Nợ quốc gia đã vượt quy mô nền kinh tế Mỹ

Theo dữ liệu mới nhất của Cục Phân tích kinh tế (BEA), cuối tháng 3-2026, nợ quốc gia của Mỹ tăng lên 31.270 tỷ USD, trong khi GDP chỉ đạt 31.220 tỷ USD. Điều này đưa tỷ lệ nợ/GDP vượt 100%, cao gấp khoảng 2 lần mức trung bình lịch sử. Điều đáng lo là khả năng vay nợ trong tương lai và dự báo về tăng trưởng cũng như chi phí vay.

Trang tin Axios (Mỹ) lấy ví dụ về một gia đình có khoản nợ 100.000USD và thu nhập hàng năm là 100.000USD. Nếu khoản nợ này đến từ những khoản chi một lần, lãi suất thấp, thu nhập tiếp tục tăng và chi tiêu hàng ngày vẫn nằm trong khả năng chi trả thì tình hình tài chính của gia đình vẫn ổn định. Nhưng nếu gia đình phải vay để bù đắp chi tiêu sinh hoạt vượt quá thu nhập, trong khi lãi suất cao và thu nhập không tăng, đó là dấu hiệu cảnh báo rõ ràng.

Axios nhận định, tình hình của Mỹ hiện nay giống với trường hợp thứ hai. Triển vọng tài khóa của Mỹ đang rất u ám. Thực tế, việc nợ quốc gia của Mỹ đạt 100% GDP tự thân không phải là vấn đề đáng lo và cũng không phải là một ngưỡng “ma thuật”. Điều đáng lo là cách mà mức nợ này hình thành và những gì sẽ xảy ra tiếp theo.

Một yếu tố có thể hỗ trợ là trí tuệ nhân tạo (AI) nếu tạo được bước nhảy vọt về năng suất, qua đó mở rộng quy mô nền kinh tế và cải thiện mẫu số trong tỷ lệ nợ/GDP. Tuy nhiên, điều này cũng đặt ra thách thức vì nguồn thu liên bang Mỹ hiện phụ thuộc lớn vào thuế thu nhập từ lao động.

Văn phòng Ngân sách Quốc hội Mỹ (CBO) dự đoán, tỷ lệ nợ/GDP của Mỹ sẽ đạt 120% vào năm 2036; nguồn thu liên bang trong những năm tới sẽ ở mức 17%-18% GDP, trong khi chi tiêu vượt 23% GDP. Trong những dự báo đó, chi phí trả lãi của chính phủ liên bang tăng vọt, vượt 1.500 tỷ USD và chiếm hơn 4% GDP vào năm 2031.