày 30-5.
Trong năm 2015, Biển Đông chỉ ghi nhận 5 cơn bão và 2 áp thấp nhiệt đới, tương đương khoảng 50% trung bình nhiều năm. Chỉ có 2 cơn bão ảnh hưởng trực tiếp đến đất liền nước ta với cường độ chủ yếu cấp 7-8.
Dự báo những tháng cuối năm 2026, Trung tâm Dự báo khí tượng - thủy văn quốc gia cho biết, nhiệt độ trên phạm vi cả nước cao hơn trung bình nhiều năm khoảng 0,5-1,5 độ C. Riêng giai đoạn tháng 10 đến tháng 12, nhiệt độ có thể cao hơn 1-2 độ C.
Trong phần còn lại của mùa hè năm 2026, Bắc bộ và Trung bộ xuất hiện nhiều đợt nắng nóng hơn trung bình nhiều năm, thậm chí có thể ghi nhận những giá trị nhiệt độ vượt mức lịch sử.
El Nino cũng khiến lượng mưa tại nhiều khu vực giảm tới 25-50%, rõ nhất ở duyên hải Nam Trung bộ, Tây Nguyên và Nam bộ. Nguy cơ khô hạn cục bộ hoặc trên diện rộng có thể xảy ra tại những nơi có nhu cầu sử dụng nước lớn cho sản xuất và sinh hoạt.
Dù lượng mưa có xu hướng giảm trong các năm El Nino, cơ quan khí tượng cho biết vẫn có thể xuất hiện những trận mưa cực đoan lập kỷ lục. Điển hình là trận mưa lịch sử tại Quảng Ninh cuối tháng 7-2015, hoặc đợt lũ lịch sử sau bão số 9 (Ketsana) vào cuối tháng 9-2009 tại khu vực Quảng Nam - Quảng Ngãi.
