Nhiều tỉnh thành thiếu sách giáo khoa
Tại Hà Nội, anh Nguyễn Văn Tuấn (phường Hoàng Mai) cho biết, con anh năm nay lên lớp 2. Tuần qua cả nhà chia nhau tìm mua SGK. Đến sáng nay còn thiếu sách Tiếng Việt mà tìm mãi chưa có, kể cả đặt trực tuyến và mua trực tiếp ở nhà sách.
Tương tự, tại tỉnh Nghệ An, chị Nguyễn Thị Hương (phường Quỳnh Mai) chia sẻ, năm nay chị không đặt mua SGK ở trường mà muốn tự mua cho con. Tuy nhiên sau khi liên hệ nhiều nhà sách, tất cả đều hẹn ngày 24-8 mới có.
Nhiều phụ huynh khác cũng cho biết phải đi rất nhiều nhà sách, mua lẻ SGK ở từng môn. Tuy nhiên, theo thừa nhận của nhiều nhà sách, năm học tới đây nhiều địa phương triển khai chính sách miễn phí SGK nên nhà sách không dám nhập nhiều SGK do lo sợ ứ đọng nguồn hàng, dẫn đến khan hiếm cục bộ SGK.
Tình hình tương tự cũng xảy ra tại tỉnh Lâm Đồng. Trong sáng 17-8, ghi nhận tại các nhà sách lớn tại các phường Phú Thủy, Phan Thiết, Bình Thuận, các nhà sách đồng loạt thông báo hết SGK các cấp. Một số nơi còn sách nhưng chỉ vài đầu sách, không đủ bộ, khiến phụ huynh phải chạy nhiều nơi tìm mua.
Chị Võ Minh Hải (ngụ xã Hàm Liêm, tỉnh Lâm Đồng) cho biết, hai con chuẩn bị vào lớp 2 và lớp 8 nhưng đến nay chưa mua đủ sách dù đã tìm đến nhiều nhà sách khác nhau. Phụ huynh đang rất lo lắng vì năm học mới đã cận kề mà các con chưa có SGK.
Nhân viên một nhà sách trên đường Trần Hưng Đạo (phường Phan Thiết, tỉnh Lâm Đồng) cho biết, tình trạng thiếu SGK diễn ra từ giữa tháng 7-2026. Trong đó, SGK ở cấp THPT hầu như không còn; sách ở các bậc tiểu học và THCS còn lác đác vài cuốn, không đủ bộ.
Tại nhà sách N.H. (đường Từ Văn Tư, phường Phan Thiết), mỗi ngày có khoảng 100 phụ huynh đến hỏi mua SGK nhưng không có hàng cung ứng. Nhà sách phải thu gom từng cuốn từ nhiều nguồn khác nhau để đáp ứng một phần nhu cầu.
Tại TPHCM, trong hai ngày cuối tuần qua, phụ huynh đổ xô đến các hệ thống nhà sách lớn, công ty phân phối thiết bị trường học để tìm mua SGK. Tại Nhà sách và thiết bị trường học Nguyễn Tri Phương (phường An Đông) không còn sách lớp 1 và lớp 6.
Tương tự, các hệ thống nhà sách lớn như FAHASA, Phương Nam trong ngày 16-8 chỉ còn 4-5 đầu sách lẻ ở một số môn học. Phụ huynh muốn mua đủ bộ SGK phải đi nhiều nơi, "gom" từng cuốn lẻ.
Chị Hà Thị Thu Trang (phường Phước Thắng, TPHCM) cho biết chưa mua đủ SGK cho con. Chị kể đã đến các nhà sách từ Fahasa, Bạch Đằng, Hoàng Cương, Nguyễn An Ninh đến nhà sách của Công ty CP Sách - Thiết bị trường học Bà Rịa - Vũng Tàu, thậm chí liên hệ mua trực tuyến nhưng không nơi nào có đủ bộ SGK lớp 6.
Để con kịp có sách trước ngày tựu trường, chị phải đến trực tiếp nhiều nơi, mỗi nhà sách mua vài cuốn, đồng thời đặt mua trực tuyến những cuốn còn thiếu. Tuy nhiên, đến nay một số đơn hàng vẫn trong tình trạng chờ vận chuyển.
Theo bà Lê Thị Lan, Phó Giám đốc Công ty CP Sách - Thiết bị trường học Bà Rịa - Vũng Tàu, SGK hiện thiếu nhiều nhất là các khối 1, 6 và 10. Trong hai tuần tới, công ty sẽ nhập về số lượng lớn sách của 3 khối này. Các khối khác vẫn đang tiếp tục được nhập nhưng số lượng không nhiều, do số sách đã phát hành ra thị trường tương đương với số học sinh trên địa bàn”.
