Bán lẻ hiện đại: Nâng cao sức cạnh tranh cho hàng Việt

Từ bán hàng đến tổ chức thị trường

Theo Bộ Công thương, trong bối cảnh kinh tế thế giới còn nhiều biến động, thị trường trong nước tiếp tục được xác định là trụ cột quan trọng. Cụ thể, Nghị quyết số 23/NQ-CP của Chính phủ đặt mục tiêu tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng năm 2026 tăng từ 13%-15%, qua đó phát huy vai trò của tiêu dùng nội địa trong thúc đẩy phát triển kinh tế.

Thực tế, thị trường bán lẻ đã duy trì đà tăng trưởng tích cực ngay từ những tháng đầu năm. Theo Cục Thống kê (Bộ Tài chính), tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng cả nước 5 tháng đầu năm 2026 ước đạt hơn 3,18 triệu tỷ đồng, tăng 11,2% so với cùng kỳ năm trước. Không chỉ tăng về quy mô, thị trường bán lẻ còn chuyển dịch mạnh theo hướng hiện đại. Báo cáo của Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước cho thấy, cuối năm 2025, cả nước có 1.293 siêu thị và 276 trung tâm thương mại, trong khi số lượng chợ truyền thống giảm từ 8.581 còn 8.274. Điều này cũng kéo theo sự thay đổi trong vai trò của nhà bán lẻ.

Nếu trước đây, hệ thống phân phối chủ yếu thực hiện chức năng đưa hàng hóa đến tay người tiêu dùng, thì nay, nhiều doanh nghiệp bán lẻ đã tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng, từ lựa chọn, chuẩn hóa nguồn hàng đến kết nối doanh nghiệp sản xuất với thị trường. Liên hiệp HTX Thương mại TPHCM (Saigon Co.op) là một trong những đơn vị như vậy. Ông Nguyễn Ngọc Thắng, Phó Tổng Giám đốc Saigon Co.op, cho biết, với mạng lưới hơn 800 điểm bán và hàng triệu lượt khách mua sắm mỗi ngày, lượng hàng hóa lưu thông qua hệ thống rất lớn. Điều đó đòi hỏi nhà bán lẻ không chỉ bảo đảm nguồn cung mà còn phải đồng hành cùng doanh nghiệp trong việc nâng cao chất lượng sản phẩm, đáp ứng các tiêu chuẩn ngày càng cao của thị trường.

Theo ông Nguyễn Ngọc Thắng, nhiều năm qua, Saigon Co.op đã đồng hành với hàng ngàn doanh nghiệp, hợp tác xã và hộ sản xuất thông qua các chương trình kết nối tiêu thụ nông sản, hỗ trợ đưa sản phẩm vào hệ thống phân phối hiện đại, tư vấn cải tiến bao bì, tiêu chuẩn chất lượng và quảng bá đặc sản vùng miền. Hệ thống cũng ưu tiên phát triển các sản phẩm xanh, an toàn, có truy xuất nguồn gốc nhằm đáp ứng xu hướng tiêu dùng mới và nâng cao sức cạnh tranh của hàng Việt.

Tạo đầu ra bền vững cho sản phẩm

Ghi nhận tại một số điểm bán của Saigon Co.op ở TPHCM như Co.opmart Văn Thánh (phường Thạnh Mỹ Tây), Co.opXtra đường Tạ Quang Bửu (phường Chánh Hưng) và các cửa hàng Co.op Food tại phường Tăng Nhơn Phú cho thấy, hàng Việt hiện chiếm vị trí chủ đạo trên các quầy kệ. Từ các thương hiệu sữa như Dalatmilk, TH true milk, Vinamilk; thực phẩm chế biến như cháo Cây Thị; cà phê Ông Bầu, cà phê Trung Nguyên đến đặc sản vùng miền là hành tím Vĩnh Châu, tỏi Lý Sơn, sầu riêng Ri6... đều được bố trí tại các vị trí thuận tiện để người tiêu dùng dễ dàng lựa chọn. Bên cạnh các thương hiệu lớn, nhiều sản phẩm OCOP (chương trình Mỗi xã một sản phẩm) và sản phẩm của doanh nghiệp nhỏ như mủ trôm Vĩnh Hảo, yến đảo Cần Giờ, cà phê nông sản Meet More... cũng hiện diện trong hệ thống phân phối hiện đại của Saigon Co.op.

Theo ông Vương Ngọc Dũng, Giám đốc Phát triển mạng lưới, truyền thông và đào tạo Công ty CP Mỹ phẩm Sài Gòn (SCC), doanh thu từ hệ thống Saigon Co.op hiện chiếm khoảng 20% tổng doanh thu của doanh nghiệp. “Sự đồng hành ổn định của một hệ thống bán lẻ lớn giúp chúng tôi yên tâm đầu tư sản xuất, mở rộng danh mục sản phẩm và từng bước nâng cao năng lực cạnh tranh”, ông Vương Ngọc Dũng nói. Với doanh nghiệp phát triển sản phẩm xanh như Ohi@ma, hệ thống bán lẻ hiện đại còn mở ra cơ hội tiếp cận đúng nhóm khách hàng. Ông Nguyễn Lê Thái Hòa, Giám đốc Công ty TNHH Thương mại dịch vụ sản xuất Hòa Mai, cho biết, doanh thu từ hệ thống Co.opmart hiện chiếm khoảng 20% tổng doanh thu của công ty, riêng năm 2025, doanh số qua kênh này tăng gấp đôi so với năm trước. Theo ông Hòa, kết quả này đến từ sự đồng hành của Saigon Co.op trong việc quảng bá, đưa sản phẩm thân thiện môi trường đến gần hơn với người tiêu dùng. Năm 2026, công ty dự kiến tiếp tục mở rộng hiện diện tại hệ thống Co.opmart và Co.opXtra để đồng hành cùng chiến lược tiêu dùng xanh.

Ở ngành hàng nước giải khát, ông Nguyễn Đặng Hiến, Tổng Giám đốc Công ty TNHH Sản xuất thương mại Tân Quang Minh (Bidrico), cho rằng, việc duy trì hiện diện ổn định trong hệ thống bán lẻ của Saigon Co.op giúp doanh nghiệp giữ vững kênh phân phối truyền thống, mở rộng khả năng tiếp cận người tiêu dùng và tăng sức cạnh tranh với các thương hiệu nước ngoài. Theo ông, trong bối cảnh thị trường ngày càng cạnh tranh, sự đồng hành của các hệ thống bán lẻ nội địa là trợ lực quan trọng để doanh nghiệp Việt giữ vững thị phần ngay trên sân nhà.

Chia sẻ về định hướng sắp tới, ông Nguyễn Ngọc Thắng cho biết, Saigon Co.op sẽ tiếp tục đầu tư nâng cao chất lượng hệ thống phân phối, mở rộng cơ hội đưa hàng Việt đến gần hơn với người tiêu dùng, góp phần kích thích tiêu dùng nội địa và tạo đầu ra bền vững cho doanh nghiệp trong nước.