Lái Thiêu mùa trái chín

Vị ngọt miệt vườn giữa lòng phố thị

Những ngày này, những vườn cây ăn trái tại khu phố Bình Nhâm, Hưng Định, An Sơn, Lái Thiêu (thuộc phường Lái Thiêu và Thuận An) đang sai trĩu quả. Dọc theo tuyến đường Cách Mạng Tháng Tám hướng về trung tâm, nhiều sạp hàng bày bán đủ loại sầu riêng, mít tố nữ, dâu, bòn bon và nhất là măng cụt, sản vật được mệnh danh là “vua trái cây” vùng đất này.

Măng cụt Lái Thiêu mang đặc trưng không thể trộn lẫn: trái nhỏ tròn, cuống ngắn, vỏ mỏng tím sẫm ánh sắc đỏ vang; khi tách ra, những múi cơm trắng ngần đem lại vị ngọt thanh khiết xen chút chua dịu hấp dẫn. Hậu vị ngọt ngào ấy chính là sự kết tinh của hệ tri thức bản địa phong phú, đúc kết kinh nghiệm truyền đời của người nông dân qua nhiều thế hệ.

Dịp cuối tuần, gia đình chị Hoàng Thủy Nguyên (ngụ phường Thạnh Mỹ Tây, TPHCM) lại duy trì thông lệ xuôi về Cầu Ngang (phường Thuận An) để trốn cái nóng đô thị. Men theo đường bờ kè lộng gió, gia đình chị tìm đến một quán ăn quen thuộc dưới bóng mát của vườn măng cụt cổ thụ. Tiếng chim trong vườn, những con rạch lấp lánh nắng, hương thơm của măng cụt chín quyện cùng gió sông Sài Gòn tạo nên sức hút rất riêng của nơi đây.

Chị Nguyên chia sẻ: “Sau một tuần làm việc căng thẳng, được nằm võng hóng gió trời miệt vườn, nghe tiếng rạch nước chảy và thưởng thức món gỏi gà măng cụt, cút chiên sầu riêng thì không gì sánh bằng. Vị chua ngọt của trái măng cụt xanh kết hợp với vị béo bùi của thịt gà thả vườn tạo nên một nét ẩm thực độc đáo, giúp cả gia đình thư giãn sau một tuần làm việc”.

Tuần lễ Văn hóa, ẩm thực, mua sắm với chủ đề “Lái Thiêu kết nối và phát triển” năm 2026 cũng vừa diễn ra tại đây. Sự kiện đã thu hút hàng chục ngàn du khách đến tham quan mua sắm. Bên cạnh những sản phẩm trái cây, sự kiện còn giới thiệu hàng chục gian hàng OCOP (chương trình Mỗi xã một sản phẩm), sản phẩm thủ công mỹ nghệ và nhiều làng nghề gốm sứ, heo đất…

Bà Nguyễn Thị Tuyết Lan (khu phố Hưng Thọ), một hộ sản xuất gốm sứ và heo đất với 19 năm trong nghề, phấn khởi: “Vào mùa trái chín, khách du lịch về đây đông lắm. Họ vào vườn ăn uống, tham quan rồi ghé mua lu, vại, heo đất để trưng bày hoặc làm quà kỷ niệm. Nhờ du lịch miệt vườn mà các làng nghề truyền thống như chúng tôi có thêm cơ hội hồi sinh và phát triển tốt hơn”.

Giữ gìn “vốn xanh” ven sông Sài Gòn

Dù sở hữu tiềm năng rất lớn từ hệ thống kênh, rạch nhánh sông Sài Gòn lấp lánh ánh bạc, song những vườn cây ăn trái tại Lái Thiêu đang thu hẹp về diện tích lẫn chất lượng vườn cây. Bà Lê Thị Hoa (khu phố An Quới) chia sẻ, một số vườn măng cụt cổ thụ đang có dấu hiệu xuống cấp, già cỗi. Bà bày tỏ mong muốn được hỗ trợ giải pháp nâng cao chất lượng vườn cây, được hướng dẫn trồng xen canh các loại cây thu hoạch quanh năm để tạo sự đa dạng, thu hút du khách.

Đồng quan điểm, ông Trần Văn Viễn (khu phố Phú Hưng) kiến nghị cơ quan chức năng sớm nạo vét, khai thông hệ thống kênh mương nội đồng để tháo chua rửa mặn; đề xuất địa phương hỗ trợ hoặc trực tiếp tổ chức, lập các kênh thương mại điện tử để quảng bá rộng rãi thương hiệu măng cụt Thuận An...

Trước những trăn trở của người dân, ông Nguyễn Hữu Châu, Chủ tịch UBND phường Lái Thiêu, thông tin: “Bên cạnh việc tổ chức các tuần lễ văn hóa, phường đang khảo sát địa điểm để thành lập các tuyến phố ẩm thực, tuyến phố văn hóa nhằm phát triển mạnh mẽ kinh tế ban đêm, vừa tạo thêm công ăn việc làm, nâng cao thu nhập cho người dân, vừa tạo đà bứt phá cho kinh tế địa phương”.

Trong khi đó, phường Thuận An đang tổ chức chuỗi trải nghiệm “Miệt vườn - sắc xanh cuộc sống”, kết nối du lịch sinh thái với tham quan Bảo tàng gốm sứ Minh Long, chùa Niệm Phật và giao lưu đờn ca tài tử… nhằm tạo sự đa dạng về sản phẩm văn hóa của địa phương.

“Phường định hướng phát triển theo mô hình dịch vụ đô thị - du lịch sinh thái - đô thị xanh, lấy chuyển đổi số và cải cách hành chính làm khâu đột phá. Ngoài chuỗi trải nghiệm, phường còn duy trì lễ hội mùa trái chín hàng năm như một điểm nhấn quan trọng, đặc trưng của địa phương nhằm thu hút du khách”, ông Nguyễn Thanh Sơn, Chủ tịch UBND phường Thuận An, chia sẻ.