Theo bà Lan, đến nay công ty đã phát hành 8.600 bản SGK in năm 2025 và gần 3 triệu bản SGK in mới năm 2026.
Giải quyết điểm nghẽn từ nhà trường đến hiệu sách
Giải đáp về tình trạng thiếu cục bộ SGK tại một số cửa hàng bán lẻ, sáng 17-8, ông Ngô Văn Hoan, Phó Tổng Giám đốc Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam (NXBGDVN) cho rằng, dù lượng sách in và cung ứng đã vượt nhiều so với cùng kỳ năm trước, tuy nhiên một số khách hàng vẫn gặp khó khăn khi mua sách lẻ tại các cửa hàng trong một vài thời điểm do nhiều nguyên nhân.
Cụ thể, nhu cầu mua thêm tăng cao, nhiều phụ huynh có thói quen mua thêm bộ SGK thứ hai để ở lớp cho con, giúp học sinh không phải mang vác nặng; hoặc muốn trang bị sách sớm để các con tham khảo trước năm học, dẫn đến nhu cầu tại cửa hàng lẻ tăng đột biến trong giai đoạn cuối tháng 7, đầu tháng 8.
Mặt khác, việc chưa đồng bộ trong quy trình đăng ký tại nhà trường, một số trường học chưa đặt mua sách tập trung qua các đơn vị phát hành của NXBGDVN để chờ đợi chính sách miễn phí, khiến học sinh không nhận được sách từ trường mà phải tự đi mua lẻ, gây nên tâm lý hoang mang và áp lực lên hệ thống bán lẻ.
Bên cạnh đó, nhiều phụ huynh thiếu thông tin cập nhật về việc sử dụng SGK năm học 2026-2027 dẫn đến tình trạng đã mua nhưng nhất quyết đòi trả lại vì lầm tưởng sách không dùng được.
Việc khan hiếm sách còn do các chương trình trao tặng sách cho thư viện trường của nhiều mạnh thường quân và tổ chức xã hội thường thu mua số lượng lớn SGK tại các cửa hàng bán lẻ, vô tình tạo ra sự khan hiếm tạm thời tại một số điểm bán.
Đưa ra khuyến nghị dành cho phụ huynh, NXBGDVN cho rằng, để đảm bảo việc mua sách được thuận lợi và chính xác, phụ huynh cần ưu tiên tra cứu hệ thống phân phối chính thống. Danh sách các cửa hàng sách trong hệ thống của NXBGDVN đã được công bố đầy đủ trên trang thông tin điện tử chính thức, phụ huynh nên tham khảo để tìm địa chỉ gần nhất.
Bên cạnh đó, phụ huynh nên tận dụng SGK cũ để nâng cao ý thức thực hành tiết kiệm, chống lãng phí SGK.
Trao đổi với phóng viên Báo SGGP trưa 17-8, ông Nguyễn Bảo Quốc, Phó Giám đốc Sở GD-ĐT TPHCM, khẳng định, TPHCM đảm bảo cung cấp đủ SGK cho học sinh trước thềm năm học mới.
Sở GD-ĐT TPHCM đã chủ động phối hợp chặt chẽ với các nhà xuất bản và đơn vị cung ứng, bảo đảm cung cấp đầy đủ, kịp thời và đúng giá toàn bộ SGK cho học sinh trên địa bàn trước ngày khai giảng. Tới đây, Sở GD-ĐT TPHCM sẽ làm việc với NXBGDVN để đảm bảo cung cấp đủ SGK cho nhà trường thực hiện mua sắm cho học sinh yếu thế và học sinh có nhu cầu mượn SGK.
"Sở chỉ đạo các nhà trường rà soát kỹ lưỡng danh sách, tuyệt đối không để xảy ra tình trạng thiếu sách hay tình trạng "sốt sách" cục bộ. Đồng thời, ngành GD-ĐT tiếp tục triển khai các chương trình hỗ trợ, trang bị sách cho các thư viện trường học và dành tặng SGK cho các em học sinh có hoàn cảnh khó khăn, đảm bảo mục tiêu 100% học sinh có đủ sách đến trường", ông Nguyễn Bảo Quốc cho biết.
Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam sẽ tiếp tục bám sát nhu cầu thực tế của từng địa phương để điều phối sách kịp thời, đảm bảo mọi học sinh đều có đủ SGK trước khi bước vào năm học mới.
Ông NGÔ VĂN HOAN, Phó Tổng Giám đốc Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam
PHAN THẢO - THU TÂM - KHÁNH CHI - TIẾN THẮNG - ĐẶNG TRINH
