Doanh nghiệp tham gia đào tạo
Trong nhiều năm, khoảng cách giữa kiến thức trên giảng đường và nhu cầu thực tế của doanh nghiệp luôn là vấn đề được nhắc đến trong các diễn đàn giáo dục và nhân lực. Không ít doanh nghiệp phải dành thêm thời gian, chi phí để đào tạo lại lao động mới tuyển dụng. Ngược lại, nhiều sinh viên có nền tảng lý thuyết nhưng thiếu cơ hội tiếp cận môi trường làm việc thực tế. Tuy nhiên, vài năm trở lại đây, khoảng cách này dần được rút ngắn khi ngày càng nhiều doanh nghiệp chủ động tham gia vào quá trình đào tạo ngay từ khi sinh viên còn ngồi trên ghế nhà trường.
Minh chứng mới nhất là việc thành lập Liên minh Thương hiệu Sài Gòn với sự tham gia của Trường Đại học Sài Gòn, Saigon Co.op, Tổng Công ty Thương mại Sài Gòn - TNHH MTV (SATRA), Saigontourist Group và Saigonbank. Điểm đáng chú ý không chỉ nằm ở việc 5 đơn vị cùng mang thương hiệu Sài Gòn bắt tay hợp tác mà còn ở chỗ lần đầu tiên một trường đại học được đặt vào vị trí trung tâm của hệ sinh thái doanh nghiệp. Theo định hướng của liên minh, Trường Đại học Sài Gòn không chỉ thực hiện chức năng đào tạo mà còn tham gia nghiên cứu, chuyển giao công nghệ, phân tích dữ liệu và xây dựng các chương trình nhân lực theo nhu cầu thực tế của doanh nghiệp. Ngược lại, doanh nghiệp trở thành nơi tiếp nhận sinh viên thực tập, tham gia xây dựng chương trình đào tạo và tuyển dụng nguồn nhân lực sau tốt nghiệp.
PGS-TS Trần Hoàng Ngân, Chủ tịch Hội đồng Tư vấn phát triển đột phá, Trường Đại học Sài Gòn, đánh giá, trong bối cảnh TPHCM tiếp tục giữ vai trò đầu tàu tăng trưởng của cả nước, việc hình thành các mô hình liên kết giữa nhà trường và doanh nghiệp là yêu cầu tất yếu nhằm xây dựng nguồn nhân lực chất lượng cao phục vụ phát triển kinh tế.
Hợp tác để cùng phát triển
Trên thực tế, mô hình hợp tác giữa doanh nghiệp và nhà trường đang xuất hiện ngày càng nhiều. Trong lĩnh vực bán lẻ, Saigon Co.op là một trong những đơn vị theo đuổi hướng đi này khá sớm. Chỉ vài năm gần đây, nhà bán lẻ này đã liên tiếp ký kết hợp tác với nhiều trường đại học như Đại học Kinh tế - Luật, Đại học Công nghệ TPHCM (HUTECH), Đại học Nông Lâm TPHCM…
Chia sẻ về những hợp tác đã ký kết, đại diện Saigon Co.op cho biết, các chương trình hợp tác không dừng ở hoạt động tuyển dụng mà còn mở rộng sang nghiên cứu khoa học, thực tập, tham quan doanh nghiệp, đào tạo kỹ năng nghề nghiệp và trải nghiệm thực tế tại hệ thống bán lẻ. “Với đặc thù của ngành bán lẻ hiện đại, sinh viên không chỉ học kiến thức quản trị mà cần hiểu cách vận hành chuỗi cung ứng, logistics, quản lý hàng hóa và hành vi người tiêu dùng. Đây là những nội dung khó có thể tiếp cận đầy đủ nếu chỉ học trên giảng đường”, đại diện Saigon Co.op nói và cho biết thêm, việc sinh viên tham gia vào quá trình đào tạo từ sớm giúp doanh nghiệp chủ động hơn trong việc phát hiện, bồi dưỡng và tuyển chọn nguồn nhân lực phù hợp.
Ở lĩnh vực sản xuất, giữa tháng 6-2026, Công ty CP Nhựa Bình Minh đã khánh thành Trung tâm Đào tạo BMP Academy và ký kết hợp tác với Trường Đại học Công nghệ Kỹ thuật TPHCM. Không chỉ phục vụ đào tạo nội bộ, trung tâm còn được định hướng trở thành cầu nối giữa nhà trường và doanh nghiệp, giúp sinh viên tiếp cận môi trường sản xuất thực tế ngay từ quá trình học tập. Theo ông Phan Châu Tín, Tổ trưởng Trung tâm Đào tạo BMP Academy, trung tâm đang triển khai các chương trình tham quan, thực hành và thực tập dành cho sinh viên nhiều trường đại học, cao đẳng cũng như lực lượng kỹ thuật đang làm việc tại doanh nghiệp. Quá trình đào tạo có sự tham gia trực tiếp của đội ngũ kỹ sư và chuyên gia kỹ thuật nhằm giúp người học hiểu rõ hơn yêu cầu của thị trường lao động. “Điều doanh nghiệp cần hiện nay là lao động vừa có kiến thức chuyên môn vừa có khả năng thích nghi nhanh với môi trường làm việc. Được tiếp cận các mô hình thực hành, quy trình kỹ thuật và yêu cầu nghề nghiệp từ khi còn trên ghế nhà trường sẽ giúp sinh viên hình thành kỹ năng nghề nghiệp, tác phong làm việc và thích nghi nhanh sau khi tốt nghiệp”, ông Phan Châu Tín cho biết.
Theo PGS-TS Châu Đình Thành, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Công nghệ Kỹ thuật TPHCM, xu hướng doanh nghiệp không chờ đến khi sinh viên tốt nghiệp mới tuyển dụng mà chủ động tiếp cận nguồn nhân lực từ rất sớm, thậm chí tuyển chọn nhân sự trong quá trình thực tập xuất hiện ngày càng nhiều. Điều này cho thấy nhu cầu đối với lao động được đào tạo gắn với thực tiễn ngày càng lớn, nhất là các lĩnh vực kỹ thuật, xây dựng, hạ tầng và môi trường. PGS-TS Châu Đình Thành cho rằng, thông qua sự phối hợp giữa các doanh nghiệp và nhà trường, sinh viên có cơ hội học tập, thực hành và trải nghiệm thực tế tại doanh nghiệp, giảng viên được cập nhật công nghệ, giải pháp và sản phẩm mới từ thị trường để bổ sung vào chương trình giảng dạy.